اخلاق نظامی و انتظامی صفحه 216

ملک و فرشته ای که مأمور باران است؛ سلام بر فرشته ای که مأمور زمین است. سلام بر فرشته ای که مأمور روح هاست.... و امام نوزده فرشته را نام می برد. آری هر کسی باید در پست خود، مسئولیت خود را انجام دهد.

نقل است که رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم در نماز جمعه، برای جنگ احد فراخوان دادند. جوانی به نام "حنظله" خدمت حضرت رسید وگفت: «امشب شب عروسی من است.» پیامبر به او اجازه داد تا آن شب را بماند و در سحرگاه شنبه، خود را به احد برساند. گفته اند که این آیه، به دنبال این ماجرا نازل شده و نشان دهنده نظم و انضباط در سپاه اسلام است:

«إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِینَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ إِذا کانُوا مَعَهُ عَلی أَمْرٍ جامِعٍ لَمْ یذْهَبُوا حَتَّی یسْتَأْذِنُوهُ»(1)؛

مؤمنان (واقعی) تنها کسانی هستند که به خدا و پیامبرش ایمان آورده و هرگاه با پیامبر بر کاری اجتماع نمایند، بدون اجازه او نمی روند.

از این آیه می­آموزیم:

1- حضور در کنار رهبری برای حل مشکلات، نشانه ایمان بوده و ترک آن، نشانه نفاق یا ضعف ایمان است: «إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِینَ ... کانُوا مَعَهُ عَلی أَمْرٍ جامِعٍ»؛
2- در مسائل تشکیلاتی که بر اساس همفکری و مشورت، تصمیم گرفته می شود، خودمحوری و خودمختاری ممنوع است: «عَلی أَمْرٍ جامِعٍ لَمْ یذْهَبُوا»؛
3- در زندگی اجتماعی، وجود رهبر و پیروی از او لازم است: «عَلی أَمْرٍ جامِعٍ لَمْ یذْهَبُوا»؛
4- ایمان باید همراه با تسلیم و اطاعت از رهبری باشد: «لَمْ یذْهَبُوا حَتَّی یسْتَأْذِنُوهُ»؛
5- باید نظام اجتماعی و کارهای گروهی را ارج نهیم: «لَمْ یذْهَبُوا حَتَّی یسْتَأْذِنُوهُ»؛
1- . نور، 62.