سیره و اخلاق نظامی پیامبر اعظم صلی الله علیه و اله وسلم صفحه 16

تقوای الهی پیشه کنید.» و این جمله را سه بار تکرار کرد.(1)

مراقبت پیامبر بر اوقات نماز، برای تمام صحابه آشکار بود. گزارش های بسیاری که از امام علی علیه السلام، عایشه، جابر بن عبدالله و دیگران بیان شده، نشانه توجه پیامبر به وقت نماز است. امام علی علیه السلام چنین می فرماید:

پیامبر خدا صلی الله علیه و آله، شام یا چیز دیگر را بر نماز مقدم نمی داشت و هنگامی که وقت نماز می رسید، گویا خانواده و دوست را نمی شناسد.(2)

در جنگ هایی که پیامبر فرمانده بود، مسلمانان می دانستند که هنگام اذان، بلال باید اذان بگوید و نماز جماعت برپا شود. در برخی جنگ ها، سپاه مسلمانان برای آنکه رو به قبله بایستند، ناچار بودند رو به دشمن باشند.

در جنگ احد، لشکر مسلمانان هنگام سحر و وقت نماز صبح، به منطقه احد رسیدند. پیامبر خدا پیش از هر کار دیگری به بلال دستور داد که اذان و اقامه بگوید. در حالی که مشرکان آماده نبرد بودند، پیامبر در برابر دیدگان حیرت زده کافران نماز خواند.(3)

اهتمام مسلمانان به نماز جماعت در اول وقت، طمع دشمنان را برای حمله ای ناگهانی برانگیخت. در جریان حدیبیه، خالد بن ولید به همراه دویست نفر از مشرکان برای کشتن پیامبر به اردوگاه مسلمانان نزدیک شد. هنگام ظهر با اذان بلال، مسلمانان نماز ظهر را خواندند و خالد به دقت آنان را زیر نظر داشت. پس از نماز، خالد به مشرکان گفت: مسلمانان در حال

1- الصلاه فی الکتاب و السنه، ص33، ح73.
2- الصلاه فی الکتاب و السنه، ص33، ح73.
3- محمد بن عمر واقدی، مغازی تاریخ جنگ های پیامبر، ترجمه: محمود مهدوی دامغانی، تهران، مرکز نشر دانشگاهی، 1369، چ2، ص159.