- پیش گفتار 1
- فصل اول: معیار دوستی و دشمنی 6
- اشاره 6
- اشاره 7
- 1. توحید، تنها معیار دوستی و دشمنی 7
- اشاره 10
- الف) ارزش گذاری انسان ها بر اساس حب و بغض الهی 10
- یک _ حدیث ثقلین 12
- دو _ حدیث غدیر 13
- ب) ارزش گذاری اشیا 15
- ج) ارزش گذاری مفاهیم 17
- د) ارزش صلح و جنگ 22
- ه) ارزش زندگی انسان ها 26
- الف) ملیت، نژاد و روابط خویشاوندی 28
- 2. معیارهای دروغین دوستی و دشمنی 28
- اشاره 28
- ب) مال و ثروت 33
- ج) بدعت ها و سنت های خرافی 37
- د) فرقه گرایی 40
- فصل دوم: آثار دوستی با خداوند 42
- اشاره 42
- 1. آشکار شدن حب و بغض در میدان عمل 42
- 2. اتحاد و هم بستگی فرا زمانی و فرا مکانی 43
- 4. آرزوی مرگ و دیدار خداوند 47
- 3. برخورداری از حمایت الهی 47
- 5. استواری در دین 48
- 6 . پذیرش حکم خدا نسبت به خود و خویشان 50
- 7. اصلاح جامعه در سایه دوستی با خدا و پیروی از او 51
- 8 . شدت گرفتاری های مؤمن 53
- 9. تحقق اراده الهی به دست مؤمن 54
- 10. اثر ایمان و عمل صالح در جلب محبت 55
- فصل سوم: قلمرو دوستی و دشمنی 57
- اشاره 57
- اشاره 59
- الف) اجیر کردن مشرک 59
- 1. روابط اجتماعی مسالمت آمیز با غیرمسلمانان 59
- ب) عاریه گرفتن سلاح از مشرک 60
- د) مصالحه با کافران و اهل کتاب 60
- اشاره 60
- ج) قرض گرفتن از غیرمسلمانان 60
- یک _ پیمان صلح با سه قبیله یهودی ساکن مدینه 61
- دو _ پیمان صلح با اهل فدک 62
- سه _ قرارداد صلح با مسیحیان نجران 62
- پنج _ صلح حدیبیه 63
- چهار _ قرارداد صلح در جریان جنگ تبوک 63
- ه_) عقد تأمین 64
- اشاره 64
- دو _ امان دادن به هیئت های نمایندگی قبایل مختلف 65
- سه _ امان عمومی در جریان فتح مکه 65
- یک _ امان دادن سفیران و پیک های قریش در جریان مذاکره ها 65
- و) پرداخت های مالی به غیرمسلمانان 66
- اشاره 68
- الف) توجه به نیکی های دشمن 68
- 2. اعتدال در دوستی و دشمنی 68
- ب) رعایت اخلاق در جنگ 69
- ج) پرهیز از غلو نسبت به دوستان 71
- فصل چهارم: شیوه های جلب دوستی 73
- اشاره 73
- 1. منطق وجدال احسن 73
- 2. بردباری و گذشت 74
- 4. هدیه و احسان به دشمن 77
- 3.تأکید بر نیکی ها و فضیلت های طرف مقابل 77
- 6 . مدارا و توجه به ظرفیت مخاطب 79
- 5. زیر نظر داشتن افراد بااستعداد 79
- اشاره 84
- فصل پنجم: دشمنان امت اسلامی 84
- 1. دشمنان دوست نما 84
- اشاره 84
- یک _ ضعیف کردن روحیه مردم 84
- الف) شیوه های برخورد منافقان با پیامبر اسلام 84
- دو _ تحریک و برانگیختن دشمنان اسلام 85
- سه _ ایجاد پایگاه های مذهبی در برابر پایگاه رسول خدا صلی الله علیه و آله 86
- چهار _ شبهه افکنی 86
- اشاره 87
- ب) شیوه های برخورد رسول خدا صلی الله علیه و آله با منافقان 87
- یک _ شدت عمل 88
- دو _ مدارا 89
- سه _ افزایش سطح آگاهی جامعه 90
- 2. خواص منحرف جامعه 91
- 3. بدعت گذاران و دروغ پردازان 91
- 4. ترویج کنندگان فساد 92
- اشاره 92
- پیروزی نهایی دوستان خدا بر دشمنان 95
- فصل ششم: همراه با برنامه سازان 97
- کتاب نامه 103
بدان معنا نیست که عهد با دیگران حتی در صورت تعارض داشتن با عهد الهی باید رعایت شود. پیامبر خدا بلافاصله پس از بستن صلح حدیبیه، _ابوجندل_، پسر _سهیل بن عمرو_ را که به مدینه گریخته بود، به پدرش که برای بازپس گیری او آمده بود، تحویل داد،(1) ولی به زنان مسلمانی که از مکه فرار می کردند و به مدینه می آمدند، پناه می داد و درخواست بازگرداندن ایشان را نمی پذیرفت.(2)
این نکته، در همه موارد از جمله صله رحم، احترام به پدر و مادر، احسان به هم نوعان و مانند آن جاری است و این عنوان ها را نباید بهانه ای
1- [1] . تاریخ پیامبر اسلام، ص 468.
2- [2] . باز نگرداندن زنان، به حکم صریح آیه 10 سوره ممتحنه صورت می پذیرفت که خداوند رسولش را به گرفتن بیعت از آنان پس از اطمینان از صداقت ایشان در اسلامشان و پرداخت مهریه آنان به شوهران کافرشان، موظف می کرد. بدین ترتیب، حتی مسلمانان می توانستند با آنان ازدواج کنند؛ زیرا که رابطه زوجیت لغو شده بود. در مورد این واقعه نک: همان، ص 476؛ المیزان، ج 19، ص 413؛ تفسیر نمونه، ج 24، ص 35 به بعد گرچه در دو منبع اخیر، موضوع صلح نامه را تنها مردان می داند و بدین وسیله فعل را مطابق قاعده می داند (زنان تخصصا خارج از عهدنامه بودند)، ولی منبع اول تصریح می کند که اگر نزول آیه 10 سوره ممتحنه نبود، رسول خدا صلی الله علیه و آلهمجبور به بازگرداندن زنان بود و برداشت کافران نیز عموم قرارداد بود. به همین دلیل، شوهر یکی از زنان به استناد صلح نامه، تقاضای استرداد همسرش را کرد. این عبارت در بحارالانوار، ج 20، ص 353 «... و انّه من أتی محمدا یغیر إذن ولیه یردّه إلیه و أنّه من أتی قریشا من أصحاب محمد لم یردّوه إلیه...» نیز عمومیت دارد و اختصاص به مردان از آن فهمیده نمی شود. بر این اساس، می توان نتیجه گرفت که چون معیار اصیل در دوستی ها، خداوند و حکم اوست، در موارد تزاحم عهد خدا با غیر خدا، عهد خدا مقدم است و نمی توان حتی در این موارد، پای بندی به قرارداد مخالف حکم خدا را ارزش اخلاقی تلقی کرد.