محرمات اسلام: (مجموعه ای از معارف اسلامی اعتقادی - فقهی - اخلاقی - تاریخی - اقتصادی) صفحه 454

1- فضل طلب الحلال قال الصّادق علیه السلام: إنّ تارک الطلب لایستجاب له دعوه. (مجمع الفائده ج 8/4) و سأل أبوعبداللّه علیه السلام عن رجل أصابته الحاجه و قال: فما یصنع الیوم؟ قیل: [هو جالس] فی البیت یعبد ربّه عزّوجلّ قال: فمن أین قوته؟ قیل من عند بعض إخوانه فقال علیه السلام: و اللّه للذی یقوته أشدّ عباده منه. (رواه فی الوسائل ج 12/ باب 5 ح 3)

2- و قال النبیّ صلی الله علیه وآله: العباده سبعون جزأ أفضلها طلب الحلال. (المصدر) و روی عنهم علیهم السلام: التاجر فاجر و الفاجر فی النار إلاّ من أخذ الحقّ و أعطی الحقّ. و عن سدیر قال: قلت لأبی عبداللّه: أیّ شی ءٍ علی الرجل فی طلب الرزق؟ فقال: إذا فتحت بابک و بسطت بساطک فقد قضیت ما علیک. (المصدر باب 15)

و از معصومین علیهم السلام روایت شده که می فرمایند: «تاجر فاجر است و فاجر در آتش خواهد بود جز آن که حق بگیرد و حق بدهد.»

رسول خداصلی الله علیه وآله فرمود: «جبرئیل از ناحیه خداوند مرا آگاه نموده که هیچ انسانی از دنیا نخواهد رفت جز آن که روزی خود را کامل خورده باشد.» سپس فرمود: «پس از خدا بترسید و در تحصیل روزی، آبرومند و زیبا حرکت کنید [و از حرام و حرص و طمع پرهیز نمایید] و مواظب باشید که کندی روزی شما را گرفتار حرام نکند چرا که وعده های خداوند [و نعمت های بهشتی] بدون اطاعت از او به کسی نمی رسد.»

یکی از اصحاب امام صادق علیه السلام به نام سدیر می گوید: به امام علیه السلام عرض کردم: وظیفه انسان در طلب معاش چیست؟ امام علیه السلام فرمود: «همین اندازه که درب مغازه خود را بگشایی و متاع خود را در اختیار [مراجعان] قرار دهی به وظیفه خویش عمل کرده ای.»

امام صادق علیه السلام در سخن دیگری به یکی از اصحاب خود [در مورد اعتدال و میانه روی در کسب و کار] می فرماید: طلب معاش تو باید معتدل باشد، نه این که حریص باشی و تمام خواسته ات دنیا باشد و دل به دنیا بسته باشی و نه در طلب معاش خود کوتاهی به کنی بلکه باید عفّت خویش را حفظ نمایی و سستی نکنی و حریص نیز نباشی و آنچه را خدا از مال دنیا به تو می دهد شکر آن را به جای آوری وگرنه [خیری از آن به تو نمی رسد و] مانند این است که مالی به دست نیاورده باشی.»

3- پرهیز از حبّ دنیا

عبداللّه بن ابی یعفور می گوید: به امام صادق علیه السلام گفتم: به خدا سوگند، ما به دنبال

-1

-2