محرمات اسلام: (مجموعه ای از معارف اسلامی اعتقادی - فقهی - اخلاقی - تاریخی - اقتصادی) صفحه 350

1- قال: و یحوز هجاء الفاسق المبدع لئلاّ یؤخذ ببدعه لقوله علیه السلام: «باهتوهم کیلا یطمعوا فی إضلالکم» (الوسائل ج 11/39) و یحتمل جواز ذکر مالیس فیه لأجل المصلحه فانّ مصلحه تنفیر الخلق عنهم أقوی من مفسده الکذب.

2- أقول: و یحتمل ان یکون «باهتوهم» بمعنی الحیرهای حیرّوهم بالدلیل القاطع حتّی لایطمعوا فی اضلال الناس کما فی قوله تعالی: «فبهت الذی کفر» و من البعیدان یجوّزوا الکذب لردّ المبدع فانّ ذلک یوجب توجّه الناس إلیه و انکارهم من یکذب علیه و فی روایه أبی حمزه عن أبی جعفرعلیه السلام قال: قلت له: إنّ بعض أصحابنا یفترون و یقذفون من خالفهم فقال علیه السلام: الکف عنهم اجمل. (الکافی ج 8/285)

امیرالمؤمنین علیه السلام نیز به اصحاب خود، مانند حجربن عدی و عمروبن حمق که به طرفداران معاویه در جنگ صفیّن لعنت و شتم می کردند، فرمود: «من دوست نمی دارم شما زبان به لعنت و دشمنام به آنان بگشایید، لکن اگر اعمال خلاف آنان را مطرح کنید و بگویید که چنین کردند و چنین گفتند، بهتر و مؤثرتر خواهد بود.»

توهین و تحقیر به علما

تردیدی نیست که توهین و بدگویی و مسخره نمودن مؤمن از گناهان بزرگ است و اگر آن مؤمن عالم و دانشمند باشد گناه آن بزرگ تر خواهد بود و اگر توهین همراه با تهمت و بدگویی باشد چند گناه بزرگ خواهد بود.

در سخنان معصومین علیهم السلام آمده که می فرمایند: «بهترین نیکان، نیکان از علما هستند»؛ «خیرالاخیار اخیار العلماء» و یا «عالم شایسته جامعه را اصلاح می کند»؛ «إذا صلح العالم صلح العالم»، و در سخنی از رسول گرامی اسلام صلی الله علیه وآله آمده که فرمود: «اکرام و احترام به عالم، احترام و اکرام به من خواهد بود و توهین به عالم و بدگویی واستهزای به او توهین و بدگویی و استهزای بر من خواهد بود.»؛ «من أکرم عالماً فقد أکرمنی و من أهان عالماً فقد أهاننی.»

امام صادق علیه السلام فرمود: «علمای شیعه مرزبانان و جهادگرانی هستند که مقابل شیاطین

-1

-2