- پیش گفتار 3
- بخش اول: کلیات 9
- اشاره 9
- اشاره 10
- فصل اول: مفاهیم و تعریف ها 10
- معنای لغوی عفت 10
- مفهوم اصطلاحی عفت 11
- شَرَه (آزمندی) 13
- خمودی (سستی و ضعف) 14
- 1 _ ازدواج 16
- فصل دوم: کاربرد عفت در قرآن 16
- اشاره 16
- 2 _ زنان سالخورده 16
- 4 _ درباره تهی دستان 17
- 3 _ درباره ثروتمندان 17
- نکته ها 18
- اشاره 19
- فصل سوم: نقش کلیدی زبان در فرهنگ قرآن و احادیث 19
- الف) اهمیت زبان و بیان در قرآن 19
- ب) زبان، کلید خیر و شرّ 20
- ج) اختلاف زبان با نهاد آدمی 22
- اشاره 23
- د) نقش زبان در قرآن 23
- 1 _ ذکر بسم اللّه هنگام ذبح 24
- 2 _ زبان و نقش داوری 25
- 3 _ زبان و از هم پاشیدن خانواده 26
- 4 _ زبان و شفاعت و نجات جان 26
- 5 _ زبان و حبط اعمال 27
- 6 _ زبان و خطر سقوط در پرتگاه ها 28
- 7 _ زبان و پیام رسانی 28
- معنای ترکیبی عفت کلام 29
- 8 _ زبان و ابزار تعلیم و تعلّم 29
- اشاره 30
- بخش دوم: ادب در تبیین معارف قرآنی 30
- اشاره 31
- الف) معنای لغوی و اصطلاحی ادب 31
- فصل اول: مفاهیم و تعریف ها 31
- ب) مفهوم ادب الهی 32
- د) مفهوم ادب الهی 33
- ج) مفهوم معارف قرآن 33
- 1 _ توحید 34
- اشاره 34
- اشاره 34
- الف) ادب الهی در توحید 34
- فصل دوم: ادب الهی در تبیین اصول عقاید 34
- اشاره 35
- ب) آیات قرآن در ردّ پندارهای جاهلانه 35
- معنای ترکیبی عفت کلام 36
- اشاره 40
- 2 _ نبوت 40
- ب) نگاهی به جایگاه انبیا در عهدین 41
- الف) پیامبران و ناسزاگویی به آنان 41
- ج) نگاهی به ویژگی های انبیا در قرآن 41
- د) ادب گفتار انبیا 44
- اشاره 44
- 1) ادب گفتار انبیا در پیشگاه خداوند 45
- 2) ادب گفتار انبیا با مردم 47
- 3 _ معاد 52
- فصل سوم: ادب الهی در تبیین معارف اخلاقی 56
- اشاره 56
- اهمیت و جایگاه اخلاق در اسلام 56
- تعریف اخلاق 57
- ب) علّت کاربرد کنایه 58
- اشاره 58
- اشاره 58
- ادب الهی در تبیین احکام 58
- الف) اعجاز بیانی قرآن در تبیین احکام 58
- 2 _ سنت الهی در جهت فطرت انسانی 59
- 1 _ نفرت داشتن از سرشت عمل 59
- 3 _ پستی ذاتی عمل 60
- د) کنایه ها در قرآن 61
- اشاره 61
- ج) مفهوم کنایه 61
- کنایه یا تصریح در واژه «الرفث» 63
- کنایه یا تصریح در واژه «فرج» 66
- اشاره 67
- دو پرسش 67
- 1 _ چرا تعبیر «کَواعِبَ اَتْرابا» در قرآن به کار رفته است؟ 67
- 2 _ چرا خداوند، عالمانِ بی عمل یهود را به حیوان ها مَثَل زده است؟ 69
- اشاره 69
- 1. معنای ادب 70
- 2. شهرت حیوانات در میان ملّت ها 71
- 3. تمثیل یا بیان حقایق در قالب هنر 72
- بخش سوم: نقش قرآن در اصلاح گفتار 76
- اشاره 76
- 1 _ پیش گامی قرآن در اصلاح گفتار 77
- اشاره 77
- اشاره 77
- فصل اول: نقش قرآن در اصلاح گفتار 77
- فهرست آفت های سخن در قرآن1 80
- الف) کذب (دروغ) 81
- اشاره 81
- 2 _ شناخت آسیب های گفتار 81
- اشاره 81
- 1. افترا 82
- 2. بهتان 82
- 3. افک 83
- 4. خرق 83
- اشاره 84
- ب) سُخریّه و استهزا 84
- 5. اختلاق 84
- تفسیر «اللّه یستهزی ء بهم» 86
- ج) سبّ 88
- اشاره 88
- 2. لعن 90
- 1. قذف 90
- مفهوم سب در قرآن 92
- 3. فحش 92
- یک اشکال و پاسخ آن 94
- روایت هایی درباره سب انبیا 97
- فرمان تاریخی امام خمینی رحمه الله در قتل سلمان رشدی 98
- الف) کشته در راه خدا را مُرده نخوانید! 99
- 3 _ اصلاح تعبیرها 99
- اشاره 99
- ب) بگویید اسلام آوردیم نه ایمان! 100
- ج) گفتن «ان شاء اللّه » و تکیه به اراده خدا 101
- د) تحریف سخنان دیگران ممنوع! 102
- الف) نگرانی از نداشتن گواه و شاهد 104
- اشاره 104
- 4 _ شناسایی دردها و طرح گفتار درمانی 104
- ب) تقیه 105
- ج) فریاد حق خواهی مظلوم 106
- 5 _ روش درست سخن گفتن 107
- اشاره 107
- الف) قول میسور 108
- ب) قول بلیغ 108
- ج) قول سدید 109
- د) قول لیّن 110
- 6 _ آفرینی الگو 111
- بخش چهارم: همراه با برنامه سازان 114
- اشاره 114
- گسترده ترین رسانه گروهی 115
- رسانه و معارف قرآنی 115
- عرضه کردن عملکردهای رسانه به قرآن 116
- الگوهای قرآنی در رسانه 117
- اشاره 117
- الف) به تصویر کشیدن آشنایی و خواستگاری دو جوان 117
- ب) حفظ عفت و حیا در گفت و گوی زنان و مردان در فیلم ها 118
- 1 _ عفت کلام و اصلاح برنامه ها و نظارت بر آن ها 119
- اشاره 119
- عفت کلام و نقش رسانه 119
- اشاره 121
- الف) خانواده و رسانه 121
- اشاره 121
- 2 _ هدایت افکار عمومی 121
- پیشنهادهای برنامه ای 121
- 1. ساخت برنامه ای با عنوان «عفت کلام در خانواده» 122
- 2. بررسی پرونده های دادگاه ها 123
- 3. برنامه های سیره و زندگانی 123
- 4. نمایش چگونگی عرضه کردن رفتارهای اجتماعی به قرآن 125
- 5. تجسیم بخشیدن صفات نکوهیده و ملموس ساختن زشتی آن ها 126
- 6. توجه بزرگ ترها به گفتارشان در خانواده 127
- ب) مدرسه و رسانه 128
- اشاره 130
- ج) دانشگاه و رسانه 130
- ماجرای اول 131
- ماجرای دوم 132
- ماجرای سوم 133
- پخش برنامه های کارشناسی 135
- معرفی کتاب هایی درباره عفت کلام 137
- کتاب نامه 141
فحش و بدگویی پرسش های زیر به عمل آید:
1. معنای فحش چیست؟
2. چرا برخی به فحش و ناسزاگویی روی می آورند؟ آیا می توان برای آن علّت های روان شناختی و جامعه شناختی یافت؟
3. آثار شوم بدگویی چیست؟ و چه پی آمدهای منفی را در زندگی اجتماعی انسان دارد؟
4. آیا دشنام جایز داریم؟ در چه صورت؟
معرفی کتاب هایی درباره عفت کلام
معرفی کتاب هایی درباره عفت کلام
از آن جا که بحث درباره عفت کلام بیش تر درباره سه موضوع (اصول عقاید، احکام و اخلاق) است. از این رو، منابع اصلی را در این موضوع ها معرفی می کنیم.
درباره اصل توحید و معاد می توان به کتاب های تفسیری مانند: مجمع البیان و المیزان و تفسیر نمونه مراجعه کرد. درباره اصل نبوت، کتاب گران قدر المیزان، ادب گفتار پیامبران الهی را نشان داده و چهره پاک آنان را معرفی کرده است. افزون بر آن، کتاب تنزیه الانبیاء از شریف مرتضی (علم الهدی) بسیار مناسب است. این کتاب را آقای امیر سلمانی رحیمی به فارسی برگردانده است. درباره احکام که با موضوع عفت کلام متناسب است افزون بر کتاب های تفسیری، به کتاب های علوم قرآنی نیز می توان مراجعه کرد. مهم ترین این کتاب ها، کتاب الاتقان فی علوم القرآن اثر جلال الدین عبدالرحمن سیوطی است که به فارسی ترجمه شده است. کتاب سه جلدی التمهید فی علوم القران از آیت اللّه محمدهادی معرفت نیز بسیار مفید است که به فارسی برگردانده شده است. درباره اخلاق و