زن در تفسیر نمونه صفحه 520

که همسر عزیز مصر است، ولی در این موقع با تعبیر «اهلک» (خانواده تو)، می خواهد حسّ غیرت عزیز را برانگیزد که من مخصوص تواَم نباید دیگری چشم طمع در من بدوزد. این سخن بی شباهت به گفتار فرعون مصر در عصر موسی نیست که هنگام تکیه بر تخت قدرت می گفت: (أَلَیْسَ لِی مُلْکُ مِصْرَ) «آیا کشور مصر از آنِ من نیست».(1)

امّا هنگامی که تخت وتاج خود را در خطر وستاره اقبالش را در آستانه افول دید گفت: این دو برادر (موسی وهارون) می خواهند شما را از سرزمینتان بیرون کنند (یُرِیدَانِ أَنْ یُخْرِجَاکُمْ مِنْ أَرْضِکُمْ).(2)

نکته قابل توجّه دیگر اینکه، همسر عزیز مصر هرگز نگفت یوسف قصد سوئی درباره من داشته، بلکه درباره میزان مجازات او با عزیز مصر سخن گفت، آن چنان که گویی اصل مسأله مسلّم است وسخن از میزان کیفر وچگونگی مجازات اوست. این تعبیر حساب شده در آن لحظه ای که می بایست آن زن دست وپای خود را گم کند، نشانه شدّت حیله گری اوست.(3)

وباز این تعبیر که اوّل سخن از زندان می گوید وبعد گویی به زندان هم قانع نیست، پا را فراتر می نهد واز «عذاب دردناک» که تا سرحدّ شکنجه واعدام پیش می رود حرف می زند.

یوسف در اینجا سکوت را جایز نشمرد وبا صراحت پرده از روی راز عشق همسر عزیز برداشت و«گفت: او مرا با اصرار به سوی خود دعوت کرد» (قَالَ هِیَ رَاوَدَتْنِی عَنْ نَفْسِی).

بدیهی است در چنین ماجرایی هر کس در آغاز کار به زحمت می تواند باور کند که جوان نوخاسته و برده ای بدون همسر، بیگناه باشد وزن شوهردار به ظاهر باشخصیّتی گناهکار؛ بنابراین، انگشت اتّهام بیشتر به طرف یوسف دراز بود تا همسر عزیز. ولی از آنجا که خداوند حامی نیکان وپاکان است، اجازه نداد آن جوان پارسا ومجاهد با نفس، در شعله های آتش تهمت بسوزد. قرآن می فرماید: «و در این هنگام شاهدی از

1- سوره زخرف، آیه 51.
2- سوره طه، آیه 63.
3- در اینکه ما در جمله ما جزاء... نافیه است یا استفهامیه، در میان مفسّران گفت وگوست، ولی نتیجه آن در هرحال چندان تفاوتی نمی کند.