اخلاق نظامی و انتظامی صفحه 123

می پندارند و فکر می کنند که چون معتاد به خلافی شده اند، دیگر نمی توانند تغییر موضع بدهند. در صورتی که تلقین صحیح و بیان نمونه ها در این زمینه کارگشا خواهد بود.

شیوه استفاده از هنرهای مختلف، قصّه، سرود و شعر

از هنر و هر یک از عناوین فوق می توان در دعوت به حق و امر به معروف و نهی از منکر استفاده کرد. جذابیت قرآن، موزون بودن شعارهای اذان، طرح جمعه و جماعت و نماز عید، طرح حج، تغییر لباس، نظم صف های جماعت، سفارش به زیبایی صوت مؤذن، نظافت لباس نمازگزار، زیبایی مسجد، استفاده از بهترین لباس و عطر، نشانه توجه به هنر و زیبایی­ها در گرایش مردم به معروف است.

نقش هنر در دعوت به فساد و انحراف، بر کسی پوشیده نیست. سامری توسط هنر مجسمه سازی خود توانست قوم بنی اسرائیل را منحرف کند. زیباگویی، فصاحت و بلاغت، بهترین شیوه و اهرم برای جذب مردم است؛ همان گونه که چهره زیبا و حرکات موزون، نقش مهمی در تأثیر کلام دارد. هیچ یک از پیامبران بدقیافه نبوده اند و شرط نبوت آن است که انبیاء از امراضی که موجب تنفر عمومی است، مصون باشند.

انسان به طور فطری زیبائی را دوست دارد. خداوند، جهان را زیبا آفریده است. داشتن صوت زیبا به همگام تلاوت قرآن، بارها در اسلام سفارش شده است. اسلام حتی برای آرایش انسان دستوراتی داده است. در قرآن، امر شده است که هنگام رفتن به مسجد، زینت های خود را با خود بردارید. سخن زیبا و

مجادله نیکو از سفارشهای قرآن کریم است. یکی از نام­های قرآن، احسن القصص است. قصه گویی یک هنر است و در قرآن، حدود دویست و پنجاه قصه واقعی وجود دارد.

امامان ما به فرزندان خود سفارش می کردند که «اشعار ابوطالب را همچون قرآن حفظ کنید». شعرا با اشعار خود، بهترین نقش را می توانند داشته باشند. در سرود و جمع خوانی، جاذبه ای است که در تک خوانی نیست.

از نقش خط زیبا نیز نباید غافل شویم. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم هفده منشی برای کارهای مختلف داشت که زیباترین آنها، مسئول ارتباطات پیامبر اکرم با مهمانان خارجی بود.