معرفت نبی و امام صفحه 108

1) محک اعتقادی

عمدهترین ویژگی انبیای الهی در این زمینه به دو موضوع توحید و معاد برمی گردد. در آیات قرآن نیز مشاهده می شود که بخش عمدهای از این کتاب الهی به این دو امر مربوط است؛ تا آنجا که در زمینه مورد بحث یعنی ادعای نبوّت می فرماید :

«مَا کَانَ لِبَشرٍ أَنْ یُؤْتِیَهُ اللّهُ الْکِتَابَ وَ الْحُکْمَ وَ النُّبُوَّهَ ثُمَّ یَقُولُ لِلنَّاسِ کُونُوا عِبَاداً لِی مِنْ دُونِ اللّهِ» (1)

هیچ انسانی را نیست که خداوند او را کتاب و حکم و پیامبری دهد پس آنگاه مردم را گوید که به جای بندگی خدا بندگان من باشید.

اگر مردمی به غلط و بر اساس باوری نادرست بخواهند پیامبری را در جایگاه الوهیّت قرار دهند، خداوند و همان پیامبر به میدان آمده و با این حرف و اعتقاد نادرست به شدّت معارضه کرده، آن را نفی خواهند کرد.

قرآن مجید درباره اعتقاد به الوهیّت حضرت عیسی علیه السلام می فرماید :

«وَ اِذْ قَالَ اللّهُ یَا عِیسَی بْنَ مَرْیَمَ أَأَنْتَ قُلْتَ لَلنَّاسِ اتَّخَذُونِی وَ أَمی اَلهَیْنَ مِنْ دُونِ اللّهِ قَالَ سُبْحَانَکَ مَا یَکُونُ لِی أَنْ أَقُولَ مَا لَیْسَ لِی بَحَقٍّ اِنْ کُنْتُ قُلْتُهُ فَقَدْعَلِمْتَهُ تَعَلَمُ مَا فِی نَفْسِی وَ لاَ أَعْلَمُ مَا فِی نَفْسِکَ... مَا قُلْتُ لَهُمْ اِلاَّ مَا أَمَرْتَنِی بِهِ أَنِ اعْبُدُوا اللّهَ رَبِّی وَ رَبُّکُمْ...» (2)

یادکن زمانی را که خداوند فرمود: ای عیسی، آیا تو به مردم گفتهای که من و مادرم را دو خدا - غیر از اللّه - اتّخاذ کنید. عیسی گفت: پاک و منزّهی تو. خدایا، مرا نرسد سخنی بگویم که حقّ من نیست. اگر چنین سخنی گفته بودم تو می دانستی. تو می دانی آنچه در نفس من است ومن نمی دانم آنچه در نزد تو است... من به آنان سخنی جز آنکه تو مرا به آن امر امر کردی نگفتهام و آن اینکه خدا را بپرستید همو که پروردگار من و شماست.