فرهنگ غدیر صفحه 396

علیّ منّی و أنا من علیّ علیه السّلام

کلام حضرت رسول صلّی اللّه علیه و آله است،یعنی علی علیه السّلام از من است و من از علی ام.این حدیث،که ارتباط عمیق پیامبر و امیر المؤمنین و هم روحی و همراهی و همدلی آن دو و پیوند استوار رسالت و امامت را می رساند،بارها در موقعیتهای مختلف از زبان رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله شنیده شده است و عبارت دیگری از همان«جان پیامبر»بودن حضرت علی علیه السّلام است که در آیۀ مباهله هم مطرح است.در مأموریتی که امام علی علیه السّلام از سوی پیامبر به یمن رفته بود،پس از بازگشت،عدّه ای از همراهانش از سختگیری او نسبت به اموال بیت المال که استفاده کرده بودند،نزد پیامبر انتقاد کردند.حضرت برآشفت و از عیبجویی آنان خشمگین شد و فرمود:

«من فارق علیّا فقد فارقنی،إنّ علیّا منّی و أنا منه» (1)،هرکس از علی علیه السّلام جدا شود از من جدا شده است،علی از من است و من از اویم،به این تعبیر نیز بیان فرموده که:«علیّ منّی و أنا من علیّ»،«انت منّی و أنا منک». (2)این سخن همسویی محبت علی علیه السّلام را با محبت رسول خدا می رساند و مفهوم دیگری از«سلمک سلمی و حربک حربی»است و حمایت بیدریغ خود را از مواضع امیر مؤمنان نشان می دهد.هردو پشتیبان هم و هردو پدر امّت و الگوی بشریتند،یکی هادی است،دیگری منذر.این،افزون بر قرابت و خویشاوندی سببی و نسبی است که آن دو را به هم پیوند می داد و رسول خدا همواره و همه جا از امیر المؤمنین ستایش و پشتیبانی می کرد و او را چون خودش می دانست.به تعبیر میرزا حبیب خراسانی:

چون علی عین محمّد شد،محمّد از علی آفریدند و علی باز از محمّد ساختند

این معیّت پیامبر و علی علیه السّلام و اینکه امیر المؤمنین به گواهی آیۀ مباهله،نفس رسول خداست،سبب شده که فیّاض لاهیجی چنین بسراید:

علی را قدر،پیغمبر شناسد که هرکس خویش را بهتر شناسد

-مباهله،اصحاب کساء،علی علیه السّلام و حق.