گزیده معراج السعاده صفحه 56

شده است؟ می باشند:

خبر داری که سیاّحان افلاک

چرا گردند گرد مرکز خاک؟

چه می خواهند ازاین محمل کشیدن

چه می جویند از این منزل بریدن

از این آمد شدن مقصودشان چیست؟

در این محرابگه معبودشان کیست؟

همه هستند سرگردان چو پرگار

پدید آرنده خود را طلبکار

حال که به این همه عظمت و جلال در آفاق نگریستی، جا دارد به روح و روان و نفس خود برگردی و طومار و لوح دل را در برابر خود بگشایی و هر روز و هر شب به محاسبه نفس بپردازی و دل را از کدورتها و زنگارها صیقل دهی تا با دلی روشن و قلبی تابناک به این همه آثار روشن بنگری و بیندیشی و در تهذیب نفس بکوشی و از تأمّل خود که آن را مراقبت و محاسبت گویند؛ فراموش نکنی. اگر دل خود را که آشیانه صفات رذیله است مانند کبر و غرور و بخل و کینه از آنها پاک دیدی سپاس خدای را بجای آور و گرنه دل را از این صفات شیطانی پاک کن و خود را در معرض امتحان درآور، و بتدریج در وادی تهذیب و ریاضت گام نه تا جلوه های تابناکی در دل و جان خود ببینی و بتوانی خود را از اهل ایمان بشماری.

حتی برخی از صالحان گذشته این محاسبه نفس را ثبت جریده اعمال خود می کردند و هر روز آنچه را از معاصی و اعمال خیر انجام داده بودند می نوشتند؛ سپس به اصلاح آن می کوشیدند و نفس را مورد عتاب و خطاب قرار می دادند و

سعی می کردند آن سخن لغو یا غیبتی که کرده بودند تکرار نشود. اگر تکبّری ورزیده بودند دیگر بار انجام ندهند و با محاسبه دقیق و رسیدگی به نیّات و اعمال خود به تهذیب نفس توفیق می یافتند. ما نیز باید در این امر مهمّ دقیقاً اهتمام خاصّ

کنیم.

بخشی از ساعات عمر را به تفکّر در صنع الهی، بخشی را به عبادت و اعمال خیر اختصاص دهیم و سعی کنیم آنچه خیر و صلاح دنیا و دین ماست بر فکر و ذهن و جوارح و اعضای ما جاری شود.