عفت کلام در قرآن صفحه 47

2) ادب گفتار انبیا با مردم

2) ادب گفتار انبیا با مردم

از سیره انبیا و ادب الهی آنان، رفتاری است که با مردم داشته اند. از جمله رفتارشان، نشست و برخاست با مردم بود. آنان امتیازی بر خود قایل نبودند. خود برتربینی و دیگر رفتارهایی که ممکن بود به بهانه پیامبر بودن انجام دهند، از آنان دیده نمی شد. از این رو، این گونه رفتارهای عادّی پیامبران الهی مورد اعتراض کسانی قرار می گرفت که به تجمل گرایی و زندگی اشرافی خو کرده بودند. قرآن اعتراض آنان را این گونه بیان می کند:

وَ قالُوا ما لِهذَا الرَّسُولِ یَأْکُلُ الطَّعامَ وَ یَمْشی فِی اْلأَسْواقِ لَوْ لا أُنْزِلَ إِلَیْهِ مَلَکٌ فَیَکُونَ مَعَهُ نَذیرًا * أَوْ یُلْقی إِلَیْهِ کَنْزٌ أَوْ تَکُونُ لَهُ جَنَّهٌ یَأْکُلُ مِنْها وَ قالَ الظّالِمُونَ إِنْ تَتَّبِعُونَ إِلاّ رَجُلاً مَسْحُورًا. (فرقان: 7 _ 8)

و گفتند: چرا این پیامبر غذا می خورد و در بازارها راه می رود؟! (نه سنت فرشتگان را دارد و نه روش شاهان را). چرا فرشته ای بر او نازل نشده که همراه وی مردم را انذار کند (و گواه صدق دعوی او باشد)؟! و یا گنجی (از آسمان) برای او فرستاده شود، یا باغی داشته باشد که از (میوه) آن بخورد و ستمگران گفتند: شما تنها از مردی مجنون پیروی می کنید.

خداوند در پاسخ اعتراض آنان به پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم می فرماید:

ما هیچ یک از رسولان را پیش از تو نفرستادیم مگر این که غذا می خوردند و در بازارها راه می رفتند. بعضی از شما را وسیله امتحان بعضی دیگر قرار دادیم، آیا صبر و شکیبایی می کنید (و از عهده امتحان بر می آیید). و پروردگار تو همواره بصیر و بینا بوده است. (فرقان: 20)

از آداب انبیا این بود که با توجه به فهم و عقل گروه های مختلف مردم با آنان سخن می گفتند. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم در این باره فرمود: