- مقدمه 1
- 1 - معناي لغوي موسيقي 3
- فصل اول، مفهوم غنا و موسيقي 3
- 2 - مفهوم نوت = نت 5
- 3 - معناي لغوي غناء 5
- 4 - معناي ترجيع 6
- 5 - معناي طرب (مطرب) 7
- 6 - معناي لهو 8
- سخنان بزرگان پيرامون تعاريف واژههاي موسيقي و غنا 9
- مستثنيات موسيقي و غنا 11
- استثنائات از حرمت غناء در تاريخ 11
- خوب خواندن و غناء دوتاست 12
- صداي خوب مانعي ندارد 12
- غنا و موسيقي در مجلس عروسي زنانه 13
- اشاره 13
- شرايط سهگانه: 14
- فصل دوم؛ پيشينهي موسيقي و غنا 14
- مخترع موسيقي 15
- مخترع غنا 16
- سابقهي موسيقي در ايران 16
- پيشرفت چشمگير موسيقي بين اعراب 17
- فصل سوم؛ موسيقي و غنا از ديدگاه قرآن 18
- تورع و پرهيزگاري ايرانيان آن زمان 18
- آيه اول: 19
- آيه دوم: 20
- غنا از گناهان كبيره است 24
- فصل چهارم، آثار و عواقب غنا و موسيقي 27
- هدف رسالت پيامبر صَلَّي اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِه وَ سَلَّم 27
- اشاره 28
- بررسي عواقب غنا و موسيقي 28
- الف: عواقب و آثار دنيوي 28
- سبب نفاق 29
- عامل زنا 29
- ناسپاسي از حق تعالي 30
- بدبختي جامعه 30
- ب: آثار خانوادگي 31
- رفتن بركت 31
- 2 - عواقب و آثار اخروي موسيقي و غناء 31
- 3 - خريد و فروش، تعليم و ياد دادن 33
- خريد و فروش و كسب با وسايل لهو 33
- 4 - ثواب پرهيز از غناء 34
- رواياتي ديگر 34
- زبان حال موسيقي حرام 35
- فصل پنجم؛ موسيقي از ديدگاه دانشمندان اسلامي و غير اسلامي 36
- 3 - در مورد تلويزيون 37
- 2 - بيرون آوردن از جديّت 37
- 4 - حذف موسيقي 37
- 5 - مريض شدن مغز 38
- 6 - در مورد سرودها 38
- نظر مقام معظم رهبري (دامت بركاته) 38
- 2 - موسيقي حرام كدام است 39
- 4 - موسيقي سنتي و غير سنتي 40
- 3 - موسيقي زبان بين المللي 40
- غنا و موسيقي از ديدگاه شهيد مطهري (قدّس سره) 41
- اشاره 41
- 5 - دستگاههاي مميزي 41
- 1 - از موضوعات مجمل 42
- 2 - قدرت عظيم و فوق العاده موسيقي 43
- غنا و موسيقي از ديدگاه علامه جعفري (قدّس سره) 44
- اشاره 44
- 3 - آيا در اسلام به زيبايي و جمال عنايتي شده؟ 44
- 2 - موسيقي در جنگهاي صدر اسلام 46
- 1 - شايستگي موسيقي به خاطر لذت به هيچ منطقي تكيه نميكند 46
- 4 - آيا موسيقي روح انسان را تصفيه ميكند؟ 47
- 3 - علت ممنوعيت موسيقي در منابع اسلامي 47
- 5 - اگر موسيقي واقعاً ضرر داشت آيا ميتوانست اين اندازه مردم را به خود مشغول كند؟ 47
- 6 - موسيقي نميتواند چاشني روح باشد 48
- 7 - آيا موسيقي در محل كار سبب كار بيشتر است؟! 49
- 8 - احتلالات تعقل در موسيقي دانان 50
- ضررهاي موسيقي از ديدگاه محمد تقي جعفري (قدّس سره) 51
- 9 - گوش دادن به موسيقيهاي مجاز 51
- زيانهاي آفت بار موسيقي، يا بياني حكيمانه 54
- سخنان فقهاء اهل سنت دربارهي موسيقي 54
- موسيقي از ديدگاه دانشمندان غير اسلامي 55
- استماع نوارهاي موسيقي 57
- فصل ششم؛ استفتائات مراجع دربارهي موسيقي و غنا 57
- استماع و تكثير نوار خوانندگان زن 58
- اجرت تكثير نوارهاي حرام 59
- موسيقي و غناي صدا و سيما 60
- پخش نوارهاي موسيقي توسط برخي رانندگان 60
- موسيقي سنتي 61
- جمع آوري اعانات با استفاده از گروههاي موسيقي 62
- صرف بيت المال براي ساخت فيلمهاي انحرافي و كنسرتهاي موسيقي 63
- خريد و فروش آلات لهو و لعب 63
- موسيقي غم انگيز 64
- موسيقي كوتاه 65
- موسيقي نيرو بخش 65
- موسيقي تفريحي 65
- موسيقي و فقهاء 66
- موسيقي درماني 67
- تشكيل خانه و هنرستان موسيقي 68
- نمايشگاه آلات موسيقي 68
- آموزش موسيقي 69
- تشويق موسيقي دانان 69
- سؤالاتي پيرامون زنان و غنا 70
- صداي گريه زن 71
- صداي مداحي زن 71
- صداي خنده زن 71
- صداي دكلمهي زن 72
- صداي تلاوت زن 72
- صداي كوكانهي زن 73
- همخواني زنان 74
- جمع خواني زن و مرد 74
- آواز زن براي شوهر 75
- آواز شب عروسي 76
- فصل هفتم؛ بيماريها و امراض مربوط به موسيقي 76
- جنون و ديوانگي 78
- موسيقي موجب اخلال در دستگاههاي مختلف بدن 78
- كوتاهي عمر 80
- تقاضاي ممنوعيت موسيقي در غرب 81
- نظر خوانندهي مشهور ايتاليايي دربارهي موسيقي 82
- ضررهاي موسيقي بر آب 83
- فصل هشتم؛ داستانهايي پيرامون موسيقي و غنا 84
- 3 - نهي منكر ابوبصير از مجلس ميگساري و موسيقي همسايه اش 85
- 2 - مامون و مطرب پسر و دختر 85
- 4 - حكايت ابونصر فارابي در مجلس سيف الدوله 87
- 5 - يزيد بن عبدالملك 88
- 6 - در كوچههاي بغداد 90
- منابع و مآخذ 91
- پينوشت 97
مقدمه
بِسْمِ اللَّه الرحمن الرحيم
اخوان الصفا دربارهي ريشه موسيقي ميگويند:
«يكي از اسباب وضع قواعد و قوانين موسيقي اينست كه چون حوادث و وقايعي از ناحيه موجبان نجومي و تاثيرات كه كواكب و اجرام مساوي پديد ميآيد مانند قحط و @غلاء و خشك سالي و جز آنها، خواستند راهي پيدا كنند كه از اين گونه بليات و حوادث ناگوار نجات يابند و به جهت اين كه هنگام اشتغال به عبادت حالت رقت قلبي به آنها دست دهد، الحاني به كار ميبردند كه لحن محزون ميناميدند. كم كم لحن ديگري را استخراج نمودند به نام مشجع، كه رؤساي لشكر در جنگها به كار ميبردند و لحن ديگري استخراج كردند كه در بيمارستانها و اوقات سحر، براي تخفيف مرضها به كار ميبردند و بسياري از امراض را به وسيله آن الحان علاج ميكردند.
لحن ديگري را استخراج كردند كه در هنگام انجام كارهاي دشوار مانند حمّالي، بنايي و ملاحي به كار ميبردند تا بدين وسيله دشواري كار را احساس نكنند.
لحن ديگري استخراج كردند كه در هنگام فرح و لذت و سرور و عروسيها و وليمهها به كار ميرفت. الحاني خاص براي حيوانات و تشويق آنها درست كردند كه شتربانان آن را در سفر به كار بردند و يا در تاريكي شب به كار بردند تا اين كه شتران به نشاط آيند و بار را بر آنها سبك نمايد. همين طور گوسفندچرانها و گاوچرانها و اسبچرانها در هنگام آب دادن به حيوانات سوت ميزنند و صفير ميكشند كه اين خود لحني از موسيقي است.
همين طور شكارچيان الحاني در تاريكي شب به كار ميبردند تا طيور و حيوانات به آنها نزديك شوند. زنان براي اطفال خود الحاني درست كردند تا گريه آنها را آرام نموده، خوابشان نمايند. (معارف معاريف)
اين حالاتي از موسيقيست كه در زمان گذشته استفاده ميشده، ولي در حال حاضر با موسيقي چگونه برخورد ميشود؟
البته اين حالات هنوز هم كم و بيش در بين مردم موجود است، ولي بحث ما بر سر آن موسيقيست كه متاسفانه جامعه ما را به طرف فساد و تباهي ميكشاند، افكار جوانان ما را منحرف و تخريب مينمايد و بعضاً ضررهاي بسيار مخربي را بر پيكره آنها وارد ميكند.