تار و پود عاشقی : چگونگی تعامل همسران با یکدیگر، خانواده ها، خویشاوندان و دوستان صفحه 228

مهارت مدیریت خشم

اشاره

رنگ چهره تغییر می کند، اعضای بدن به لرزه می افتد، دندان ها روی هم فشرده می شود، شخص با دشواری حرف می زند و به نفَس نفَس می افتد، سخنان زشت به زبان می آورد، به این وآن می پرد؛ جیغ می زند؛ تازه حتی ممکن است پنجه بکشد، به خود سیلی بزند و...، بعد هم از همۀ این کارها پشیمان می شود و می گوید دست خودش نبوده است. اینجاست که امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) فرموده اند: «عصبانیت نوعی دیوانگی است؛ چراکه فرد عصبانی، پشیمان می شود و اگر پشیمان نشد، دیوانگی اش پایدار است.»(1)

خشم هیجانی طبیعی است که بودنِ آن مانند قوای دیگر در زندگی هر انسان لازم است؛ البته باید همیشه تحت مدیریت و کنترل عقل باشد. اگر خشم از کنترل فرد خارج شود، ممکن است مشکلاتی در خانواده و ارتباط های اجتماعیِ او پدید آورده و حتی به زندگی روزمره آسیب بزند؛ چراکه براساس آموزه های دینی و تعبیر امام صادق (علیه السلام) ، خشم کلید هرگونه شر و بدی است.(2)

در هنگام عصبانیت، هرگز نباید تصمیم بگیرید یا اظهارِنظر کنید یا اینکه رفتاری از خود بروز دهید. آگاهی از مهارت های مدیریت خشم موجب می شود که شیوۀ کنارآمدن با آن را تمرین کنید. این مهارت ها در دو دستۀ اقدامات فوری هنگام بروز خشم و اقدامات پیشگیرانه، در ادامه بیان خواهد شد.