محرمات اسلام: (مجموعه ای از معارف اسلامی اعتقادی - فقهی - اخلاقی - تاریخی - اقتصادی) صفحه 446

1- الکافی عن أبی بصیر قال: سمعت أباعبداللّه علیه السلام: من أکل مال أخیه ظلماً و لم یردّه إلیه أکل جذوه من النار یوم القیامه. (الکافی ج 2/333)

2- و فی غوإلی اللآلی عن النّبی صلی الله علیه وآله قال: لا یحلّ مال امری ءٍ مسلم إلاّ بطیب نفس منه. (غوالی اللآلی ص 113)

3- قال العلاّمه فی القواعد: و للأب المعسر التناول من مال ولده الموسر قدر مؤنته و یحرم علی الولد أن یأخذ من مال والده شیئاً إلاّ بإذنه، و یحرم علی الأمّ أن تأخذ من مال ولدها شیئاً و بالعکس إلاّ مع الإذن، و لیس لها أن تقترض من مال ولدها الصغیر. و یحرم علی الزوجه أن تأخذ من مال زوجها بغیر إذنه شیئاً و ان قلّ و یجوزلها أن تأخذ المادوم و تتصدّق به مالم تجحف إلاّ أن یمنعها فیحرم و یحرم علی الزوج أن یأخذ من مال زوجته شیئاً إلاّ بإذنها. (القواعد ج 2/13)

نمی تواند از مال فرزند صغیر خود به صورت قرض بردارد. [جز با اذن پدر آن فرزند اگر صلاح بداند].

سپس می فرماید: زن نمی تواند بدون اجازه چیزی از مال شوهر خود را بردارد ولو کم باشد، ولی می تواند مختصری از خوراکی های خانه را، اگر شوهر از او منع نکند، صدقه بدهد. و اگر او زا منع کند حرام خواهد بود. مرد نیز نمی تواند در مال همسر خود بدون اجازه او تصرف نماید.

مؤلّف گوید: در بحثهای قبل گذشت که طبق آنچه خداوند در قرآن فرموده: «ولیس علیکم جناح ان تأکلوا...» انسان می تواند بدون اجازه از خانه های عده ای از خویشان و دوستان خود غذا بخورد.

3- نپرداختن سهم مبارک امام علیه السلام و سادات [زادهم اللّه شرفاً و عزّاً]

3- نپرداختن سهم مبارک امام علیه السلام و سادات [زادهم الله شرفا و عزا] و تصرف در مالی که سهم امام و سادات به آن تعلق گرفته است.

فقهای ما طبق مدارک زیادی از قرآن واحادیث خمس را در چند مورد واجب دانسته اند و در زمان غیبت امام زمان علیه السلام فرموده اند باید آن را به نوّاب آن حضرت که فقها و مراجع تقلید هستند تحویل دهند تا در مصالح مورد نیاز مانند تأمین سادات فقیر و تقویت دین و فرهنگ تشیّع مصرف شود. حتی بعضی از آنان خمس را در عین مال می دانند و بعضی در ذمه مکلّف می دانند بنابراین تصرّف در مالی که خمس آن پرداخت نشده طبق نظر اول تصرّف غاصبانه و حرام است و با آن مال بدون اجازه حاکم شرع و یا وکیل او هیچگونه تصرّفی جایز نیست.

محمّدبن زید طبری می گوید: شخصی از دوستان و شیعیان حضرت رضاعلیه السلام از

-1