- پیش گفتار 2
- اشاره 4
- فصل اول: کلیات مباحث نفس 4
- الف) معنی نفس و انواع آن 4
- ب) معرفت نفس 5
- ج) اهمیت مبارزه با نفس 6
- اشاره 8
- د) آثار مبارزه با نفس 8
- 4. غالب ترین فرد 9
- 5. برترین فرد 9
- 6. بهترین عبادت 9
- 3. نیرومندترین فرد 9
- 2. رسیدن به بزرگ ترین حکومت و مالکیت 9
- 1. ملاک عقل 9
- 9. جهاد سودمند 10
- 7. بهترین مردم 10
- 12. نشانه زیرکی 10
- 11. رستگاری 10
- 13. عزّت 10
- 10. اصلاح نفس 10
- 8. مایه سلامت 10
- 14. زنده کردن جوان مردی 11
- 17. رهایی از گناهان و رسیدن به مکارم 11
- 18. رسیدن به بالاترین درجات 11
- 15. حفظ ارزش و اعتبار 11
- 16. دست یابی به ملاک دین 11
- 19. بهشت 12
- 20. کامل شدن تقوا 12
- 21. محبت خدا 12
- 24. برترین ادب 12
- 23. درک شریعت 12
- 22. غلبه بر شیطان 12
- 27. تحسین دیگران 13
- ه_) جایگاه مبارزه با نفس در سیر و سلوک 13
- 25. رُشد 13
- 26. کرامت الهی 13
- 28. عارف 13
- اشاره 15
- فصل دوم: مبارزه با شهوت 15
- آهن تافته هم نمی سوزاند 16
- ازدواج، بهترین راه پیروزی بر شهوت 18
- آثار پرهیز از نگاه حرام 18
- عاقبت پیروی از هوای نفس 19
- فضیل، از راهزنی تا زاهدی 19
- شاگرد بزاز 20
- زلیخا 22
- جوان خارکن و دختر پادشاه 27
- فصل سوم: مبارزه با مال پرستی 33
- اشاره 33
- علی، آری؛ دنیا، نه 34
- مبارزه ثروت و ایمان 35
- علی(ع) یا عسل؟ 37
- رمز دیدار با امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف 38
- فرار از آتش بیت المال 38
- اشاره 42
- فصل چهارم: مبارزه با راحت طلبی و زندگی زاهدانه 42
- در آغوش نوعروس یا میدان نبرد 42
- زهد و قناعت همراه با ثروت انبوه 43
- زهد و ساده زیستی آیت الله کوهستانی 45
- زهد مولای متقیان، علی(ع) 45
- زهد و استغنای وحید بهبهانی 48
- زهد و اخلاص آیت الله بلاغی 49
- گسست زنجیر شیطان 52
- عجب در علم 54
- اشاره 54
- اشاره 54
- فصل پنجم: مبارزه با تکبر و عجب 54
- جواب تو را بعداً می گویم 54
- آفت های علم بی تزکیه 54
- نشستن فقیر کنار ثروتمند 55
- فروتنی سلمان فارسی 56
- پیشه محمد بن مسلم 57
- عیسی(ع) و شستن پای حواریون 57
- عاقبت عجب 58
- عاقبت خودپسندی 58
- کوچکی ریاست 59
- قدرت یقین، خطر عجب 59
- کیفر صحابی مغرور 60
- غرور شتر 61
- نیابت ولی عصر (ع) به چنین مردانی می رسد 63
- فصل ششم: مبارزه با ریاست طلبی 63
- اشاره 63
- در دلش میل به مرجعیت ندارد 64
- ترک نماز جماعت 65
- از من سزاوارتر وجود دارد 66
- چشم پوشی از درجه 67
- معیار خدایی 67
- گذشتن از ریاست 68
- خودداری از قبول ریاست و مرجعیت عامه 69
- چرا در تشییع جنازه آیت الله بروجردی حاضر نشدم؟ 70
- فصل هفتم: مبارزه با خشم و انتقام 72
- اشاره 72
- رفتار امام صادق(ع) با غلام 73
- شهادت حمزه و صبر رسول خدا صلی الله علیه و آله 73
- اشک کباب سبب طغیان آتش است! 73
- ترحم بر گنهکار پشیمان 74
- ادای حق الناس پیش از توبه 75
- بردباری شیخ 76
- نمونه ای از اخلاق امام کاظم(ع) 77
- پرهیز از غضب 79
- اشاره 81
- فصل هشتم: مبارزه با کینه و حسد 81
- نوح و شیطان 82
- سبب برتری 83
- حسرت موسی(ع) 83
- شخصی که رسول اکرم صلی الله علیه و آله او را اهل بهشت خواند 84
- عاقبت حسادت 86
- کار عجیب حسود 87
- عبدالله بن ابی 89
- مسجد حسادت 90
- حسادت به خویشان 92
- کتاب نامه 93
- الف) کتاب 93
- ب) نشریه 94
حکمت رشد می کند نه با تکبر؛ چنان که در زمین نرم گیاه می روید، نه در زمین سخت کوهستانی».(1)
عاقبت عجب
عاقبت عجب
یکی از پیشوایان معصوم(ع) فرمود: «دو مرد به مسجد رفتند. یکی عابد بود و یکی فاسق. از مسجد به در آمدند. آن فاسق مقام صدیق داشت و آن عاد، فاسق بود؛ و این برای آن است که عابد به مسجد می رود و به عبادت خود می نازد و همه اندیشه اش در این است و فاسق و بدکار دنبال پشیمانی از کار بد و توبه است و از خدای عزوجل درباره هرچه گناه کرده است، آمرزش می خواهد».(2)
عاقبت خودپسندی
عاقبت خودپسندی
«در خبری از رسول اکرم صلی الله علیه و آله آمده است: دو نفر وارد مسجد شدند و به نماز ایستادند. یکی با نماز خواندن از عذاب نجات پیدا کرد و بهشتی شد، دیگری با همان نماز سر از جهنم درآورد. زمانی که یاران حضرت راز مطلب را جویا شدند، حضرت در جوابشان فرمودند: یکی از آن دو وارد مسجد شد، با این ویژگی که به خود می بالید و می گفت: عجب نماز خوبی می خوانم و قرائت نمازش را به گونه ای خواند که توجه دیگران را جلب کند. نماز چنین فردی از آنجا که با ریا انجام شده است، سرانجامش جهنم خواهد بود، اما شخص فاسق وقتی وارد مسجد شد، با خجالت و سرافکندگی نماز می خواند و از اینکه نمازش قبول یا رد شود، حالتی بین خوف و رجا داشت. چنین شخصی ممکن است در نماز حالت توبه پیدا
1- شیخ حر عاملی، وسائل الشیعه، قم، مؤسسه آل البیت، 1409 ه_ . ق، چ 1، ج 15، ص 276.
2- اصول کافی، ج 5، ص 227.