سیره و اخلاق نظامی پیامبر اعظم صلی الله علیه و اله وسلم صفحه 121

رحمانی، مثله کردن کافران را نوعی قصاص و حق مسلمانان دانست، ولی صبر را فراتر شمرد، پیامبر صبر پیشه کرد.

حضرت هنگام سریّه ها و حضور در غزوه ها، همواره به مسلمانان سفارش می فرمود:

أُغْزُوا وَ لاتَغْدِرُوا وَ لا تَغُلُّوا و لا تُمَثِّلُوا.(1)

ناجوان مردانه با دشمن نجنگید. زیاده روی نکنید و کسی را نیز مثله نکنید.

بسیاری از یاران پیامبر نیز مانند امام علی علیه السلام (2)، ابوموسی اشعری(3) و بُرَیدَه(4) این عبارت را، بیان کرده اند.

دو _ ممنوعیت حمله شبانه

دو _ ممنوعیت حمله شبانه

جنگ برابر و جوان مردانه هنگامی شکل می گیرد که هر دو سپاه از توان برابر در دست رسی به سلاح برخوردار باشند. در دوره پیامبر، سپاه برای یک آرایش نظامی و آمادگی جنگی، نیازمند زمان بود. بنابراین، اگر گروهی دشمن را غافل گیر و به آنان حمله کند، به دشمن ستم کرده است. در فرهنگ دوره جاهلیت، چنین کاری مرسوم بود، ولی پیامبر به شدت با این حرکت ناجوان مردانه مبارزه کرد.

در عصر جاهلیت، معمولاً نبردها در ابتدای صبح آغاز می شد، ولی گاه

1- غدر، به معنای نبرد غافل گیرانه و ناجوان مردانه است. پیامبر خدا مسلمانان را از نبردهای ناجوان مردانه برحذر می داشت. البته باید توجه داشت غدر ناجوان مردی با خدعه (فریب) متفاوت است که اوّلی در جنگ ها جایز نیست، ولی دومی جایز است.
2- مستدرک الوسائل، ج11، ص39، ح1.
3- احمد بن علی خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، تحقیق: مصطفی عبدالقادر، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1417 ه_ . ق، چ1، ج4، ص296.
4- محمد بن یزید قزوینی، سنن ابن ماجه، تحقیق: محمد فؤاد عبدالباقی، دارالفکر، ج2، ص953، ح2858.