اصول و شاخصه های تمدن نبوی صفحه 99

هرکس قطعه زمینی را با ستم تصاحب کند، آن قطعه زمین را با دیگر

قطعه ها و قشرهای همان زمین به گردنش می آویزند [و] هرکه پاره ای از

مال مسلمانی را به ناروا تصاحب کند، در روز رستاخیز، با خدا درحالی که

بر او خشم گرفته است، روبه رو خواهد شد. (1)

10. اعتدال در مصرف و پرهیز از اسراف و تبذیر

اسراف یا مصرف بیش از نیاز به قصد لذت یا برای فخرفروشی و خودنمایی،

سرمایه ها و امکانات جامعه را هدر می دهد. به این ترتیب، دیگر افراد از

مواهب و نعمت های الهی محروم و بی بهره می مانند.

در مقابل اسراف و تبذیر، انفاق امری بسیار پسندیده است، چنان که

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله به ابوذر می فرماید: «اگر به اندازه کوه احد زر داشتم، همه را در

راه خدا انفاق می کردم.» (2) بر اساس آموزه های نبوی، عزت و شرافت هر ملتی

در گرو همت عالی آن ملت است. ملتی که در پی کسب عزت و شرافت است،

باید با همت بسیار بلند، برای دست یابی به مواهب الهی و تولید روزافزون

بکوشد. برای تحقق این هدف، صرفه جویی در مصرف، نقش مهم و

تعیین کننده ای دارد. پیامبر گرامی اسلام می فرماید: «کسی که به آنچه خدا

روزی وی کرده، راضی باشد، از بی نیازترین مردم است.» (3) گفتنی است

قناعت به معنای اعتدال در مصرف و خرسندی به داشته هاست که با اسراف و

1- . مسند احمد بن حنبل، ح 3946، به نقل از: انقلاب تکاملی اسلام، ص 174.
2- . انقلاب تکاملی اسلام، ص 191.
3- . من لایحضره الفقیه، ج 4، ص 358.