نفس: مجموعه سخنرانیهای حسین انصاریان صفحه 113

تعریف کنند؟ این نفس گاهی در برابر آیات حق، حالت اعراض می گیرد، همان طور در سورۀ یس خداوند بیان فرموده است که: «وَ مٰا تَأْتِیهِمْ مِنْ آیَهٍ مِنْ آیٰاتِ رَبِّهِمْ إِلاّٰ کٰانُوا عَنْهٰا مُعْرِضِینَ». (1)

آیات خدا بر سه قسم است

آیات خدا بر سه قسم است:

یک قسمت آیات آفاقی حق است، قسمت دوّم آیات انفسی حق است، قسمت سوم هم آیات شرعی حق است.

آیات آفاقی عبارت اند از تمام موجودات جهان که هر موجودی یک آیه است:

برگ درختان سبز در نظر هوشیار هر ورقش دفتری است معرفت کردگار (2)

انسان اگر واقعاً اهل حرکت به سوی خدا باشد می تواند یک برگ را هم نردبان رسیدن به حق قرار دهد، چرا که آثار قدرت و علم و حکمت و عنایت و مرحمت و عشق و لطف او در همان یک برگ قابل خواندن و مطالعه و معرفت پیدا کردن است تا چه رسد به این که موفق شود به مطالعۀ وضع عالَم، آسمان ها، زمین، ستارگان، کهکشان ها، صحابی ها و آن چه به عنوان سماوات و ارض بیان شده است، که اگر با دید عارفانۀ عاشقان کل جهان دیده شود، کاملاً مثل آیینه می ماند، هر طرف این آیینه را که نگاه کنید، خدا در آن پیداست. عارفان چنین می گویند:

یار در این انجمن***یوسف سیمین بدن

آینه خان جهان***او به همه روبروست (3)

کل عالم آیینه است و یک عکس هم بیشتر در آن پیدا نیست، عکس روی یار است فقط

«لَیسَ فِی الدّارِ غَیرُهُ دَیَّارٌ» این واقعیّتی است که همۀ انبیا هم می گفتند.

از زمانی که مبعوث می شدند تا زمانی که از دنیا می رفتند تنها حرفشان به مردم این بود که:

«قُولُواْ لا إلهَ إلّااللّٰهُ»؛ (4)غیر از یار واقعاً در عالَم هیچ چیز دیگری نیست،

1- (3)-یس(36):46؛«و هیچ آیه ای از آیات پروردگارشان برای آنان نمی آید مگر اینکه از آن روی می گردانند.»
2- (4)-دیوان اشعار سعدی شیرازی.
3- (5)-ملاهادی سبزواری.
4- (6)-الکافی:28/2،حدیث 1؛بحار الأنوار:85/66،باب 30،حدیث 30؛«...فبعث الأنبیاء إلی قومهم بشهاده أن لا إله إلاّ اللّه و الإقرار بما جاء[به]من عند اللّه فمن آمن مخلصا و مات علی ذلک أدخله اللّه الجنّه بذلک و ذلک أنّ اللّه لیس بظلاّم للعبید».