قرآن و تربیت اجتماعی کودک صفحه 221

شده است. همچون روش پرسش، تفکر، هشدار (انذار) تشویق (تبشیر) و... و برخی از آنها هنوز در علوم تربیتی مورد توجه و کاوش قرار نگرفته است اما قرآن اینها را به صراحت مطرح کرده است. همچون تزکیه، الهامات فرشتگان به نفس انسان، لزوم پناه بردن به خدا در برابر وسوسه های شیطانی و... اینگونه روش های تربیتی قرآنی را می توان به عنوان نظریه پردازی های علمی قرآن در حوزه علوم تربیتی مطرح ساخت.

د) روش های کاربردی تربیت اجتماعی کودک

1. روش الگویی

الگو در لغت به معنای نمونه آمده است.(1) یکی از روش های تربیتی، روش الگویی است که از آن با عناوین الگوسازی، اسوه سازی، ارایه ی اسوه ها، قدوه ها، اسوه پذیری و الگوگیری یاد می شود.(2)

انسان بر اساس فطرت خود عاشق کمال است و از نقص بیزار و همین عشق به کمال و انزجاراز نقص، آدمی را به الگوطلبی و الگوپذیری می کشاند. بنابراین روش الگویی، روش مطلوب فطرت آدمی در تربیت است و از مؤثرترین روش ها در تربیت اخلاقی، عاطفی و اجتماعی کودک شمرده می شود.

در این روش، انسان نمونه ای عینی را مطلوب خویش قرار می دهد و به شبیه سازی دست می زند و تلاش می کند در همه امور خود را همانند الگوی مطلوب خویش سازد و گام در جای گام او نهد و شبیه او شود. البته هر چه نمونه ارائه شده از کمال بیشتر و جاذبه فراگیرتری بهره مند باشد، روش الگویی، روش مطلوب تر و از کارایی بیشتر برخوردار خواهد بود. بنابراین بهترین الگو، نمونه ای است تمام و کمال، و انسانی کامل که الگوهای دیگر نیز باید آدمی را بدین سمت هدایت نمایند.(3)

1- (1) حسن عمید، فرهنگ لغت فارسی.
2- (2) فاطمه رمضانی و مسعود حیدری، روش های تربیت اجتماعی کودک بر اساس قرآن و نهج البلاغه، ص 4؛ ر. ک: ولی الله ملکوتی فر، تربیت در نهج البلاغه.
3- (3) روش های تربیت اجتماعی کودک بر اساس قرآن و نهج البلاغه، ص 4.