- دیباچه 1
- پیش گفتار 2
- فصل اول : داستان غدیر 4
- عید 4
- غدیر 5
- غدیر خم 5
- گزارشی از حجه الوداع 6
- مراسم تبریک و تهنیت 10
- نصب علی به خلافت , در روز غدیر 13
- صحت واقعه غدیر از نظر تاریخ 14
- مفاد حدیث غدیر 19
- فصل دوم : خلافت و وصایت 27
- فصل سوم : معیارها 36
- اشاره 36
- 1 محبت 36
- 3 سب علی , سب رسول (ص ) 43
- 2 آزار علی , آزار رسول (ص ) 43
- 4 جدایی از علی , جدایی از رسول 44
- 5 جنگ با علی , جنگ با پیامبر 44
- 6 پرچم هدایت 44
- 9 علی , حق و قرآن 45
- 7 علی و حق 45
- 8 حق و علی 45
- 11 علی (ع ) به منزله کعبه 46
- 10 علی و قرآن 46
- 13 میزان ایمان 47
- 12 علی (ع ) باب آمرزش 47
- 15 نشانه ایمان 48
- 14 جدا کننده حق از باطل 48
- 16 مقسم بهشت و دوزخ 49
- 17 جواز عبور از صراط 49
- 18 رستگاری در پیروی از علی 50
- 20 حزب رستگار 50
- 19 پیروان علی (ع ) در بهشتند 50
- 22 یاد علی (ع ) عبادت است 51
- 21 پیروان علی , پسندیده و راضی 51
- 23 نگاه به چهره علی (ع ) عبادت است 52
- 25 درخشش علی در بهشت 52
- 24 علی (ع ) باب بهشت 52
- 27 اطاعت از علی (ع ) 53
- 26 علی (ع ) بر مسلمانان 53
- 28 رازدار رسول خدا(ص ) 53
- 30 القاب علی 54
- 29 علی , سر پیامبر 54
- فصل چهارم : یک آسمان فضیلت 57
- توضیح 57
- 1 اشتراک گوهری با رسول مکرم اسلام (ص ) 58
- 2 تربیت علی (ع ) 60
- 3 سابقه در اسلام 61
- 4 علم و آگاهی 64
- 5 فداکاری و دفاع از اسلام 68
- 6 قرابت 72
- 7 زهد 75
- سابقه عید غدیر در میان مسلمانان 78
- فصل پنجم : آداب و سنن غدیری 78
- آداب و اعمال عید غدیر 83
- آداب عید غدیر در چند محور کلی عمل صالح 84
- اشاره 84
- عبادت 85
- روزه 85
- نماز 86
- زیارت 88
- احسان و نیکی 89
- جشن و سرور 90
- دعا 91
- محور دعاهای غدیر 93
- اشاره 93
- عقد اخوت 94
- آثار اخوت اسلامی 96
- عقد اخوت در روز غدیر 102
- آثار عقد اخوت 103
- کتابنامه 104
- عقد اخوت بین زنان 104
زیرا شخصیتی چون پیامبر اسلام (ص ) که عقل کل , انسان کامل و بزرگترین پیامبر و سفیر آسمانی است , در روزی آن چنان گرم که زمین چون آهن گداخته پای مسافران را می گدازد و خورشید مغز انسان را به جوش می آورد, در صحرایی سوزان و بدون
امکانات ((65)) که اگر گوشت را بر زمین می افکندی کباب می شد ((66)) , محلی که هیچ کاروانی در آن توقف نمی کند, دهها هزار حاجی خسته را نگه می دارد,رفتگان را باز می گرداند و منتظر می ماند تا بازماندگان برسند و در گرمترین ساعات روز سخنرانی می کندو در ضمن آن چند بار از مردم سؤال می کند تا مطمئن شود صدای او را به خوبی می شنوند, و در نهایت علی (ع ) را به آنان نشان می دهد, با نام و نسب معرفی می کند و می فرماید: ((هرکس که من مولای او هستم علی هم مولای اوست )) سپس همه حاضران را موظف می کند این سخن را به غایبان برسانند, و پس ازآن دستور می دهد همه با او بیعت کنند, و به او تبریک و تهنیت گویند, و عمامه خویش را بر سرش می گذارد و به او می فرماید: ((تاج عرب عمامه است )) و به اصحاب می فرماید: ((فرشتگانی که در روز بدربه یاریم آمدند, چنین عمامه هایی بر سر داشتند)).
حال اگر فرض کنیم این حدیث بدون هر گونه قرینه و تفسیر و توضیحی به دست کسی برسد و بدون غرض به آن توجه کند در می یابد که برخلاف گفته بعضی افراد بی اطلاع پیامبر(ص ) در صدد آن نیست که بفرماید: ((هرکس من دوست او هستم علی هم دوست اوست ))! یا ((هرکس من یاور او هستم , علی یاوراوست ))! چرا که دوستی و یاوری , بیعت و تبریک نمی خواهد, عمامه و تاج گذاری نمی طلبد و به طورکلی چنان اهمیتی
ندارد که در آن موقعیت خطیر و با آن مقدمات اعلام شود.
بدین دلایل است که مرحوم سبط بن جوزی از علمای اهل سنت , پس از بحثی مفصل در این باره , به این نتیجه می رسد که مولی در این حدیث به معنای اولی است ((67)) .
و ابن طلحه در مطالب السؤول می نویسد:.
حضرت رسول (ص ) هر معنایی را که لفظ مولی نسبت به خودش دارد, برای علی (ع ) قرار داده است و این مرتبه بلندی است که پیامبر مخصوصا علی (ع ) را در آن قرار داده است ((68)) .
این نتیجه همان مفادی است که خطبه رسول اکرم (ص ) با تمام جملاتش بر آن دلالت دارد و همان چیزی است که صد و بیست هزار عرب خالص , بدون هیچ شبهه ای از کلام رسول خدا(ص ) فهمیده اندو به همین جهت بود که حسان برخاست و در مدح حضرت امیر(ع ) شعر سرود و پیامبراکرم (ص ) نیز اورا تشویق کرد پس از آن نیز هرکس که از این واقعه خبردار شد, چنین فهمید که رسول مکرم اسلام (ص )برای خود جانشین تعیین کرده است در طول قرون متمادی همه اهل لغت و علمای اسلام همین رافهمیدند و صدها شاعر عرب و غیر عرب در این زمینه شعر سرودند, و در اشعار خود تصریح کردند که پیامبر(ص ) علی (ع ) را به جانشینی خود برگزید و به همین جهت روز غدیر را گرامی داشتند.
امیرمؤمنان علی (ع ) در دوران خلافت ظاهری خود در کوفه , بارها به این حدیث استدلال کرده اصحاب رسول خدا(ص ) را قسم داد
تا به آنچه از این واقعه در خاطر دارند, شهادت دهند و در حالی که حدود چهل سال از واقعه غدیر گذشته و بسیاری از اصحاب رسول خدا(ص ) از دنیا رفته و باقیمانده دراطراف بلاد پراکنده شده بودند و کوفه از مرکز اقامت صحابه (مدینه ) دور بود و حضرتش بدون پیش بینی و تمهید مقدمات از آنها شهادت می خواست , شمار قابل توجهی به پا خاسته به درستی گفتارامیرالمؤمنین شهادت می دادند تعداد شهودی را که روایات مختلف ذکر کرده اند, متفاوت است طبق بعضی روایات 5 یا 6 نفر ((69)) , طبق روایتی دیگر 9 نفر ((70)) , و طبق روایتی 12 نفر ((71)) , طبق روایتی 12نفر بدوی ((72)) , طبق روایتی 13 نفر ((73)) , و در روایتی 16 نفر ((74)) , در روایتی 18 نفر ((75)) , و در روایتی دیگر 30 نفر ((76)) , طبق روایتی گروهی از مردم ((77)) , طبق روایتی بیش از ده نفر ((78)) , و طبق روایتی دیگرعده ای ((79)) و در روایتی گروه زیادی ((80)) , و طبق روایتی دیگر 17 نفر ((81)) شهادت دادند که پیامبر(ص )در روز غدیر فرمود: من کنت مولاه فعلی مولاه .