حج برنامه تکامل صفحه 19

آنها با تمام موانع و مشکلاتی که سر راهشان ایجاد می‌شود، از پای نمی‌نشینند و عاشقانه پیش می‌روند و همه‌گونه مشقّات و مصایب را متحمّل می‌شوند تا خود را به پای دیوار کعبه برسانند. همین که چشمشان، به خانه معبودشان افتاد، همان جا به خاک می‌افتند و تمام سختی‌ها را فراموش می‌کنند و با سوز دل می‌گویند:

یا رَبّ الْبَیْتِ، الْبَیْتُ بَیْتُکَ وَالْعَبْدُ عَبْدُکَ.

آمدم بر درگهت اینک به صد فریاد و آه از بزرگان عفو باشد، وز فرودستان گناه

چه عاشقانه به دور کعبه می‌چرخند

امیرالمؤمنین علیه السلام، در توصیف ازدحام پراشتیاق حجّاج، در حال طواف، می‌فرماید:

یَرِدُونَهُ وُرُودَ الْانْعامِ، وَیَأْلِهُونَ الَیْهِ وُلُوهَ الْحَمامِ. (1) 1

دیده‌اید، حیوانات تشنه وقتی به آب می‌رسند، چه سان با عجله می‌روند و یکدیگر را عقب می‌زنند، همچنین حجّاج و زائران بیت مکرّم، آنچنان آتش شوق کعبه از دیدن آن، در دل‌هایشان مشتعل می‌شود که گویی عقل و هوش از سرشان می‌پرد و همچون شترانِ عطشانِ به آب رسیده‌ای، با بی‌تابی و التهاب عجیب پیش می‌روند و یکدیگر را عقب می‌زنند، و مانند کبوترانی که به سوی بچّه و آشیانه بال و پر زنان و شتابان می‌روند، این دلباختگان نیز، با قلبی مشتاق و روحی موّاج از شور و هیجان، رو به سوی خانه معبود می‌دوند.

گرایش مردم به کعبه، یک گرایش عادی نیست

تأمّل در آیه شریفه وأَذّنْ فِی النَّاسِ بِالْحَجّ (2) 2

و گفتار امیرالمؤمنین علیه السلام و دیدن وضع گرایش مردم به کعبه در موسم حج، این حقیقت را بر انسان روشن می‌کند که به طور حتم،