محرمات اسلام: (مجموعه ای از معارف اسلامی اعتقادی - فقهی - اخلاقی - تاریخی - اقتصادی) صفحه 284

1- ما استثنی من الغیبه فی الحرمه قال الشیخ الأعظم فی المکاسب: إعلم أنّ المستفاد من الأخبار انّ حرمه الغیبه لأجل إنتقاص المؤمن و تأذیه منه فإذا فرض هناک مصلحه راجعه إلی المغتاب بالکسر أو الفتح - أو ثالث دلّ العقل أو الشرع علی کونها أعظم من مصلحه إحترام المؤمن وجب کون الحکم علی طبق أقوی المصلحتین کما هو الحال فی کلّ معصیه من حقوق اللّه و حقوق الناس. قال: و فی کشف الریبه: «إعلم أنّ المرخّص فی ذکر مساءه الغیر هو غرض صحیح فی الشرع لایمکن التوصّل إلیه إلاّ به» إلی أن قال: فموارد الإستثناء لاتنحصر فی عدد.

2- 1- و من موارد الإستثناء غیبه المتجاهر بالفسق: و قد ورد فی الأخبار المستفیضه جواز غیبه المتجاهر منها قول الصادق علیه السلام: إذا جاهر الفاسق بفسقه فلاحرمه له و لاغیبه. (الوسائل ج 8/604)

همان گناه جایز است. امام صادق علیه السلام می فرماید: «هنگامی که فاسق آشکارا گناه می کند برای او حرمتی نیست و غیبت او جایز است.»

و در سخن دیگری فرمود: «سه گروه ار مردم حرمت و احترامی ندارند: 1- اهل بدعت؛ 2- حاکم جابر و ستمگر؛ 3- فاسقی که فسق و گناه خود را آشکارا انجام دهد.»

اطلاق این روایات اقتضا می کند که غیبت متجاهر به فسق جایز باشد؛ گرچه غیبت کننده غرص صحیحی نداشته باشد.

2- غیبت برای نجات از ظلم:

خداوند در قرآن می فرماید: «کسی که مظلوم واقع شده باشد حق دارد [نزد حاکم و...] از ظالم شکایت نماید و این ستمگران هستند که حق ندارند به ناحق به حق دیگران تجاوز نمایند.»

البته بعضی از فقها فرموده اند: تظلّم مظلوم باید نزد کسی باشد که امید نجات مظلوم در او باشد. در کتاب کافی و تهذیب از حمّادبن عثمان نقل شده که گوید: مردی خدمت امام صادق علیه السلام آمد و از یکی از اصحاب و یاران آن حضرت شکایت

-1

-2

-3