کتابخانه بالقرآن

بانک غدیر صفحه 4236

صفحه 4236

چون مردي از فرزندانم ظهور كند، چنان گشايشي در كار مردم ايجاد مي‌شود، كه حتي مُردگان به ديدار يكديگر مي‌روند و ظهورش را به هم مژده مي‌دهند.(220)

تعارض روايات‌

در جمع بين روايات متعارض، خود ائمه عليهم السلام توصيه‌هاي لازم را فرموده‌اند. البته دو روايت مخالف، وقتي با هم در تعارض قرار مي‌گيرند كه شروط لازم در باب تعارض را داشته باشند، به اين صورت كه اولاً، سند هر دو معتبر باشد، نه آن‌كه يك طرف محمدبن علي كوفيِ دروغگو باشد و طرف ديگر علي‌بن ابراهيم و محمدبن مسلم، كه از ثقات و معتمدين ائمه عليهم السلام هستند.

مقايسه بين اين دو، عقلاً و شرعاً جايز نيست. پس در همين مرحله اوّل كه بحث سَندي باشد مشكل داريم، زيرا رواياتي كه از محمدبن علي كوفي نقل شده، امام زمان را - العياذ باللَّه - يك آدم‌كُش معرفي مي‌كند، كه در زمان او هرج و مرج خواهد بود. اين در حالي است كه فقها مي‌گويند: حتي احكام شرعي، اگر باعث هرج ومرج شوند ساقط مي‌گردند و ديگر واجب نخواهند بود. در چنين صورتي آيا امام زمان - عجل اللَّه تعالي فرجه الشريف - كه خود صاحب اين دين و احكام آن هستند، باعث هرج و مرج خواهند بود؟!

پس در همين مرحله اول، بحث تعارض منتفي است، زيرا يك آدم دروغگو نمي‌تواند معارض بزرگان حديث و ثُقات باشد.

از اين مرحله كه بگذريم بر فرض صحّت سند، نوبت به ملاحظه تراجيح بين دو روايت متعارض مي‌رسد. در اين مرحله بايد آنها را با روايات صحيح ديگر و سنت و سيره و كتاب (قرآن)، مقايسه كرد و هر كدام موافق آنها بود، معتبر است. از اين جهت نيز رواياتي كه تشابه سيره امام زمان - عجل اللَّه تعالي فرجه الشريف - با سيره اميرمؤمنان عليه السلام و رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم را بيان مي‌كند داراي رجحان هستند، چرا كه با سيره معصومين عليهم السلام سازگار است و قرائن بر اين مطلب صدق بسيار دارد.

پس از اين مرحله، بر فرض كه هر دو مطابق كتاب و سيره و - به اصطلاح - متكافئ باشند، نوبت به دلالت و ظهور مي‌رسد كه آيا هر دو روايت از لحاظ ظهور و دلالت با هم مساوي هستند يا نه؟

در اين مرحله اگر يكي از روايات متعارض، از لحاظ دلالت صريح‌تر بود، آن را برمي‌گزينيم، و در صورتي كه از لحاظ دلالت نيز يكسان باشند نوبت به تساقط مي‌رسد و هر دو روايت از اعتبار ساقط مي‌شوند، چنان كه گويي اصلاً روايتي وارد نشده است، كه اين مبناي فقهي در باب تعارض روايات است.

وحدت رويه وروش حضرت مهدي «عجل اللَّه تعالي فرجه‌الشريف» ورسول خداصلي الله عليه وآله وسلم

بنابر آنچه گفته شد سيره امام زمان - عجل اللَّه تعالي فرجه الشريف - دقيقاً همان سيره و روش رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم است و حتي سيماي آن حضرت نيز مانند سيماي نوراني پيامبر اكرم صلي الله عليه وآله وسلم است، چنانكه روايات بسياري از شيعه و سني و حتّي تاريخ‌نگاران مسيحي آمده است كه چهره رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم به قدري جذّاب بود كه حتّي دشمن‌ترين دشمنان آن حضرت، وقتي چشمشان به چهره منوّر ايشان مي‌افتاد به گونه‌اي مجذوب آن حضرت مي‌شدند كه تمام همّ و غم‌شان را فراموش مي‌كردند. امام زمان - عجل اللَّه تعالي فرجه الشريف - نيز چنين هستند.