- پیش گفتار 1
- فصل اول: کلیات 4
- اشاره 4
- 1. نکاتی درباره موضوع پژوهش 4
- اشاره 5
- 2. صلح طلبی پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله 5
- الف) اندیشه قرآن 7
- اشاره 7
- یک _ پیمان شکنی مشرکان 8
- سه _ مشرکان؛ آغازگر جنگ ها 8
- دو _ بیرون کردن پیامبر از زادگاهش 8
- یک _ صلح حدیبیه 9
- ب) آموزه های نبوی 9
- اشاره 9
- ج) رفتار نبوی 9
- دو _ نبردهای پیامبر 11
- اشاره 14
- فصل دوم: رابطه پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله با خدا 14
- 1. اهتمام به نماز 15
- 2. دعا و نیایش 18
- اشاره 18
- الف) پیش از حرکت 20
- ج) دعا برای مسلمانان 21
- ب) پیش از نبرد 21
- د) دعا برای خاصان 22
- ه_) هنگام سختی پیکار 23
- و) دعا برای شهیدان 24
- ز) سپاس گزاری 25
- ح) دعا برای خانواده شهدا 27
- ط) نفرین برای دشمنان 28
- ی) نفرین برای جنایت کاران جنگی 30
- 3. شب زنده داری 32
- 1. ویژگی های اخلاقی پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله 35
- اشاره 35
- اشاره 35
- فصل سوم: رابطه پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله با مسلمانان 35
- الف) شجاعت 35
- ب) شکیبایی 39
- ج) توکل 43
- د) مهربانی 46
- ه_) پایداری 48
- اشاره 52
- اشاره 52
- الف) ایجاد انگیزه آفرینی الهی 52
- 2. فرهنگ سازی پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله برای رزمندگان 52
- دو _ انگیزه طبیعی 53
- سه _ انگیزه اجتماعی 53
- اشاره 53
- یک _ انگیزه اقتصادی 53
- یک _ جهاد 55
- دو _ شهادت 56
- سه _ تکبیر 57
- ب) ایجاد نظام داوطلبانه 59
- ج) پرورش روحیه شهادت طلبی 63
- اشاره 66
- د) سفارش های اخلاقی پیش از جنگ 66
- یک _ خدا محوری 66
- دو _ پرهیز از خون ریزی 67
- سه _ رعایت حقوق انسانی 69
- ه_) مشورت با یاران 70
- چهار _ ایستادگی 70
- یک _ اطاعت از فرماندهی 76
- اشاره 76
- و) انضباط 76
- دو _ آرایش سپاه 77
- سه _ سازمان دهی نیرو 79
- چهار _ جدیت در کار 82
- ز) حضور در پیشاپیش لشکر 83
- ح) استفاده از خویشاوندان هنگام خطر 85
- ط) مشارکت و همکاری با سربازان 89
- اشاره 92
- ی) تقویت روحیه 92
- یک _ بارور کردن ایمان 93
- دو _ زنده کردن امید 94
- سه _ تواضع در هم نوایی 96
- اشاره 96
- اول _ پاسخ گویی با شعر 97
- دوم _ هم صدایی 99
- چهار _ شِعار 100
- ک) پاس داشت شهیدان و خانواده های آنان 103
- ل) ترویج فرمان برداری از والدین 106
- م) شایسته سالاری 109
- ن) برخورد با خطاکاران 111
- اشاره 113
- اشاره 113
- فصل چهارم: رابطه پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله با دشمنان 113
- 1. رفتار با جنگ جویان 113
- الف) دعوت به اسلام 115
- ب) پرهیز از آغاز جنگ 118
- اشاره 119
- یک _ ممنوعیت شکنجه و مُثله کردن 119
- ج) رعایت حقوق بشر 119
- دو _ ممنوعیت حمله شبانه 121
- چهار _ مصونیت کودکان و زنان 124
- سه _ ممنوعیت استفاده از سلاح کشتار جمعی 124
- پنج _ مصونیت بی گناهان 127
- شش _ مصونیت سفیران 129
- هشت _ ممنوعیت جسارت و ناسزاگویی 133
- هفت _ مصونیت عابدان و عالمان 133
- نه _ ممنوعیت کشتن فراریان 135
- د) وفاداری به پیمان ها 137
- اشاره 142
- 2. رفتار با اسیران 142
- الف) دعوت به اسلام 144
- اشاره 147
- ب) بخشایش 147
- یک _ پاس داشت اخلاق پسندیده 149
- دو _ چشم پوشی از حق شخصی 150
- سه _ ترویج برادری و دوستی 152
- چهار _ اسلام 155
- ج) فدیه 157
- اشاره 158
- د) رعایت حقوق اسیران 158
- یک _ نیکی 159
- دو _ مدارا 160
- 3. اعدام 161
- 1. تفکیک فقه و اخلاق 163
- فصل پنجم: همراه با برنامه سازان 163
- بایدها و نبایدهای رسانه 163
- اشاره 163
- اشاره 163
- 3. بازتاب درست خدامحوری 164
- 2. بازشناسی عصر نبوی 164
- 4. بازتاب درست جنگ های پیامبر 165
- 5. تبیین صلح طلبی پیامبر 166
- 6. تقویت روحیه ایمان 167
- راه کارهای پرداختن به موضوع در برنامه ها 168
- کتاب نامه 171
جنگ، مظهر خشم است، ولی اگر درست بازکاوی شود، درمی یابیم جنگ های نبوی نیز جنبه رحمانی داشته است. پیامبر اگر خشمگین می شد، هیچ گاه کافران و دشمنان سرسخت خود را نفرین نمی کرد. باید موارد اعلام و اجرای حدود با بیان فلسفه آن، به گونه ای بیان شود که مخاطب درک کند این سخت گیری ها نیز به سود جامعه و نشانه لطف خدا و مهربانی اوست. امام خمینی رحمه الله در این زمینه می فرماید:
آن جایی هم که اسلام جنگ کرده و اشخاص فاسد را از بین برده، برای عطوفت به جامعه است. آنها مفسد بودند.(1) (و سبب خرابی جامعه می شدند).(2)
توجه به این نکته و بررسی عوامل جنگ ها، نشان دهنده روش منطقی پیامبر در رویارویی با رخدادهای عصر خویش است. اگر منش اخلاقی پیامبر با دشمنان قسم خورده اش تبیین شود، هر منصفی اعتراف می کند که رفتار حضرت، به دور از خشونت بوده است. پیامبر خدا با حاکم کردن اخلاق و ایجاد انگیزه الهی در میان مسلمانان، از شدت زشتی جنگ می کاست.
5. تبیین صلح طلبی پیامبر
5. تبیین صلح طلبی پیامبر
83 حرکت نظامی (27 غزوه و 56 سریّه) در مدت کمتر از ده سال سبب شده است گروهی، اسلام را دین خشونت معرفی کنند. اگر به جنگ های نبوی به دقت بنگریم، این گمان رفع می شود.
1- سد بن طاووس، اقبال الاعمال، ج 8، ص 82 .
2- صحیفه امام، ج 8، ص 82 .