تربیت آرمانی گذری بر اهداف، راهبردها و شیوه های تربیتی با الهام از سیره ی استاد علامه ی کرباسچیان و استاد روزبه(رحمهاالله) صفحه 43

«صبر بر طاعت» جلوه های دیگری از شکیبایی هستند که متربّی ایده آل به آن پای بند است.(1) وقتی در موقعیت معصیت قرار می گیرد در برابر وسویه ی شیطان و نفس اماره مقاومت می کند و از طرف دیگر دشواری های طاعت خدا را به جان می خرد و در راه دستیابی به بهشت استقامت می ورزد.

درکنار صبر، اهل شکر است. اولاً وقتی کسی لطفی به وی می کند خود را قلباً سپاسگزار وی می داند و به «نعمت بودن نعمت» اقرار می کند. در برابر والدین و مردم روحیه ی شاکر دارد و لطف دیگران به خود را قلباً قدرشناسی می کند و در رتبه ی بالاتر ایادی نعمت (اهل بیت (علیهم السلام) را قلباً سپاسگوست. از همه بالاتر در برابر منعم اصلی (خداوند متعال) چنین روحیه ای دارد، وی را منعم اصلی خود می داند؛ همه چیز خود را وابسته به وی می شناسد و خود را در همه ی شؤون مدیون و ممنون وی می بیند.

ثانیاً این شکر قلبی خود را به زبان نیز آشکار می کند. هم با واسطه های نعمت (مردم، والدین و....) چنین است و هم ذکر الحمدالله از زبانش نمی افتد.

ثالثاً در عرصه ی عمل نیز اهل شکرگزاری است و از اعماق دل باور دارد که «کمترین حقی که برای منعم بر گردن وی»می آید اینست که با نعمت وی دست به عصیانش نزند.(2)

در اوج شکرگزاری نسبت به خداوند متعال خود را از سپاس وی «عاجز» می بیند و به این عجز و ناتوانی خویش اقرار می کند.(3)

* زهد

اثر دیگری که شرح صدر در روحیه ی متربّی ایده آل می گذارد اینست که نسبت به

1- این مصادیق در فرمایش امام امیرالمؤمنین (علیه السلام) منعکس شده است. (التمحیص/64)

2- غرر الحکم/ ح8387.

3- امام صادق (علیه السلام) می فرمایند: «از وحی هایی که خداوند عزوجل به حضرت موسی (علیه السلام) فرمود این بود که: ای موسی! حق شکر مرا به جای آور! او عرض کرد: پروردگار من! چگونه حق شکر تو را به جا آورم در حالی که هر شکری که تو را با آن سپاس می گویم خود نعمتی است که تو به من عطا داشته ای؟ خداوند فرمود: ای موسی! هم الآن که فهمیدی [معرفت و توفیق» آن شکر هم از من است مرا سپاس گفتی». (الکافی/2/99)