قرآن و تربیت اجتماعی کودک صفحه 127

2. گروه همسالان

اشاره

در زمینه رشد کودکان، گروه همسالان عبارتند از: «کودکان تقریباً هم سن و سال» یا «کودکانی که از لحاظ رشد در یک سطح باشند».(1)

کودک در سال های اول زندگی متعلق و وابسته به گروه خانواده، متشکل از پدر و مادر و خواهر و برادر است. این گروه هم احتیاجات مادی و بدنی طفل و هم احتیاجات اساسی روانی او را تأمین می کنند.(2)

یکی از دلایل احتیاج کودک یا افراد بزرگسال به گروه، کمکی است که در زمینه خویشتن شناسی به افراد می نماید. غالباً ما خود را نمی شناسیم و متوجه رفتار خویش در مقابل دیگران نیستیم. اما گروه اعمال ما را در مواقع مختلف می بیند و طرز برخورد ما با دیگران بررسی و قضاوت می کند، که این قضاوت ما را واقع بین و آگاه به خصوصیات و عادات خود می کند.(3)

تعامل با همسالان نقش منحصر به فردی در رشد کودکان دارد. از مهمترین عملکردهای گروه همسال فراهم کردن یک منبع اطلاعاتی و ایجاد یک مبنای مقایسه در دنیای خارج از خانواده است. احتمالاً داشتن روابط خوب با همسالان برای رشد عادی کودکان ضروری است.

انزوای اجتماعی یا ناتوانی در ورود به شبکه های اجتماعی با اختلالات و مشکلات بسیاری همراه است؛ از قبیل قرار گرفتن در معرض بزهکاری و سوق یافتن به افسردگی.(4)

وابستگی فرد به گروه در دوره های مختلف رشد تفاوت دارد، روی همین اصل نفوذ میزان های گروهی در رفتار افراد در هر دوره به شکل خاصی است.(5)

گروه همسالان متشکل از:

1 - کودکان خویشاوندان (خاله، دایی، عمه، عمو و...) و آشنایان (دوستان پدر و مادر و...)

2 - کودکان محله و همسایگان

1- (1) اسماعیل بیابانگرد، روانشناسی تربیتی، ص 77 و 78.
2- (2) علی شریعتمداری، روانشناسی تربیت، ص 230.
3- (3) همان، ص 230 و 231.
4- (4) اسماعیل بیابانگرد، روانشناسی تربیتی، ص 78.
5- (5) علی شریعتمداری، روانشناسی تربیت، ص 231.