زن در تفسیر نمونه صفحه 119

بود که یک زن خود را در اختیار چند مرد قرار می داد وهنگامی که فرزندی از او متولّد می شد، او را به هر یک از آنها که مایل بود نسبت می داد.

ولی با توجّه به اینکه مسأله زنا قبلاً ذکر شده وادامه چنین امری در اسلام امکان پذیر نبود، این تفسیر بعید به نظر می رسد وتفسیر اوّل مناسب تر است، هرچند گستردگی مفهوم آیه هرگونه افترا وبهتان را شامل می شود.

تعبیر «بَینَ أیدِیهِنَّ وَ أرجُلِهِنَّ» (پیش دست وپاهایشان) ممکن است اشاره به همان فرزندان سرراهی باشد که به هنگام شیر دادن در دامان آنها قرار می گرفت وطبعاً پیش پا ودست آنها بود.

6. نافرمانی نکردن در برابر دستورهای سازنده پیامبر صلی الله علیه و آله ؛ این حکم نیز گسترده است وتمام فرمان های پیامبر را شامل می شود، هرچند بعضی آن را اشاره به برخی اعمال زنان در جاهلیّت، مانند نوحه گری با صدای بلند بر مردگان وپاره کردن گریبان وخراشیدن صورت وجز آن دانسته اند، ولی منحصر به اینها نیست.

در اینجا این سوال پیش می آید که چرا بیعت با زنان، مشروط به این شرایط بود، در حالی که بیعت با مردان، تنها بر اسلام وجهاد بود.

در پاسخ می توان گفت: آنچه در مورد مردان در آن محیط از همه مهم تر بوده، همان ایمان وجهاداست ودرموردزنان،چون جهادمشروع نبودشرایط دیگری ذکرشده که مهم ترازهمه بعدازتوحیداموری بوده که زنان درآن جامعه گرفتارانحراف ازآن بودند.

نکته ها:

1. رابطه بیعت زنان با شخصیّت اسلامی آنها

در تفسیر سوره فتح (ذیل آیه 18) بحث مشروحی پیرامون بیعت وشرایط وخصوصیّات آن در اسلام داشتیم که نیاز به تکرار آن نمی بینیم.

آنچه یادآوری آن در اینجا لازم است، مسأله بیعت پیامبر صلی الله علیه و آله با زنان است، آن هم با شرایطی مفید وسازنده که در آیه فوق آمد.

این مسأله نشان می دهد برخلاف گفته بی خبران یا مغرضانی که می گویند: اسلام برای نیمی از جامعه انسانی یعنی زنان، ارزشی قائل نشده وآنها را به حساب نیاورده است.