به رضا خان، نوشت که شرکتکنندگان در حمله به مهندس رابرت، که همگی از اطرافیان شیخ حسین چاکوتاهی هستند، در صورت حتمی شدن اتهام، «ممکن است آنها را تیرباران نمایند. قونسول جنرال بوشهر نیز اظهار میدارند که اگر جریمه نقدی در این مورد گرفته و از آن غرامت نقدی مستر به رابرتس داده شود از تیرباران نمودن مقصرین بهتر است.»(1)
خطر تهاجم طوایف مرزی به بلوچستان
سر پرسی لورن، وزیرمختار انگلیس در ایران، در نام های به رضا خان با اشاره به تهاجم ایل دمانی به خاک بلوچستان انگلیس و اعتراض وابسته نظامی سفارت انگلیس در این خصوص، نوشت که حکومت هندوستان بار دیگر خطر این حملات را تذکر داده است. گویا نظامیان وابسته به قشون یک زن ایلاتی را بیعصمت کرده؛ طوایف مرزنشین گفتهاند اگر مقصران به سزای عملشان نرسند، تمام مرز را ناامن خواهند کرد. لورن به رضا خان گوشزد کرد که به صلاح دولت ایران است که همه حواس خود را صرف حوادث شمال ایران کند. دیگر آن که نسبت به امنیت مرز های بلوچستان، یعنی امنیت اقتصادی منطقه نباید بیتوجه بود. لورن خواست موقعیت نظامیان ایران در مرز بلوچستان سر و سامان یابد.(2)
خروج آثار باستانی توسط پوپ
اداره گمرکات وزارت مالیه با دریافت تلگرامی از گمرک بندر پهلوی مطلع شد که مستر پوپ آمریکایی در حال خارج کردن تعدادی آثار باستانی است. وزارت مالیه با ارسال نام های به وزارت معارف پرسید آیا وی اجازه چنین کاری را دارد؟(3)
پرسش از موقعیت تحصیلی دانشجویان هواپیمایی
وزارت جنگ با ارسال تلگرامی به سفارت ایران در مسکو، از نایب شرفالدینمیرزا قهرمانی پرسید که چگونگی تحصیل محصلین را غیر از خودتان اطلاع دهید. علیاکبر خان و مهدیقلیمیرزا نیز از دانشجویان اعزامی بودند. «مقصود این است معلوم شود تحصیلات آنها تا چه حد مربوط به هواپیمایی است.»(4)
رؤسای پارسیان هند در ایران
ارباب کیخسرو به رضا خان اطلاع داد که چهار تن از رؤسای پارسیان هند وارد ایران شده و از راه بوشهر عازم شیراز، اصفهان و تهران هستند. «مستدعی است در صورتی که مقتضی باشد به مأمورین این نقاط سفارش شود مراقب باشند آسیبی به آقایان وارد نیاید... رئیس بزرگ این هیأت سر هرمز جی است.»(5)
بازداشت برادران چایچی در بادکوبه و مسکو
احمد آیرم، رئیس ارکان حرب تیپ شمال، خبر داد که محمدتقی چایچی در مسکو، و حسن و کاظم چایچی در بادکوبه بازداشت هستند. این خبر در رشت انعکاس بدی پیدا کرده «حتی عموم تجار درصدد تعطیل و تحصن در تلگراف خانه هستند. برای حفظ وضعیت فعلی، آنها را ساکت و امیدوار کردهام که با اقدامات مرکز آزاد خواهند شد. وی از وزارت جنگ خواست اقدامی در جهت آزادی ایشان به عمل آید «که منجر به اثرات بدی در امور سرحدی نگردد.»(6)
دستگیری و اخراج اسد الله حاجیتقیزاده
به گزارش لشکر شمال غرب اسد الله حاجیتقیزاده، از خوانین کرد، که سابقه جاسوسی به نفع دولت ترکیه دارد، درصدد ورود به ایران بود که جلوگیری گردید. وی بار دیگر به طور قاچاق از ناحیه لاهیجان اشنویه وارد شد، اما خبرش توسط کرد های ایرانی به فرمانده نظامیان اشنویه رسید. اسد الله حاجیتقیزاده و پسرش خلعسلاح و دستور داده شد از مرز اخراج شوند.(7)
انتقال جسد یک انگلیسی از آذربایجان
کاپیتان گرد انگلیسی چند سال پیش در روستای حاجیآقا، نزدیکی بستانآباد آذربایجان، کشته شد و همانجا دفن گردید. اینک کاپیتان مور کرور برای انتقال جسد همردیف خود وارد تبریز شده است. به گزارش کارگزاری تبریز مور کرور امروز راهی روستای حاجیآقا شد.(8)
ورود غیرقانونی ارامنه و آشوریها به ایران
وزارت امور خارجه به وزارت جنگ اطلاع داد که ویس کنسولگری ایران در خانقین خبر میدهد که مأموران مرزی دولت از ورود ارامنه و آشوریها برخلاف دستورالعمل های داده شده جلوگیری نمیکنند، چرا که ارامنه و آشوریها تحت عنوان اتباع دولت عراق وارد خاک ایران میشوند.(9)
احتکار غله توسط یک ارمنی در مرکز ماکو
بنا به گزارش رسیده از ماکو یک ارمنی مقدار زیاد غله از خوانین ماکو خریداری کرده و در «عرب» (پلدشت) انبار کرده تا به روسیه ببرد. «به این واسطه گندم در عرب و اطراف ترقی [کرده] ابداً پیدا نمیشود.»(10)
پایان کار یونکرس در ایران
روزنامه ایران در شماره امروز خود از قول منابع خصوصی نوشت که عدم توافق شرکت هواپیمایی یونکرس با دولت ایران موجب شده که نماینده شرکت بنا به دستور رئیس کل خود در برلن ایران را ترک کند. «چند فروند از طیارات یونکرس با عد های اعضاء آن مؤسسه به طرف انزلی و بادکوبه حرکت نموده و دستور دارند که پس از ورود اعضا به بادکوبه، طیارات را به آنقره (آنکارا) ببرند.» این منبع افزود هواپیما های جنگی یونکرس نیز دیروز صبح ایران را ترک کردند.»(11)
تغییر نام اداره خیریه بلدیه
بنا به تصویب هیأت وزراء نام اداره خیریه بلدیه به اداره مشاغل و معاونت اجتماعی تغییر کرد.(12)
بازگشت جهاداکبر به عدلیه اصفهان
روزنامه ایران در شماره امروز خود خبر داد که جهاداکبر [که به دلیل بیثباتی اخلاقی و عدم کفایت با فشار روحانیان اصفهان از کار برکنار شده بود، با پیگیری امیرلشکر جنوب و درخواست های مکرر او از وزارت جنگ] «مجدداً به سمت ریاست پارکه بدایت اصفهان برقرار گردید.» روزنامه ایران وی را از مأمورین آزادیخواه و جدی وزارت عدلیه معرفی کرد.(13)
ورود سرتیپ ابوالحسن خان به سیمره
سرتیپ ابوالحسن خان، فرمانده اردوی اعزامی لشکر شمال غرب به لرستان، امروز با قوای خود وارد سیمره شد. وی برای
1- همان، س ١٣٠٤، پ ٦، ص ١٩٦.
2- همان، س ١٣٠٤، پ ١٢، ص ٢١٤. موضوع به اطلاع فرمانده لشکر شرق رسید. (همان، ص ٢١٣)
3- سازمان اسناد ملی ایران، سند شم ٢٤٠١٧٥٤٢.
4- اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهش های سیاسی، س ١٣٠٤، پ ١٣٥، ص ٦٥.
5- همان، س ١٣٠٤، پ ٥، ص ٤٨١. موضوع به امیرلشکر جنوب اطلاع داده شد که حفاظت از آنها را به عهده گیرد. (همان، ص ٤٧٩) رؤسای پارسیان هند در پنجم خرداد وارد شیراز شدند و «ن هایت پذیرایی» از طرف محمود آیرم، امیرلشکر جنوب، و والی فارس به عمل آمد. هیأت در یازدهم خرداد از طریق آباده به طرف یزد و کرمان رفت تا متعاقباً به اصفهان بازگشته، راهی تهران شوند. (همان، صص ٤٧٦ و ٤٧٧).
6- همان، س ١٣٠٤، پ ٧، ص ٤٢٢. گویا این دستگیریها به دلیل رد و بدل شدن دلار های تقلبی در خرید و فروش کالا بوده است. روزنامه ایران درباره دردسر هایی که دلار های تقلبی برای بازرگانان ایجاد کرد، با وزیر امور خارجه مصاحب ه کرد. وزیر گفت که بیش از یک سال است دو سه بازرگان ایرانی، حسینقلی صادقی، یعقوب محمودی و میرزابابا صفرعلیزاده دلار های کانادا را از بادکوبه به رشت آورده به بانک شاهنشاهی میفروختند. این دلارها وقتی به لندن منتقل میشود، تقلبی بودن آنها آشکار میگردد. پس از روشن شدن موضوع بازرگانان یاد شده به تهران آمده و با شرکت در هیأتی از نمایندگان وزارت خانه های داخله، خارجه، مالیه و اداره تأمینات روشن شد که آنان دلارها را از علی صادقی، مشهدی مجید و کاظم ابراهیمزاده، ساکنین بادکوبه خریدهاند؛ و افراد اخیر نیز از شخص ثالث. گویا دو ارمنی مقیم تفلیس منشأ اصلی فروش اسکناس های تقلبی بودهاند. یکی از فروشندگان این پولها در مسکو محمدتقی چایچی بوده است. (روزنامه ایران، س ٩، شم ١٨٢٧، ص ٢)
7- همان، س ١٣٠٤، پ ٢-١، ص ١٩٠.
8- همان، س ١٣٠٤، پ ١٢٥، صص ١٦ و ١٧.
9- همان، س ١٣٠٤، پ ٢-١، ص ٥٤. موضوع به امرای لشکر شمال غرب و غرب اطلاع داده شد. امیرلشکر شمال غرب پاسخ داد که چنین کسانی از مرز های استحفاظی این لشکر وارد ایران نشدهاند ولی حدود چهل نفر ارمنی و آشوری با اجازه لشکر غرب به صائینقلعه آمدهاند که تحت نظر هستند. (همان، ص ٥٢)
10- سازمان اسناد ملی ایران، سند شم ٢٩٠١٧٤٦.
11- روزنامه ایران، س ٩، شم ١٨٢٥، ص ٢.
12- همانجا.
13- همانجا.