بررسی گسترده ی فقهی غیبت صفحه 32

غیبت است(1).

_ روایت جامع الاخبار

قَالَ النَّبِیُّ- صلی الله علیه و آله و سلم -: «مَنِ اغْتَابَ مُسْلِماً أَوْ مُسْلِمَهً لَمْ یَقْبَلِ اللَّهُ صَلَاتَهُ وَ لَا صِیَامَهُ أَرْبَعِینَ یَوْماً وَ لَیْلَهً إِلَّا أَنْ یَغْفِرَ لَهُ صَاحِبُهُ»(2)؛

نبی اکرم- صلی الله علیه و آله و سلم - فرمودند: کسی که مرد یا زن مسلمانی را غیبت کند نماز و صیامش مورد پذیرش خداوند قرار نمی گیرد، مگر آن که صاحبش (غیبت شونده) او را بیامرزد.

این روایت دلالتی بر حرمت ندارد، بلکه می فرماید: نمازش قبول نمی شود، امّا چه مرتبه ی قبولی؟ آیا عذاب هم دارد؟ آیا نمازش باطل می شود؟ قطعاً این گونه نیست، پس شدّت کراهت را می رساند(3).

_ روایت اجتناب غیبت

«اجْتَنِبِ الْغِیبَهَ فَإِنَّهَا إِدَامُ کِلَابِ النَّارِ ثُمَّ قَالَ: یَا نَوْفُ! کَذَبَ مَنْ زَعَمَ

1- سؤال: چه تشابهی بین ربا و ریختن عرض مسلمان می تواند باشد؟ پاسخ: ربا یعنی چیزی را به ظلم از دیگری بگیرند، حال گاهی مالش را می گیرند و گاهی آبرویش را و معلوم است که أهمّیت آبرو بالاتر از مال است. (این پرسش از طرف شاگردان حضرت استاد مطرح گردید)
2- جامع الاخبار للشعیری، الفصل التاسع و المائه فی الغیبه، ص 146
3- شدّت کراهت عملی نمی تواند مانع قبولی نماز و صوم شود، بلکه فقط حرام بودن عمل می تواند مانع قبولی صلاه و صوم، آن هم به مدت چهل روز شود. (امیرخانی)