بر کرانه غدیر صفحه 1906

-1 غدیر روز کمال دین فارسی

-2 فی رحاب الغدیر عربی.

2 احتمال می رود این کتاب (نظره الی الغدیر) و کتاب غدیر روز کمال دین تقریباً یکی باشند الا اینکه این عربی

وآن فارسی است. برای توضیح بیشتر به کتاب فی رحاب الغدیر مراجعه شود. 50 نفحات الازهار فی خلاصه عبقات الانوار، ج 69(عربی، چاپی) تلخیص و ترجمه: سید علی بن نورالدین میلانی (حسینی، تبریزی). مؤسسه البعثه، تهران، 1404 1405. چاپ دیگر: دارالکتاب الاسلامی، بیروت. وزیری، ج 6 463 ص، ج 7437 ص، ج 8 418 ص، ج 9 426 ص چاپ دیگر: ناشر: مؤلف، قم، سال 1414 ق. وزیری، ج 6 426 ص، ج 7 427 ص، ج 8 ص، ج 9 ص کتاب جلد ششم تا نهم از کتاب نفحات الازهار که خلاصه ی عبقات الانوار … است و این مجلدات مربوط به حدیث غدیر، و از جلد اول تا پنجم و نیز جلد دهم در احادیث دیگر است.

در این کتاب به ترتیب کتاب عبقات پیش رفته و تمام مطالب آن کتاب عظیم را تلخیص و سپس ترجمه ی به عربی نموده است. همراه با تحقیقات دیگر و پاورقی هایی که اکثراً مراجعه و آدرس دهی به مصادر است. بنابراین کل کتاب به دو بخش سند حدیث غدیر و دلالت آن تقسیم می گردد. در اینجا چنانچه در کتاب عبقات نیز گذشت برای رعایت عموم خوانندگان و تخصصی بودن کتاب فقط به به این چکیده ای از آن که بیانگر تمام محتوای آن نیز هست اکتفا می کنیم:

6 در ابتدای این قسمت مقدمه ای در پنجاه صفحه به عنوان مدخل مطرح شده و سپس به چند موضوع درباره ی غدیرپرداخته است:

الف مؤلفین درباره ی حدیث غدیر که از کتاب ابن عقده و طبری و حسکانی و سجستانی و ذهبی و عده ای دیگر از علمای نام می برد. ب تواتر حدیث غدیر. ج بحث و بررسی

کلام رازی درباره ی حدیث غدیر که ضمن آن درباره ی عدم نقل حدیث غدیر توسط بخاری و مسلم و واقدی و ابن اسحاق و جاحظ و ابن ابی داود و ابن ابی حاتم بحث شده است. سپس درباره اینکه قریش و انصار موالی هستند و اینکه در حجه الوداع امیرالمؤمنین (علیه السلام) حضور نداشته و جواب منکرین تواتر حدیث غدیر بیان شده است.

7 در این جلد صد و شصت و دو نفر از راویان حدیث غدیر که ذکر شده است و مؤلف کتاب به عنوان ملحقات صد و هشتاد و نه نفر دیگر را ذکر کرده است.

8 این جلد مربوط به دلالت حدیث غدیر و معنای کلمه ی مولی است. ابتدا چهل و سه نفر از کسانی که مولی را به معنای اولی قبول کرده اند ذکر شده و سپس اعترافاتی از علمای کلامی درباره ی معنای اولی برای مولی آمده و در نهایت اعتراف خود ابوبکر و عمر درباره ی معنای مولی ذکر شده است. سپس حدیث غدیر با لفظ من کنت أولی به من نفسه … آمده است و بعد از آن به معانی مولی پرداخته و هفت معنی برای آن ذکر کرده و در ضمن آن به احادیثی با لفظ من کنت ولیه فعلی ولیه اشاره شده است در اینجا بحثی درباره ی کلام ابوزید در معنای مولی مطرح شده و سپس بحث دیگر در رد نقض درباره ی لزوم استعمال کلمه ی مولی منک بجای أولی منک در ادبیات عرب ذکر شده است. سپس درباره ی کلام ابوعبیده درباره ی معنای مولی بحث شده است. در بخش بعدی وجوه دلالت حدیث غدیر بر امامت امیرالمؤمنین (علیه السلام) مطرح شده است و