عفت کلام در قرآن صفحه 90

تخصیص یافتن موضوع هایشان، از یکدیگر متمایز هستند. علت این که به هر یک از آن ها سبّ گفته می شود، این است که در ریشه لغوی این واژه نوعی قطع و بریدن است. همان گونه که گفته اند: «سَبّ الحَبْلَ: قَطَعَهُ و یا تَسابَّ الرجلانِ: تَقاطَعا و تَشاتَما»(1) و چون نسبت ناروا دادن (قذف) و لعن و نفرین و فحش، زمینه به هم زدن رابطه افراد را فراهم می آورد، بدان سبّ گویند.

در این جا نمونه ای از آیات را در هر مورد (قذف، لعن و نفرین، فحش و نسب) می آوریم:

1. قذف

1. قذف

نسبت ناروا و تهمت زدن به ناموس را قذف گویند. قرآن درباره تهمت زدن به یکی از همسران پیامبر می فرماید:

وَ الَّذینَ یَرْمُونَ الْمُحْصَناتِ ثُمَّ لَمْ یَأْتُوا بِأَرْبَعَهِ شُهَداءَ فَاجْلِدُوهُمْ ثَمانینَ جَلْدَهً وَ لا تَقْبَلُوا لَهُمْ شَهادَهً أَبَدًا وَ أُولئِکَ هُمُ الْفاسِقُونَ. (نور: 4)

و کسانی که زنان پاکدامن را متهم می کنند، سپس چهار شاهد (بر مدعای خود) نمی آورند، آن ها را هشتاد تازیانه بزنید و شهادتشان را هرگز نپذیرید و آن ها همان فاسقانند!

2. لعن

2. لعن

لعن به معنای راندن و دور ساختن از روی خشم و غضب است و لعن خدا به این معنا است(2) که خداوند شخص مورد لعن را از رحمت خود و سعادت ابدی دور می سازد. لعنِ لعن کنندگان (غیر خدا) نیز به این است که چنین درخواستی (دوری از رحمت خدا و سعادت ابدی) را از خداوند می خواهند.(3)

1- المنجد فی اللغه، چ 10، ص 316.
2- مفردات راغب، ماده «لعن».
3- المیزان فی تفسیر القرآن، ج 1، ص 389.