قرآن و تربیت اجتماعی کودک صفحه 255

آورد. حضرت میل کردند و بعد فرمودند: غذای شما نصیب روزه داران و نیکان باد و فرشتگان بر شما درود بفرستند.

- با بودن بزرگ تر، به غذا پیش دستی نکند. زیرا حذیفه می گوید: هرگاه بر سر سفره ای می نشستیم تا پیامبر دست به غذا نمی برد، ما شروع نمی کردیم.

- نعمت خدا را خوار نکند و بر زمین نریزد. زیرا انس از رهبر بزرگ اسلام نقل کرده است که فرمود: هرگاه لقمه ای از دست شما افتاد، بردارید و بخورید و برای شیطان نگذارید. وی می گوید: او به ما دستور داد که کاسه را پاک کنیم و فرمود: شما نمی دانید که در کدام طعام شما برکت است.

و اما آداب آب نوشیدن اینهاست:

- مستحب است که آب را به سه نفس بخورند و قبل از آب خوردن (بسم الله) و بعد از آن «الحمدلله» بگویند. در این باره فرمود:

«لاتشربوا واحداً کشرب البعیر ولکن اشربوا مثنی وثلاث وسمّوا اذا انتم شربتم واحمدوا اذا انتم رفعتم؛ آب را مثل شتر به یک نفس نخورید، بلکه دو یا سه بار بخورید. هنگام نوشیدن نام خدا را ببرید و هنگام برخاستن حمد کنید».

- مکروه است که آب را از دهان مشک بخورند. زیرا این کار ناخوشایند و برخلاف بهداشت است و به همین جهت پیامبر خدا از آن نهی فرمود.

- مکروه است که در آب فوت کنند. زیرا این کار نیز خلاف بهداشت و خلاف آداب اجتماعی است و به همین جهت پیامبر اکرم از آن نهی کرد.

- مستحب است که خوردن و آشامیدن در حال نشستن باشد، زیرا پیامبر اکرم از خوردن و آشامیدن در حال ایستادن منع کرده است.

- حرام است که خوردن و آشامیدن از ظروف طلا و نقره باشد. بدیهی است که استعمال این گونه ظروف نشانۀ استکبار است و به همین جهت اسلام تحریم کرده است. پیامبر اکرم فرمود: من شب فی اناء من ذهب او فضّه فانّما یجرجر فی بطنه ناراً من جهنم؛ هر کس در ظرف طلا یا نقره بنوشد، در شکم خود آتش جهنم می ریزد.