زخم فطرت صفحه 105

یادآوری مرگ و توجه همیشگی به آن، آدمی را وارسته و به دنیا و گناه بی‌رغبت می‌کند. فردی به امام باقر (ع) عرض کرد: برایم سخنی بگو که از آن استفاده کنم. حضرت فرمود:

اکثِر ذِکرَ المَوْتِ فَانَّهُ لم یُکثِرْ ذِکرَهُ انسانٌ الّا زَهِدَ فی الدُّنیا.(1)

مرگ را بسیار یاد کن که هر که آن را زیاد به خاطر آورد، زهد در دنیا را پیشه خواهد ساخت.

امام صادق (ع) نیز در رهنمودی، درباره بهره‌گیری از یاد مرگ به انگیزه خودسازی چنین می‌فرماید:

اذا انتَ حَمَلتَ جنازَةً فَکُن کَانَّکَ انتَ المَحْمُولُ وَ کَانَّکَ سَأَلتَ رَبَّکَ الرُّجُوعَ الَی الدُّنیا فَفَعَلَ‌فَانظُر ماذا تَستَأنِفُ.(2)

هنگامی که جنازه‌ای حمل می‌کنی، فرض کن که تو مرده‌ای و این، جنازه توست که حمل می‌شود و گویا پس از مرگ، از خدا خواسته‌ای که به دنیا بازگردی [تا نیکی پیشه‌سازی] و خداوند درخواست تو را اجابت فرموده است؛ پس بنگر که چگونه در اعمال خویش تجدید نظر خواهی کرد.

راه درست یادآوری مرگ این است که آدمی قلب خود را از همه چیز تهی کند و تنها در مرگ و درباره کسانی بیندیشد که پیش از او بار سفر بستند و به آخرت پیوستند و بداند که او نیز باید این مراحل