بانک جامع مناسبت ها صفحه 299

مناسبت 01: مرگ "محمود جم" سناتور و نخست وزیر دوران پهلوی (1348 ش)

شرح مناسبت:

محمود جم ملقب به مدیرالملک در سال 1258 ش در تبریز به دنیا آمد. وی پس از طی تحصیلات، در 22 سالگی به دربار محمدعلی میرزا ولیعهد وارد شد و پس از استبداد صغیر، منشی ایران در سفارت فرانسه گردید. محمود جم در جریان کودتای سوم اسفند 1299، آمادگی خود را برای همکاری با کودتاچیان و به ویژه رضاخان میرپنج اعلام نمود و با توجه به در اختیار داشتن مقام خزانه داری کل کشور، تهیه پول برای کودتا کوشید. وی پس از کودتا، چندین بار در پست های گوناگون مشغول به کار شد تا اینکه در آذرماه 1314 و پس از برکناری ذکاءالملک فروغی، مامور تشکیل هیئت وزیران گردید. محمود جم از آن پس به مدت چهار سال نخست وزیر و دو سال وزیر دربار بود و به هنگام تبعید رضا پهلوی، در خدمت رضاخان آخرین تلاش خود را به عمل آورد. از آن پس، کارهای دیگر نیز به او رجوع شد و در نهایت به عنوان سناتور انتصابی به مجلس رفت. محمود جم کسی بود که از روز اول کودتای 1299 تا روزی که رضاخان از ایران خارج شد، از همکاران نزدیک او به شمار می رفت. او به سلسله پهلوی بسیار نزدیک بود و پنجاه سال تمام در رأس مقام های مهم و حساس سیاسی قرار داشت. ده بار وزارت، دو بار استانداری، دو بار مسؤول سفارت، چهار بار سناتور مجلس، یک بار معاون نخست وزیر و یک بار نخست وزیری، از جمله پست های حساس محمود جم، طی نیم قرن فعالیت های سیاسی او محسوب می گردد. او از لحاظ سیاسی، فردی محافظه کار، بازیگر و زیرک بود و هیچ گاه دست به عملی نزد که خصومت یا حتی مخالفت شدید گروه های سیاسی را علیه خود برانگیزد. وی با سفارت انگلیس نیز روابط بسیار حسنه ای داشت.

سرانجام محمود جم این مهره سرسپرده پهلوی پس از سال ها خدمت به این رژیم، در 19 مرداد 1348 در 90 سالگی درگذشت.

مناسبت 02: درگذشت "مهدی سهیلی" شاعر معاصر (1366 ش)

شرح مناسبت:

مهدی سهیلی در سال 1303 ش در تهران به دنیا آمد. وی همزمان با تحصیلات جدید، علوم قدیمه و صرف و نحو عربی را نیز آموخت. از 1322 ش به کار مطبوعاتی پرداخت و در برخی روزنامه های فکاهی تهران، شعر می گفت. او که امتیاز دو روزنامه فکاهی با نام های "متلک" و "نوشخند" را داشت، در جراید مختلف روز از جمله، اطلاعات، روشنفکر، زن روز و توفیق، شعر و مطلب می نوشت و از نام های مستعار نمکدون، بذله گو، شازده پسر، زهرخند، شیرین، بی خیال، بازاری و … استفاده می کرد. وی شاعری شوخ طبع، خوش ذوق و حاضر جواب بود و در سرودن شعر فکاهی تسلط کامل داشت. سُهیلی نه تنها نویسنده مقالات طنز بود بلکه نمایشنامه های انتقادی نیز می نگاشت و اشعار جدی نیز می سرود. دو قطره اشک، خیام و سهیلی، کاروانی از شعر در 10 جلد و گنجینه سهیلی در 3 جلد، بزم شاعران، یک آسمان ستاره، سرود قرن و … از آثار اوست. مهدی سهیلی در رادیو، نویسنده و مجری برنامه های رادیویی از جمله مشاعره، دریچه به جهان روشنایی و بزم شاعران بود. مهدی سهیلی بر اثر سکته مغزی در 63 سالگی در تهران درگذشت.

مناسبت 03: ورود نیروهای سازمان ملل به تهران و بغداد پس از قبول قطعنامه 598 شورای امنیت (1367 ش)

شرح مناسبت:

پس از پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت از طرف ایران، شورای امنیت در تاریخ هجدهم مرداد سال 1367، قطعنامه 619 را تصویب کرد که به موجب آن، گروه ناظران نظامی ایران و عراق و سازمان ملل (موسوم به یونیماک) که از حدود 400 نفر از 25 ملیت مختلف تشکیل شده بود، در مرزهای دو کشور مستقر شدند.