- شروع مرثيهي عاشورايي 1
- مرثيهي عاشورايي در دوران ائمهي طاهرين 1
- مقدمه مؤسسه 1
- اثر اجتماعي و فرهنگي شعر 1
- مقدمه مؤلف 1
- عاشورا در ادب فارسي 2
- شهيدان راه آزادي و عدالت 2
- مرثيه سرايي و تأثير فردي و اجتماعي آن 2
- ديدگاهها 2
- فرمانرواي دلها 2
- نسل امروز و شعر مرثيه 3
- اسوههاي عدالت 3
- آخرين سخن 3
- وسعت دامنهي نهضت 3
- يادآوري 3
- نمونههايي از سرودههاي شاعران عرب 4
- بشير بن جذلم 4
- عقبة بن عمروا السهمي 4
- يحيي بن حكم 4
- ابوالاسود دولي 4
- جعفر بن عفان طائي 5
- ابوالرميح خزاعي 5
- كميت 5
- سيد حميري 5
- سليمان بن قته 5
- دعبل خزاعي 6
- صنوبري 6
- علي بن محمد بسامي 6
- امام شافعي 6
- منصور نمري 6
- سعيد بن هاشم خالدي 7
- جوهري 7
- صاحب بن عباد 7
- ابوالقاسم زاهي 7
- محمد بن هاشم خالدي 7
- ابوالعلاء معري 8
- شريف رضي 8
- شريف مرتضي 8
- ابن حماد العبدي 8
- ابونصر بن نباته 8
- حسن بن علي زبير 9
- امير عبدالله خفاجي 9
- زيد بن سهل موصلي نحوي 9
- طلايع بن رزيك 9
- قاضي جليس 9
- سعيد بن مكي نيلي 10
- فقيه عماره يماني 10
- ابن معلم واسطي 10
- ابن الصيفي 10
- صردر 10
- ابوالحسن خليعي 11
- حسن بن راشد حلي 11
- عبدالرحمن كتاني 11
- احمد بن عيسي هاشمي 11
- صفوان بن ادريس 11
- امير حسين كوكباني 12
- معتوق موسوي 12
- شيخ بهايي 12
- شيخ جعفر خطي 12
- علي فقيه عادلي 12
- محمد اميرالحاج 13
- مهدي بحرالعلوم 13
- ابراهيم حاريصي عاملي 13
- ملا كاظم أزري 13
- ابراهيم عاملي 13
- هاشم كعبي 14
- ابراهيم عطار 14
- جواد عاملي 14
- محمد علي اعسم 14
- ابراهيم بغدادي 14
- صادق عاملي 15
- محمد بن خلفه 15
- محمد ادهمي 15
- عبدالحسين أعسم 15
- علي كاشف الغطاء 15
- عبدالباقي عمري 16
- صالح تميمي 16
- حسن قفطان 16
- صالح بن طعان 16
- ابراهيم مخزومي عاملي 16
- موسي طالقاني 17
- صالح كواز 17
- عبدالرضا خطي 17
- ابراهيم قفطان 17
- احمد بن قفطان 17
- داود حلي 18
- محسن ابوالحب 18
- عباس زغيب 18
- حسون عبدالله 18
- حيدر حلي 18
- جعفر حلي 19
- حمادي نوح 19
- صالح قزويني نجفي 19
- عباس زيوري 19
- علي ترك 19
- عبدالحسين جواهر 20
- ابوبكر حسيني 20
- رضا هندي 20
- حسين محمود 20
- حمادي نوح 20
- عبدالحسين ازري 21
- حسن محمود امين 21
- خليل مغنيه 21
- سليمان ظاهر 21
- حسين علي اعظمي 21
- عبدالحسين حويزي 22
- مهدي مطر 22
- محمد رضا شبيبي 22
- محمد علي اردوبادي 22
- حسن دجيلي 22
- امير معزي 23
- حكيم سنايي 23
- كسايي مروزي 23
- قوامي رازي 23
- اديب صابر 23
- نمونهاي از سرودههاي شاعران فارسي زبان 23
- عطار نيشابوري 24
- سيف فرغاني 24
- خواجوي كرماني 24
- كمال الدين اصفهاني 24
- مولوي 24
- ابن حسام خوسفي 25
- ابن يمين 25
- شاه داعي شيرازي 25
- بابافغاني شيرازي 25
- سلمان ساوجي 25
- نظيري نيشابوري 26
- فضولي بغدادي 26
- اهلي شيرازي 26
- وحشي بافقي 26
- محتشم كاشاني 26
- ميرزا صابر زوارهاي 27
- محمد حسين آذربايجاني 27
- فياض لاهيجي 27
- حكيم شفايي 27
- احقر كشميري 27
- صائب تبريزي 28
- حزين لاهيجي 28
- عاشق اصفهاني 28
- تأثير تبريزي 28
- واعظ قزويني 28
- صباحي بيدگلي 29
- نشاط اصفهاني 29
- فتحعلي شاه 29
- فتحعلي خان صبا 29
- وصال شيرازي 29
- يغماي جندقي 30
- گلبن كازروني 30
- سروش اصفهاني 30
- غالب دهلوي 30
- داوري شيرازي 30
- جيحون يزدي 31
- نياز اصفهاني جوشقاني 31
- رضا قلي خان هدايت 31
- هماي شيرازي 31
- خاكي شيرازي 31
- محمود خان ملك الشعرا 32
- محيط قمي 32
- صفي علي شاه 32
- نير تبريزي 32
- صفايي جندقي 32
- اديب فراهاني 33
- صبوري خراساني 33
- صامت بروجردي 33
- عمان ساماني 33
- طرب شيرازي 33
- اقبال لاهوري 34
- فؤاد كرماني 34
- ايرج ميرزا 34
- رفعت سمناني 34
- مدرس اصفهاني بيدآبادي 34
- كمپاني 35
- عبدالسلام تربتي خاموش 35
- اديب السلطنه 35
- ملك الشعراي بهار 35
- نمونهاي از سرودههاي شاعران فارسي زبان معاصر 35
- ناظر زادهي كرماني 36
- جلال الدين همايي 36
- ذبيح الله خسروي 36
- ابراهيم شريفي پور شيرازي 36
- جواد غفورزاده شفق 36
- زين العابدين گلپايگاني 37
- ابوالقاسم لاهوتي 37
- يوسفعلي ميرشكاك 37
- محمد رضا شفيعي كدكني 37
- حسين اسرافيلي 37
- عبدالعلي نگارنده 38
- حبيب چايچيان 38
- قادر طهماسبي 38
- اكبر دخيلي 38
- ابوالقاسم حالت 38
- احمد كمالپور 39
- فجر فرهمند 39
- حسينعلي ركن منظر 39
- نعمت ميرزازاده 39
- حسين مسرور 39
- پژمان بختياري 40
- علي موسوي گرمارودي 40
- صابر همداني 40
- حسين حسيني 40
- اميري فيروز كوهي 40
- سعيد بيابانكي 41
- پاورقي 41
جواد غفورزاده شفق
مدينه كارواني سوي تو با شيون آوردم ره آوردم بود اشكي كه دامن دامن آوردممدينه در به رويم وامكن چون يك جهان ماتم نياورد ارمغان با خود كسي، تنها من آوردممدينه يك گلستان گل، اگر در كربلا بردم ولي اكنون گلاب حسرت از آن گلشن آوردماگر موي سياهم شد سپيد از غم، ولي شادم كه مظلوميت خود را گواهي روشن آوردماسيرم كرد اگر دشمن، به جان دوست خرسندم كه پيروي به كف در رزم با اهريمن آوردممدينه اين اسارتها نشد سد رهم، بنگر چها با خطبههاي خود به روز دشمن آوردممدينه خواهي ار آثار زنجير ستم بيني امام عاشقان را بسته غل بر گردن آوردممدينه يوسف آل علي را بردم و اكنون اگر او را نياوردم،ازو پيراهن آوردممدينه از بنيهاشم نگردد باخبر يك تن كه من از كوفه پيغام سر دور از تن آوردممدينه گر به سويت زنده بر گشتم مكن عيبم كه من اين نيمهجان را هم به صد جان كندن آوردم [ صفحه 330]
ذبيح الله خسروي
رخشنده گوهري كه به شوق وصال يار تاب و قرار در دل تنگ صدف نداشتيعقوب بانگ وا اسفا بر فلك رساند او ليك در فراق پسر وا اسف نداشتگرگان كوفه را همه ميديد رو به رو قاصد براي شير خدا تا نجف نداشتميباخت نقد جان و ز سرمايه كم نكرد سودي ذخيره كرد وليكن به كف نداشتبار دگر به سوي حرم شهسوار دين آمد پي تسلي اطفال نازنينسر زد چو مهر عارضش از مشرق حرم هر ماهرو ستاره فروريخت بر جبينبر چهرهها ز ديدن او گرد غم نشست بر خاست زان شكسته دلان ضجه و انيناز روي مرحمت ز سر و چشمشان سترد گرد ملال و اشك دمادم به آستينپوشيد كهنه پيرهني بر تن شريف شد عازم جهاد چو ضرغام خشمگين [ صفحه 331]
جلال الدين همايي
زان ماجرا كه رفت به ميدان كربلا عقل است مات و واله و حيران كربلادرياي شق حق به تلاطم چو اوفتاد جوشيد موج خون ز بيابان كربلايارب چه شد كه كشتي نوح نجي فتاد در لجهي هلاك، به طوفان كربلااز بازي سپهر، سر سروران دين افتاد همچو گوي به ميدان كربلازان عشق و آن شهادت و آن صبر و آن يقين عقل است محو سر به گريبان كربلادر منزلت فزونتر و در رتبه برتر است از بام عرش پايهي ايوان كربلافخر حسين و ننگ يزيد است تا ابد سرلوحهي جريدهي ديوان كربلادر كاروان آل نبي قحط آب شد از سوز تشنگي دل طفلان كباب شددر چشم تشنگان حرم، دشت ماريه اندر خيال آب چو موج سراب شدميدان جنگ و سوز عطش، تاب آفتاب يارب كه از شنيدن آن زهره آب شد [ صفحه 332] در راه حق كه شاه شهيدان به پيش داشت آن منع آب و تاب عطش، فتح باب شدگر نيك بنگريم همان آب و تاب بود كز وي بناي دولت مروان خراب شداز ملت نبي به نبيزادگان رسيد جوري كه روح كافر از آن در عذاب شدسر پنجهي عروس جفاكار روزگار از خون پاك آل پيمبر خضاب شديك ذره گر ز شرم و ادب داشت آفتاب ميكرد تا به حشر نهان روي در حجاب [ صفحه 333]
ناظر زادهي كرماني
اي ياد تو در عالم، آتش زده بر جانها هر جا ز فراق تو چاك است گريبانهااي گلشن دين سيراب، با اشك محبانت از خون تو شد رنگين هر لاله به بستانهابسيار حكايتها گرديد كهن، اما جانسوز حديث تو تازهست به دورانهادر دفتر آزادي نام تو به خون ثبت است شد ثبت به هر دفتر با خون تو عنوانهااين سان كه تو جان دادي در راه رضاي حق آدم به تو مي نازد اي اشرف انسانهاقرباني اسلامي با همت مردانه اي مختفر از عزمت، همواره مسلمانها [295] . [ صفحه 334]
ابراهيم شريفي پور شيرازي
خورشيد فروزندهي جان است حسين گل غنچهي زخم بينشان است حسينآنجا كه شهيد عشق، ثار الله است خون در رگ جاري زمان است حسيندر كون و مكان نور جمال است حسين فانوس چراغ بيزوال است حسينيك ذرهي نور اوست خورشيد جهان آيينهي حسن ذوالجلال است حسين [ صفحه 335]