- پیشگفتار 1
- خشم خداوند 4
- یارب نظر تو برنگردد! 5
- راه پیش گیری از خشم خداوند 6
- بداخلاقی با خداوند 7
- همان گونه که هستی؟ 8
- سرچشمهٴ غضب 9
- دردسرهای «من» 10
- یادگیری از حیوانات 12
- بت بزرگ 13
- بر شما باد به خودتان! 13
- خدای نفس 15
- خود را مبین که رستی! 20
- کبریائی خداوند 21
- مثل آیینه 21
- مجنونِ لیلی 23
- من و تو 24
- سلام؛ از نام های خدا . 25
- نزدیک ترین مردم به خدا و پیامبرصلی الله علیه وآله 27
- درمان تکبر 29
- حقیقت ادب 30
- نگاهی که تکبر را می برد 31
- چرا خود را پایین تر از دیگران بدانیم؟ 32
- هشدار به حضرت آدم 33
- چکیده گفتار 34
- برتری جویی بر خداوند 36
- مصداق استکبار 37
- برتر بودن و برتر دانستن 38
- اشاره 38
- نشانه های تواضع پیامبر خداصلی الله علیه وآله 38
- 2) پیش دستی در سلام 39
- 1) غضب فقط برای خدا 39
- 3) اجابت دعوت مستضعفان 40
- ورود پیامبرصلی الله علیه وآله به مدینه 41
- 4) خاک نشینی 42
- چه کسی بنده تر از من است؟ 43
- 5) مشارکت در کارهای خانه 44
- 6) سوار شدن بر الاغ 45
- حیای پیامبر صلی الله علیه وآله 46
- شلوغ کاری نفس 48
- 7) ناشناس بودن در بین اصحاب 49
- عظمت خدا و نیستی ما 50
- عجز و ناتوانی انسان 51
- پیچیده ترین داستان قرآن 53
- تواضع و مهربانی موسی علیه السلام 54
- کلیم الله را دریاب! 55
- بدترین مردم 57
- در پی استاد 59
- پیروی و تعلیم 60
- تسلیم در برابر مربیان الهی 62
- فلسفه احکام 63
- نخستین امتحان 64
- سخت ترین امتحان 65
- حکمت های الهی 66
- اعتراض موسی علیه السلام 66
- رمزگشایی حضرت خضر علیه السلام 68
- سومین امتحان و فراق 68
- آنچه موسی را به اینجا کشاند 70
- اعتقاد به حکمت و مصلحت الهی 71
- بهترین گزینه ها از آن خداست 72
- نزدیک ترین مردم به خدا 74
- خراباتیان 75
- ملاقات خداوند 76
- جام محبت 77
- جهنم؛ پایگاه متکبران 78
- متکبر به بهشت راهی ندارد 79
- توسل در خودشکنی 82
- عذاب نفس 83
- تکبر قارونی 84
- استغاثه به موسی علیه السلام 85
- سرای آخرت و برتری خواهی 87
- آرزوهای بر باد 88
- آتش تفاخر 89
- تواضع ریاکارانه 91
- تحقیر مخلوقات 93
- پست تر از خود! 94
- یک «من» آن هم خدا 96
- گناهی که با آبهای دریا پاک نمی شود! 97
- ایراد به نقاش 98
- نهی منکر آری، ملامت نه 100
- حکمت های خداوند 101
- شناخت اشیاء 102
- نگاه خدایی به آفرینش 103
- تجلی رحمت 104
- عقوبت ملامت 105
- مشورت امام علیه السلام با بردگان 106
- مصلحت ما در زبان دیگران 107
- تماشاکنان بستان 108
- راه میانبُر 110
- هر چیزی به جای خویش نیکوست 112
- صانع و مصنوع 113
- علم به آفرینش 114
- پرهیز از زخم زبان 115
- زشت ترین مردم 115
- زمین گیر شاکر 118
- برخورد با گناهکار 120
- بالاتر از عقوبت 121
- حکم سنگسار 122
- عصبانیت های دردسرساز 124
- در پس کمبودها 125
- جام بلا 126
- تواضع و ادب در رفتار 127
- خواهش عیسی علیه السلام از حواریون 130
- نظر لطف خداوند 131
- محبوبیت ها 134
- معیار محبوبیت در پیشگاه الهی 135
- موازنهٴایمان و ابتلا 136
- تحولات انسان ها 137
- منشأ گرفتاری ها 138
- راه را نبندیم 139
- شماتت مردم 140
- تحقیر خداوند 141
- دنیا پرستی 142
- جبران تحقیر فقیر 143
- لزوم تکریم ضعیفان 144
- گرفته یار 145
- سد آرامش 147
- پیک خدا 147
- گرفتاری ها و عنایت الهی 148
- سازندگی گرفتاری ها 149
- گرفتاری انبیا 150
- مطیع ترین یار امام صادق علیه السلام 151
- رضایت مندی از داده های الهی 152
- عافیت طلبی و تسلیم 153
- سوز و ساز 154
- درخواست عافیت 155
- شکر و صبر 156
- تسلیم حکمت الهی 157
- پاداش بی حساب 158
- نصیحت به جا و به اندازه 159
- نفرین ممنوع! 160
- برخورد با مجرم 160
- طرد گناهکار 162
- نصیحت گنهکار 162
- تطهیر در دنیا 163
- به یاد عقب مانده ها 164
- برخورد با خانوادهٴمجرمین 165
- مالک ما خداست 166
- ارادهٴاوست 168
- پستی درون 170
- راهیابی به بهشت لقا 170
- هجرت از خود 171
- تولدی دوباره 173
- اژدهای نفس 174
- سربلندی در فروتنی 175
- شهید نواب و یارانش 177
- مبارزه با منیت ها 177
- محمود غزنوی و ایاز 178
- از منی بودی منی را واگذار! 181
- ارتباط با ضعیفان 184
- همنشینی با مساکین 184
- بلال حبشی در کنار پیامبرصلی الله علیه وآله 185
- عزیزان خدا 186
- در دام عُجب 188
- خطرناک تر از گناه 188
- خیرخواهی برای دیگران 190
- دیگران را از خود بدانیم 191
- هدف مقدس 192
- خدمتگزار همسر و فرزند 193
- تک خوری 194
- صدهزار برابر اجابت 195
- ادای حقوق معنوی 196
- تجلی صفات خدا 199
- ایثار و فداکاری حضرت خدیجه علیها السلام 200
- عظمت فاطمه زهرا علیه السلام 201
- کیمیای محبت 202
- ایمان برتر 203
- امر به معروف بر اساس محبت 204
- به فکر دیگران 204
- حقیقت دین 207
- آیت الله سید ابوالحسن اصفهانی 208
- دلسوزی 208
- پولهای خورد قلک 209
- گذشت 209
- رنج خود و راحت دیگران 210
- محبت و مراقبت بی شائبه 212
- گریه امام صادق علیه السلام برای دوستان فاطمه علیه السلام 213
- رهایی از دست دشمن 215
- همه آرزوی من 217
- مدهوش محبت امام صادق علیه السلام 218
- کارهای بزرگی که با نیت خود انجام می دهیم 220
- اشتیاق فاطمه علیها السلام به سلمان 221
- شعبه ای از اهل بیت علیهم السلام 222
- درمان عصبانیت 224
- سعهٴصدر 226
- کنترل خشم 227
- از عالم یگانگی 230
- مرغ باغ ملکوت 231
- بازگشت به وطن 233
- اسارت روح 235
- برتری جویی انسان 238
- خودشکنی 240
- آتش در نیستان 242
- خود واقعی 248
- لایه های وجودی انسان 250
- منِ پنداری 251
- منِ واقعی 252
- آیینه های تمام نمای خداوند 253
- شیخ عباس قمی و بی تعینی 256
- به دور از حب ریاست 257
- گزینه بهتر 258
- کتاب «منازل الآخره» 259
- کتاب نفس 261
- ما ز بالاییم و بالا میرویم 262
- آیات انفسی 264
- به دور از تعلقات 266
- هیچ بر هیچ 267
- دنیا برای آخرت 268
- دنیای مذموم 269
- آخرین پیامبری که وارد بهشت می شود 271
- جایگاه حضرت عیسی علیه السلام 272
- نماز و پاک شدن از کبر 275
- حلاوتِ عبادت 276
- ثمره علم 280
- استعانت از نماز 282
- محبت به نماز 284
- در کوی ما شکسته دلی می خرند و بس! 287
- بدتر از گناه 289
- چاه عمیق عُجب 290
- گناهی که به بهشت می برد! 291
- اکراه در گناه 292
- غرور عبادت 295
- نصیحت شیخ مرتضی ریزی 296
- تعویض جایگاه عابد و فاسق 297
- عبادت و عبودیت 299
- عبرت از کار شیطان 301
- موعظه شیطان 304
- شیطان و امتحان الهی 307
- آنگونه که خدا می خواهد 309
- حال پرستی، یا خدا پرستی؟ 311
- واجبی که فدای مستحب میشود! 315
- قطع دوستی 317
- منفی گرایی 319
- تکبر و غرور 321
- انعطاف در برابر امر خدا 322
- با پدر و مادر باش! 323
- اطاعتی که موجب آمرزش شد! 325
- رعایت حال دیگران 327
- چکیدهٴبحث 329
- فلسفهٴابتلائات 331
- شکستن «من» 333
- شوق دیدار 334
- گریزگاه انسان 335
- نقش مخالف 337
- ابتلا و رشد 338
- تکیه بر عبادات 340
- با دست های خالی 341
- تکبر و ظلم 342
- خودستایی 343
- جایگاه متکبران 345
- درد بی درمان 346
- جهل مرکب 347
- تواضع عقل کل 350
- تواضع سلیمان پیامبر 351
- روح تواضع امام علیه السلام 351
- عرفان و تواضع 352
- در برابر ستایشگران 356
- یاد خداوند 359
- همه از خداست 360
- تفاخر برای چه؟! 363
- به حول و قوه خداوند 365
- در غربت دنیا 367
- ظاهر و باطن ما 368
- تا رؤیت محبوب 369
- عمار دُھنی 373
- سد راه عُجب 377
- همه را از خدا دیدن 378
- ریای به خلق و ریای به نفس 380
- ملامت و سلب توفیق 384
- لطف خداوند 386
- بدهکاری به خلق و خالق 389
- توفیق الهی 391
- سلاح فروتنی 392
- خرما فروشی محمد بن مسلم 394
- مجالست با فقرا 395
- تواضع مقدس اردبیلی 397
- تحمیل تواضع 399
- خصلت های سلمان 401
- انس با غلامان 401
- صله رحم با بدان 402
- مقابله بدی با خوبی 403
- انفاق عفو 404
- سلام کردن 406
- تواضع در مجالس 407
- انتقادپذیری 407
- خیرخواهی برای دیگران 408
- پرهیز از جدال 408
- کار کردن در خانه 409
- بی اعتنایی به ستایگشران 409
- بازی با بچه ها 410
- 1) تکبر با متکبر 412
- تکبر پسندیده 412
- بی اعتنایی به متکبر 413
- 2) تکبر در برابر دشمن 414
- 3) تکبر زن در برابر نامحرم 415
- خصلت های نیک زنان 417
- 4) بی اعتنایی فقرا در برابر اغنیا 419
خود واقعی
بسیاری از بزرگان اخلاق و عرفان، حل تمام مشکلات و معضلات را در خودشناسی پیدا می کنند. اگر کسی خود واقعی خود را بشناسد، همه مشکلات او حل خواهد شد. در واقع این همان معرفت نفسی است که روایات ما و اولیای خدا خیلی روی آن مانور داده اند و راه رسیدن به تمام کمالات را شناخت خود واقعی می دانند. امیرالمؤمنین علیه السلام فرمودند:
مَعرِفَهُ النَّفسِ اَکمَلُ المَعَارِف؛(1) شناخت خود، کامل ترین
معرفتهاست.و در برخی دیگر از روایات آمده است:
مَعرِفَهُ النَّفسِ اَنفَعُ المَعارِفِ؛(2) معرفت نفس پر منفعت ترین معارف است.
1- عیون الحکم،ص486
2- غررالحکم، ص 712.