سیری در مرثیهی عاشورایی صفحه 22

محمد رضا شبيبي

شيخ محمد رضا بن شيخ جواد بطائحي نجفي، به سال 1306 ه.ق. در نجف متولد شده و در سال 1385 ه.ق. وفات يافت. او از پيشگامان حركت فكري و نهضت وطني عراق بود.1. ما بال بجدل لا بلت مضاجعه قد حز اصبعه في مخذم ذرب‌2. لو كان يطلب منه بذل خاتمه لقال هاك، و هذا قبل فعل أبي [183] .1. بجدل، كه جاودان درهاي خير بر او بسته باد، چرا به طمع انگشتري، انگشت او را با شمشير قطع كرد؟2. اگر او انگشتري را از خود آن حضرت مي‌طلبيد، به او مي‌فرمود: به تو بخشيدم چون قبل از اين پدرم نيز اين كار را كرده است. [ صفحه 163]

مهدي مطر

شيخ عبد المهدي پسر عالم مجاهد، شيخ عبدالحسين مطر به سال 1318 ه.ق. متولد شد و به سال 1395 ه.ق. وفات يافت. او بزرگترين شاعر زمان خود بود.1. ان لم تلبك ساعة محمومة ذمت فقد لبت ندائك اعصر2. قد و انظر البيت الحرام و نظرة أخري لقبرك فهو حج اكبر [184] .1. اگر يك ساعت (روز عاشورا) نداي تو را جواب نداد لكن تمام اعصار و روزگاران به تو لبيك مي‌گويند.2. برخيز و به كعبه نگاهي كن و نگاهي ديگر به قبر خود بينداز كه حج اكبر است. [ صفحه 164]

حسن دجيلي

شيخ حسن بن شيخ محسن دجيلي، به سال 1310 در نجف متولد شد. او عالمي بزرگ بود و بر كتاب كفاية الاصول شرحي نوشته است.1. و قامت عليهم بعدما غاب أحمد عصائب غي أظهرت كامن الحقد2. و قد نقضت عهد النبي بآله الهداة و قل الثابتون علي العهد3. غداة ابن هند أظهر الكفر طالبا بثارات قتلاه ببدر و في احد4. ورام بأن يقضي علي دين أحمد و يرجع دين الجاهلية والو أد [185] .1. بعد از درگذشت پيامبر صلي الله عليه و آله گروههايي گمراه عليه آنها قيام كردند و كينه‌هاي پنهان خود را آشكار كردند.2. و عهد خود را با خانواده‌ي پيامبر صلي الله عليه و آله كه راهنمايان آنها بودند شكستند و تعدادي اندك بر آن عهد استوار ماندند.3. روزي كه فرزند هند، كفر خود را آشكار كرد و به خونخواهي كشته شدگان بدر و احد برخاست.4. مي‌خواست دين احمد صلي الله عليه و آله را نابود كرده و دين جاهلي و زنده به گور كردن دختران را تجديد كند. [ صفحه 165]

محمد علي اردوبادي

شيخ محمد علي بن محمد قاسم بن محمد تقي اردوبادي تبريزي نجفي، به سال 1310 ه.ق. در تبريز متولد شد. او از سن 5 سالگي در نجف زندگي كرده و در زمان تأليف اعيان الشيعه در حيات بوده است. [186] .صاحب الغدير نيز در زمان تأليف كتاب خود با او ملاقات داشته.1. احق الناس ان يبكي عليه بدمع شابه علق الدماء2. بجنب العلقمي سري فهر فتي أبكي الحسين بكربلاء3. اخوه وابن والده علي هزبر الملتقي، رب اللواء4. صريعا تحت مشتبك المواضي ابوالفضل المضرج بالدماء5. و من واساه لا يثنيه شي‌ء عن ابن المصطفي عند البلاء6. و قد ملك الفرات فلم يذقه و جاد له علي عطش بماء [187] .1. او كسي است كه از همه سزاواتر است تا بر او بگريند، گريه‌اي كه آميخته با خون باشد2. شريف‌ترين و سخاوتمندترين جواب عرب (از نژاد فهر) در كربلا و در كنار علقمه به خاك افتاد و حسين بر او گريه كرد.3. برادرش (عباس) كه در رويارويي با دشمن مانند شير بود و علمدار لشكر او بود.4. ابوالفضل كه در زير برخورد شمشيرهاي تيز، شهيد و بدنش به خون آغشته شد.5. كسي كه در روز مصيبت و بلا در همه حال ياور او بود و هيچ چيز نتوانست او را از ياري باز دارد.6. و هنگامي كه فرات به تصرف او درآمد از آب آن نچشيد و با اينكه تشنه بود خواست كه آب را به برادر بخشد.

عبدالحسين حويزي‌

از شرح حال اين شاعر اطلاعي نداريم. او معاصر با مؤلف ادب‌الطف بوده و دو بيت زير را سروده و براي مؤلف فرستاده است:1. كل شي‌ء في عالم الكون أرخي عينه بالدموع يبكي حسينا2. نزه الله عن بكا و علي قد بكاه و كان لله عينا [188] .1. هر چه كه در جهان وجود دارد مدام بر حسين مي‌گريد و ديده‌اش پر از اشك است.2. خداوند از گريستن منزه است ولي علي عليه‌السلام كه چشم خداست بر حسين مي‌گريد. [ صفحه 169]