- [مقدمه ناشر] 1
- فصل اول: معاینه و درمان پزشکی 2
- اشاره 2
- * لمس بدن نامحرم 3
- * نگاه به نامحرم 3
- * مراجعه به پزشک غیر هم جنس 5
- * اولویت در درمان 8
- فصل دوم: تزریقات و پانسمان 10
- اشاره 10
- * ضمانت در تزریقات 11
- * تزریقات توسط جنس مخالف 11
- اشاره 13
- فصل سوم: دندانپزشکی 13
- * طهارت و نجاست دندان 14
- * گذاشتن دندان طلا 16
- * ضمانت در دندانپزشکی 16
- * دندانپزشکی در ایام روزه داری 16
- * دیۀ دندان 17
- فصل چهارم: پزشکی قانونی 18
- اشاره 18
- * کالبد شکافی 19
- * تشخیص مرگ 19
- * گواهی پزشکی 20
- * شکایت از پزشک 22
- * هزینۀ درمان 23
- اشاره 24
- فصل پنجم: اجرت پزشکی 24
- * حق طبابت 25
- * دریافت پول اضافی 26
- * وجوب طبابت 26
- فصل ششم: اسرار بیماران 27
- اشاره 27
- * موارد افشای سرّ 28
- فصل هفتم: احکام ضمان 30
- اشاره 30
- * ضمانت در درمان 31
- * احکام کلی ضمانت در پزشکی 31
- * ضمانت در تجویز دارو 38
- * اخذ برائت از بیمار 42
- * ضمانت در فروش دارو 42
- اشاره 45
- فصل هشتم: آموزش پزشکی 45
- * معاینۀ بیماران 46
- * مسائل آموزشی 46
- * ضمانت در دوران دانشجویی 48
- اشاره 49
- فصل نهم: تشریح 49
- * تشریح مردۀ مسلمان 50
- * تشریح مردۀ غیر مسلمان 51
- * تهیۀ جسد و استخوان 51
- * پرداخت دیه 53
- * تماس با جسد 53
- فصل دهم: زنان و زایمان 55
- اشاره 55
- * دخالت مردان در امور زنان 56
- * عمل جراحی برای خروج جنین 56
- * تجویز دارو در زمان بارداری و شیردهی 57
- * استفاده از باقیمانده های زایمان 57
- فصل یازدهم: تلقیح و انتقال جنین 60
- اشاره 60
- موارد مشروع: 61
- * تلقیح (بارداری به روش مصنوعی) 61
- موارد نامشروع: 62
- * بانک اسپرم 63
- * به دست آوردن نطفه و تخمک 64
- * دور ریختن جنینهای آزمایشگاهی 65
- * رحم کرایه ای 66
- فصل دوازدهم: جلوگیری از بارداری 69
- اشاره 69
- * جلوگیری موقت 70
- * جلوگیری دائم 72
- * الزام به جلوگیری 73
- فصل سیزدهم: سقط جنین 74
- اشاره 74
- * سقط جنین 75
- * غسل و کفن جنین مرده 78
- * دیۀ سقط جنین 78
- اشاره 81
- فصل چهاردهم: ازدواج و تغییر جنسیت 81
- * بیماریهای ازدواج 82
- * بکارت 82
- * تغییر جنسیت 84
- * روابط پس از تغییر 86
- * آشکار کردن جنس واقعی 87
- اشاره 88
- فصل پانزدهم: مرگ مغزی 88
- * مرگ مغزی 89
- * تجویز مرگ 92
- فصل شانزدهم: پیوند اعضاء 94
- اشاره 94
- * پیوند اعضاء 95
- * کاشت مو 99
- * خریدوفروش اعضاء 99
- * دیه در پیوند اعضاء 100
- اشاره 102
- فصل هفدهم: جرّاحی 102
- * اقدام به جرّاحی 103
- * جرّاحی پوست 104
- * ضمانت در جرّاحی 104
- اشاره 106
- فصل هیجدهم: اتاق عمل 106
- * تماس با مرده یا اعضاء جداشده 107
- * نگاه و لمس 107
- * نخ بخیه 108
- * طهارت وسایل و ابزار 108
- * دفن اعضاء جدا شده 109
- اشاره 110
- فصل نوزدهم: آزمایشهای پزشکی 110
- * آزمایشهای تحقیقاتی 111
- * آزمایشهای تشخیصی 111
- * ضمانت در آزمایشگاه 114
- * تغییر یا اصلاح ژن 114
- اشاره 116
- فصل بیستم: خون و فرآورده های آن 116
- * طهارت و نجاست 117
- * اهداء خون 117
- * انتقال خون 117
- * ضمانت در خون گرفتن 118
- * خریدوفروش خون 118
- اشاره 119
- فصل بیست و یکم: دارو 119
- * معالجه با موادّ حرام 120
- * استفاده از الکل 120
- * داروهای وارداتی 121
- * ماء الشعیر 121
- اشاره 123
- فصل بیست و دوم: استعمال مواد مخدّر 123
- * اعتیاد 124
- * ترک اعتیاد 125
- * استفاده دارویی 125
- اشاره 126
- فصل بیست و سوّم: درمان به وسیلۀ هیپنوتیزم (خواب مصنوعی) 126
- * هیپنوتیزم 127
- فصل بیست و چهارم: احکام شرعی بیماران 128
- اشاره 128
- * طهارت و نجاست 129
- * وضو، غسل و تیمّم 129
- * نماز بیماران 133
- * روزۀ بیماران 136
- * تجویز پزشک 137
- * حالات بیماری 138
- * حج 140
- * قضا و کفاره 140
جواب: نسبت به زن دیگر یا همسر او پس از ازدواج با مرد دیگر قطعاً جایز نیست، و قبل از ازدواج نیز محل اشکال است؛ ولی در هر صورت فرزند متولد شده متعلق به زن و صاحب نطفه است و حکم اولاد زنا بر او جاری نیست.
«192» سؤال: اگر فرض شود که علم در آینده آن قدر پیشرفت کند که اسپرم مرد را بگیرند و در رحم مصنوعی پرورش دهند، در این صورت حکم آن چه خواهد بود؟
جواب: ظاهراً برای مرد حکم فرزند را خواهد داشت.
* به دست آوردن نطفه و تخمک
«193» گرفتن تخمک همسر و یا اسپرم شوهر و تزریق آن به داخل رحم همسر، در صورتی که مستلزم عمل حرامی نباشد، اشکال ندارد؛ ولی چنانچه این عمل همراه با عمل خلاف شرعی باشد دو حالت دارد:
الف: انجام عمل ضرورت نداشته باشد، که در این صورت باید از آن خودداری شود.
ب: عمل ضروری باشد، به عنوان مثال نداشتن بچه برای زوج نازا
موجب جدایی آنان شود، یا مشکلات غیر قابل تحملی برای آنان فراهم آورد و راه حلال دیگری وجود نداشته باشد یا موجب عسر و حرج باشد، که در تمام این موارد عمل تلقیح بدون اشکال خواهد بود؛ ولی در هر صورت باید به مقدار ضرورت اکتفا شود.
«194» ضرورت و ناچاری باید نسبت به اصل بارداری و عمل تلقیح باشد؛ بنابراین اگر اصل بارداری به روش مصنوعی ضرورت ندارد ولی برای تزریق اسپرم شوهر به رحم زن چاره ای جز نگاه کردن به عورت او یا لمس آن نباشد، چنین ضرورتی مجوّز نیست.
«195» اگر نطفۀ مرد یا تخمک زن از راه حرام به دست آید و در تلقیح استفاده شود و ضرورتی برای اصل عمل تلقیح نباشد، هر دو گناه کرده اند؛ ولی بچه بدون اشکال به آن زن و شوهر متعلق است و همۀ احکام فرزندی- مانند: محرمیت و ارث- بر آن مترتب است.