- پیش گفتار 1
- 2. ضرورت و هدف ها 5
- 1.تبیین موضوع 5
- فصل اول: کلیات 5
- 3. پیشینه موضوع 6
- الف) اصل و شاخصه 6
- 4. پرسش های پژوهش 6
- 5. مفهوم شناسی 6
- ب) تمدن 7
- ج) رابطه تمدن و فرهنگ 10
- د) تمدن نبوی 12
- 1. فطری بودن 14
- اشاره 14
- فصل دوم: عوامل پیدایش، شکوفایی و گسترش تمدن نبوی 14
- 2. جامع بودن 15
- 3. سهولت و سماحت 17
- 4. تأکید بر خردورزی و تعقل 18
- 5. دانش اندوزی و اهتمام به پیشرفت علمی 20
- 6 . تأکید بر برنامه ریزی و مدیریت صحیح 21
- 7. هدایت گری و ارشاد 23
- 8 . نقش تاریخی قرآن کریم 25
- فصل سوم: اصول و شاخصه های فرهنگی تمدن نبوی 28
- 1. خداباوری و احیای فطرت توحیدی 28
- اشاره 28
- 2. کرامت انسان و رهایی از وابستگی های مادی 31
- 3. معنویت گرایی در زندگی 34
- 4. استفاده از فن آوری برای گسترش تمدن 36
- 5. گسترش خردگرایی و پیراستن اندیشه ها از موهوم ها و خرافه ها 38
- 6. جامع نگری و اعتدال گرایی در ارزش های اخلاقی 43
- 1. حاکمیت ولایت الهی و خلافت منصوصه 47
- فصل چهارم: اصول و شاخصه های سیاسی تمدن نبوی 47
- اشاره 47
- 2. برابری 49
- 3. تحقق وحدت عمومی بر اساس آرمان های الهی 51
- 4. آینده نگری سیاسی 53
- 5. استکبارستیزی و نفی سلطه گری و سلطه پذیری 57
- 6 . شایسته سالاری 58
- 7. مسئولیت همگانی 62
- 8 . نظارت عمومی 64
- 9. مقبولیت و اقتدار نظام سیاسی 65
- 10. شورا و مشورت 68
- 11. صلح گرایی و پای بندی به پیمان های سیاسی _ اجتماعی 70
- 12. اندیشه سیاسی جهانی (جهانی بودن اسلام) 72
- 13. تولی و تبرّی 73
- 1. ثروت؛ دست مایه ای برای طاعت و بندگی 76
- فصل پنجم: اصول و شاخصه های اقتصادی تمدن نبوی 76
- اشاره 76
- 2. کوشش برای رفع فاصله های طبقاتی 79
- 3. تأکید بر کار و کوشش 80
- 4. توزیع عادلانه ثروت و درآمد 82
- اشاره 84
- الف) کلاه برداری 84
- 5. مبارزه با روابط ناسالم اقتصادی 84
- ب) ربا 85
- ج) کم فروشی 88
- د) رشوه خواری 88
- ه_ ) احتکار 89
- 6 . سفارش به کمک رسانی به نظام اسلامی (واجب و مستحب) 89
- 7. توجه به آبادانی و اعتلای سرزمین اسلامی 93
- 8 . تشویق به فعالیت های اقتصادی بر اساس صلاحیت ها 95
- 9. رعایت حریم مالکیت های خصوصی و عمومی 97
- 10. اعتدال در مصرف و پرهیز از اسراف و تبذیر 99
- اشاره 101
- 1. تحکیم روابط اجتماعی بر محور ایمان 101
- فصل ششم: اصول و شاخصه های اجتماعی تمدن نبوی 101
- 2. همکاری در امور خیر 103
- 3. مسجد، جایگاه تقویت روابط و فعالیت های اجتماعی 104
- 4. استحکام پایه های خانواده و تأکید بر نقش محوری خانواده و حفظ حریم 106
- 5. گذشت و چشم پوشی، زمینه بهبود روابط اجتماعی 110
- 6. پیش گیری از گسترش فساد و جرم های اجتماعی و برخورد با عوامل آن 114
- 7. تحقق عدالت اجتماعی 115
- 8 . اعتماد عمومی 118
- سخن پایانی 119
- کتاب نامه 120
از آداب و رسوم نادرست پیشینیان مانند قربانی کردن برای محفوظ ماندن از
بلا و شر موجودات غیبی مانند جن، عقیده به اقبال و شانس و پذیرفتن
پیش گویی های کاهنان و فال گیران باز می داشت. در این باره روایت های بسیاری از
آن حضرت نقل شده است که در ادامه به برخی از آنها اشاره می کنیم.
نقل است در زمان پیامبر خدا برخی مردم پس از خرید خانه ای نو یا به آب
رسیدن قنات و چاهی که حفاری می کردند و رخ دادن حوادث خوبی مانند
آن، حیوانی را برای خوش یُمنی و در امان ماندن از شر نیروهای غیبی (مانند
جن) ذبح می کردند. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله این شیوه را سنّتی ناروا و بی اثر می دانست
و مردم را از این کار باز می داشت. (1) آن حضرت در کلامی گهربار می فرماید:
«هرکس نزد کاهنی برود و پیش گویی های او را باور کند، از آنچه خدا بر
پیامبرش نازل کرده، بیزاری جسته است.» (2) و در سخن دیگری از آن حضرت آمده است: «سه چیز از کارهای جاهلیت است که مردم تا قیامت به آن
پای بندند.... [یکی از آنها ]نوحه سرایی بر مردگان است». (3)
6. جامع نگری و اعتدال گرایی در ارزش های اخلاقی
پیامبر بزرگوار اسلام به همه ارزش های والای اخلاقی نگاهی جامع و همراه
با اعتدال داشت. آن حضرت هم به رعایت ارزش های اخلاقی توجه و تأکید
1- . وسائل الشیعه، ج 8، ص 381.
2- . حسین نوری طبرسی، مستدرک الوسائل، تحقیق مؤسسه آل البیت لاحیاء التراث، بیروت، 1408 ه_ . ق، چ 2، ج 13، ص 112.
3- . حسین نوری طبرسی، مستدرک الوسائل، تحقیق مؤسسه آل البیت لاحیاء التراث، بیروت، 1408 ه_ . ق، چ 2، ج 13، ص 93.