عفت کلام در قرآن صفحه 92

که خدا و رسول خدا را آزار می دهند(1) و دروغ گویان در آیات لعان(2) و مباهله.(3)

3. فحش

3. فحش

هر سخن و عملی را که ناروایی و زشتی اش زیاد و بزرگ باشد(4) فحش گویند. با این معیار بسیاری از سخنان را در قرآن می توان یافت که زشتی آن بسیار بزرگ است؛ در بحث توحید _ همان گونه که پیش تر گفته شد _ صفات نقصی را که به خداوند متعال نسبت می دادند، فحش شمرده می شود. این سخن را حدیثی از امام کاظم علیه السلام تأیید می کند که می فرماید:

کدامین فحش و دشنام بزرگ تر از این است که خداوند به جسم و صورت و مخلوق بودن و محدود بودن و اعضا داشتن وصف شود.(5)

در بحث نبوت، آن چه را که پیامبران در زمان تبلیغ رسالت الهی شان از مردم زمانشان می شنیدند فحش بوده است. مانند نسبت های ناروایی که به پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم می دادند.(6)

مفهوم سب در قرآن

مفهوم سب در قرآن

وَ لا تَسُبُّوا الَّذینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللّهِ فَیَسُبُّوا اللّهَ عَدْوًا بِغَیْرِ عِلْمٍ. (انعام: 108)

(به معبودِ) کسانی که غیر خدا را می خوانند دشنام ندهید، مبادا آن ها (نیز) از روی دشمنی و جهل، خدا را دشنام دهند!

سبّ در لغت به معنای «الشَتْمُ الوَجِیُع؛(7) ناسزا و دشنام دردناک و

1- احزاب، 57 .
2- نور، 7.
3- آل عمران، 61 .
4- مفردات راغب، ماده «فحش».
5- الاصول من الکافی، ج 1، ص 105.
6- یونس، 2.
7- مفردات راغب، ماده «سبّ».