کتابخانه بالقرآن

بانک غدیر صفحه 4576

صفحه 4576

[صفحه 185]

احياگر سنت

من در اينجا نمي‌خواهم به جنبه‌هاي علمي و فني «الغدير» بپردازم كه مجالي نيست. فقط خواستم درباره‌ي جنبه‌هاي انساني و اصلاحي و نسلي و اجتماعي و مردمي آن- اشاره‌وار- سخن گفته باشم. مي‌دانيم كه ناقدان، «الغدير» را دايرةالمعارفي دانسته‌اند سرشار از مسائل علمي اسلامي، در تاريخ، كلام، حديث،داريه، رجال تفسير، تاريخ نزول، تاريخ ادبيات غدير، نقد، تصحيح، كتابشناسي و … كه با بافتي استوار و زيبا، و منطقي حكيمانه، و نثري شاعرانه و مايه‌ور و مآخذي بيش از حد، و بياني محكم و حماسي، و شوري بيكران، و الهام بخشيي وسيع، و امانتي سرشار، و قاطعيتي كامل تأليف يافته است.

در كتاب «الغدير» مسائل عمده‌اي مطرح است كه هر محقق تاريخ اسلام و هر اسلام‌شناسي، بي‌شناخت آن مسائل- اكنون و پس از وجود كتاب الغدير- كارش مطمئن تلقي خواهد شد. [199] مثلا اگر محققي به بحث درباره‌ي «علم الحديث» اسلامي بپردازد، و جلد پنجم «الغدير» (سلسلة الكذابين والوضاعين) را نخوانده باشد، يا درباره‌ي

[صفحه 186]

ملل و نحل تحقيق كند وجلد سوم «الغدير را نديده باشد، يا درباره‌ي مبادي و مباني تشيع سخن گويد بي‌اطلاع از جلد اول و دوم و هفتم «الغدير»، بيگمان كارش ناقص تلقي خواهد شد.

باري، اين دانش سرشار، و امانت ژرف، و علميت ويژه‌اي كه در «الغدير» گرد آمده است، ناقدان سرزمينهاي گونه‌گون را بر آن داشته است تا هر يك، با تعبيراتي ويژه، اين كتاب را بزرگ دارند:

الغدير آروزگاه پژوهشگران- دكتر محمد غلاب مصري.

الغدير دايرةالمعارف بزرگ- محمد عبدالغني حسن مصري.

الغدير كتابي كه هر مسلماني بايد آن را به دست آورد- دكتر عبدالرحمن كيالي حلبي.