اخلاق نظامی و انتظامی صفحه 222

اطلاعات، اصول و روشها

اقسام اطلاعات

اطلاعات سه نوع است:

در دوران چند ساله حکومت ظاهری حضرت امیر، ایشان به این سه امر توجه ویژه ای داشتند؛ که از میان خطبه ها، نامه ها و سخنان آن حضرت می توان به اهمیت آن - بخصوص برای مسئولان و کارگزاران اسلامی- پی برد. به عنوان مثال در باب اطلاعات مردمی، بارها در نهج البلاغه آمده است که حضرت امیر فرمود: «بَلَغَنی»؛ «به من گزارش داده­اند»، یعنی همه ی مردم می­توانند خلافی را که دیدند، گزارش بدهند. هرکس هر اطلاعاتی دارد که به ضرر نظام، به ضرر جوان ها، به ضرر امت و به ضرر امنیت است، باید اطلاع بدهد. لازم هم نیست حقوق بگیر وزارت اطلاعات یا حراست باشد. به محض اینکه فهمیدید خطری وجود دارد، باید اطلاع بدهید.

در مورد اطلاعات خصوصی، حضرت امیر در دستورالعمل به مالک اشتر می نویسد:

«بازرس شایسته ای را گزینش کرده و حقوق بده تا به میان جامعه بروند و گزارش تهیه کند»؛ « وَ ابْعَثِ الْعُیونَ مِنْ أَهْلِ الصِّدْقِ وَ الْوَفَاءِ عَلَیهِ»(1) «عُیون» یعنی بازرس!

در مورد اطلاعات ویژه، حضرت علی علیه السلام علاوه بر تکیه بر اطلاعات مردمی و ماموران اطلاعاتی، به بعضی از افراد به صورت ویژه، ماموریت می دادند تا اوضاع و احوال مردم را