کتابخانه بالقرآن

بانک غدیر صفحه 4690

صفحه 4690

من الحق اعتزازا و اعتدادا

مصلح ديني و اجتماع

«بدين گونه مي‌نگريم كه صاحب الغدير، به حق، يكي از مصلحان راستين ديني و اجتماعي بود كه در همه‌ي حركات و سكنات خويش، در انديشه‌ي سامان بخشيدن به نابسامانيها بود، چه نابسامانيهاي علمي و چه اجتماعي. او به خوبي درك كرده بود كه آن همه مطلب ناروا و نادرست كه در كتابها آمده است و منتشر مي‌شود، چگونه به زيان جامعه است و چگونه اذهان را متشتت مي‌سازد و بنيان وحدت و هماهنگي اجتماع اسلامي را ويران مي‌كند. از اين رو، از تأليف «الغدير» گرفته تا كوتاهترين

[صفحه 341]

سخنرانيي كه مي‌كرد، همه و همه، با اين فكر بود كه چگونه بر اين همه تشتت پيروز آيد و چسان مؤلفان خائن را بشناساند و ذهن جامعه را از خوراكهاي مسموم و تأليفات تفرقه‌انگيز و سرشار از جعل و بهتان دور بدارد و چگونه صفا و صلاح و عزت و شرف را به ميان اقوام مسلمان باز گرداند … »

خطيب تاريخ

از مواهب «صاحب الغدير»، نيروي نطق شگفت و مهيج وي بود. او صاحب سيمايي بود با مهابت و هيئتي شكوهبار و «صدايي در خور دليران» و معلوماتي بيكران و حافظه‌اي نيرومند و ايماني عميق و توجهي درست و نيتي پاك، و بدين گونه چون به سخنراني دهان مي‌گشود، شگفتي‌زاي نبود اگر دهها هزار نفر را گرد آورد و تحت تأثير گيرد و ساعتها گوش به سخن خويش بدارد.

او به هنگام سخنراني، مصلح اسلامي ديگر، سيد جمال‌الدين حسيني اسدآبادي را به ياد مي‌آورد. او حتي در محافل عادي كه سخن مي‌گفت، شور اخلاص وعمق منطق و شعله‌ي حماسه‌اش همه را دگرگون مي‌كرد. در منابر نيز چونان خطيبي بيهمال سخن مي‌گفت. و چون به سخن او گوش فرا مي‌دادي مي‌گفتي قرنهاي اسلامي دهان گشوده‌اند تا با تو سخن گويند.

و در اين سخنرانيها و محافل چه بسيار انبوهان جمعيت كه گرد مي‌آمدند، متجاوز از چند هزار و گاه چن ده هزار … كه از اين جمله بود مجالس اصفهان، مشهد، همدان، كرمانشاهان، تهران، حيدرآبادد كن، كانپور و برخي از شهرهاي سوريه و عراق و …

درست به ياد دارم كه در تابستان سال 1338 شمسي، كه علامه‌ي اميني در مشهد