کتابخانه بالقرآن

بانک غدیر صفحه 3518

صفحه 3518

پيروان غدير در عصر «امام سجادعليه السلام»

بعد از هلاكت «يزيد بن معاويه» و سست شدن پايه‌هاي حكومت امويان، شيعيان در كوفه به دنبال «فرمانده‌اي» براي خود بودند، تا جماعت متفرق آنان را جمع نمايد و عقده به‌جا مانده از شهادت حسين‌عليه السلام را شفا بخشد.

بعد از مدتي، «مختار» برعليه «بني‌اميه» قيام نمود، شيعيان به دور او جمع شدند، او لشكري را به فرماندهي «ابراهيم بن مالك اشتر» به سوي لشكر شام روانه ساخت و آن لشكر را شكست داد و فرمانده‌اش «ابن‌زياد» را به قتل رسانيد؛ اين امر آرزوي اهل بيت‌عليهم السلام و شيعيان بود.

بعد از شكست لشكريان شام، «مختار» و شيعيان، قوت گرفتند. به نقل ابن عبد ربّه در «عقد الفريد»، مختار شيعيان را دستور داد تا در كوچه‌هاي كوفه، شبانه بگردند و ندا دهند: «يا لثارات الحسين».(82)

ابوالفداء، در مورد حوادث سال 66 هجري، مي‌نويسد: «در اين سال، مختار در كوفه به طلب خون «حسين‌عليه السلام» قيام نمود، جماعت زيادي دور او جمع شدند، او بر كوفه تسلط پيدا كرد و مردم نيز با او بر كتاب خدا و سنت رسول و طلب خون اهل‌بيت‌عليهم السلام بيعت نمودند.

خانم «دكتر ليثي» مي‌نويسد: «شهادت امام حسين‌عليه السلام در كربلا، واقعه تاريخي بزرگي بود كه منجر به تبلور جماعت شيعه و ظهور او به‌عنوان يك فرقه متميز، كه داراي مباني سياسي و رنگ ديني است، گرديد... واقعه كربلا، در رشد و نموّ روح شيعه و زيادشدن آن‌ها، تأثير مهمي گذاشت. جماعت شيعه بعد از شهادت امام حسين‌عليه السلام به مانند جماعت منظم با رويه سياسي متين، در جامعه ظهور پيدا نمود.»(83)

از طرفي «عبداللَّه بن زبير» در مكه قيام كرده و نُه سال رياست كرد. امويان، در اين نُه سال، با وي درگير بودند. شيعيان در اين موقعيت مناسب، خدمت حضرت امام سجّادعليه السلام مي‌رسيدند و فرصتي براي بيان مظلوميت سيدالشهدا، در ميان مردم، پديد آمد.

بني مروان، با پيروزي بر «آل زبير» حكومت شبه‌جزيره را به دست گرفتند. بعد از گسترش نفوذ «عبدالملك بن مروان» بر بلاد اسلامي و محكم‌شدن پايه‌هاي حكومتي او، به فكر مقابله با اهل‌بيت‌عليهم السلام و شيعيان افتاد. امام شيعيان در آن زمان، امام زين‌العابدين‌عليه السلام بود.

عبدالملك، براي اين‌كه از مقام آن حضرت بكاهد، او را از مدينه به شام آورد، ولي بعد از ظهور فضايل و معارف از آن حضرت، محبت امام، در ميان مردم بيشتر گرديد.

مركز تجمع شيعيان در آن زمان، كوفه بود. عبدالملك به قصد ريشه‌كن‌كردن تشيع از كوفه، شخصي را به نام «حجّاج» به آن ايالت فرستاد.