فرهنگ غدیر صفحه 431

محبّ غال و مبغض قال» (1)،دربارۀ من دو گروه نابود شدند،یکی دوستداران اهل غلوّ، دیگری دشمنان کین توز.عباراتی دیگر نزدیک به سخن فوق نیز از آن حضرت روایت شده است. (2)گروههای غلوکننده در زمان خود آن حضرت هم وجود داشتند و وی بعضی از آنان را که به الوهیت علی علیه السّلام قائل بودند،چون نه توبه کردند نه دست از باور خویش برداشتند،تهدید به قتل کرد یا از بین برد. (3)

گرایشهای افراطی،با سوءاستفاده از روحیۀ لطیف و عرفانی جوانان دامن زده می شود و بهانه به دست مخالفان برای هجوم به شیعه و پیروان اهل بیت می افتد.حضرت علی علیه السّلام هشدار می داد که مواظب جوانانتان باشید تا در دام غلات نیفتند و فکرشان منحرف نشود، چراکه آنان با ادّعای ربوبیّت برای بندگان خدا،عظمت پروردگار را تحقیر می کنند:

«إحذروا علی شبابکم الغلاه لا یفسدونهم،فإنّ الغلاه شرّ خلق اللّه،یصغّرون عظمه اللّه و یدّعون الرّبوبیّه لعباد اللّه». (4)

پس هرگونه تعبیری هم که بوی غلوّ بدهد،ناپسند و مردود است،مثل علی اللّهی، حسین اللهی،زینب اللهی و...که متأسّفانه گاهی از سوی مدّعیان عشق به اهل بیت،در محافل دینی یا سروده های مذهبی ابراز می شود. (5)غلات،با تفکّری که در ابتدا گفته شد، هنوز هم یافت می شوند،به نقل از یکی از علما«در عصر حاضر نیز از پیروان این تفکر در مناطق مختلف جهان پراکنده اند،از جمله در مناطق اطراف کوه دماوند و مردم کرند و حوالی کرمانشاه.به این فرقه نصیریّه هم گفته می شود،به لحاظ محمّد بن نصیر نمیری از سران این فرقه.معتقدند همانگونه که جبرئیل به صورت بشری به شکل دحیۀ کلبی ظاهر

1- 1) .نهج البلاغه،صبحی صالح،حکمت 117.
2- 2) .همان،حکمت 469 و خطبۀ 127،بحار الأنوار،ج 25 ص 272 و 285.
3- 3) .رجال کشی،ج 1 ص 323،بحار الأنوار،ج 25 ص 284.
4- 4) .امالی،شیخ طوسی،ص 650.
5- 5) .برای مطالعه در این زمینه ها:ر.ک:«اهل البیت فی الکتاب و السنّه»،ص 529،«بحار الأنوار»،ج 25 ص 261(باب نفی الغلوّ فی النبی و الأئمه)،مقالۀ غلوّ،«الامام الصادق و المذاهب الاربعه»ج 4 ص 369(مشکله الغلاه)،«غالیان»(کاوشی در جریانها و برآیندها)،نعمت اللّه صفری فروشانی،نشر آستان قدس،«دانشنامۀ امام علی»،ج 3 ص 375.«الغلوّ و الغلاه» سامی الغریری.