- اشاره 1
- مقدمه 4
- فصل نخست: نقش های جدید من 5
- اشاره 5
- 1. آغاز تغییر نقش ها 7
- 2. خودباوری؛ پیش نیاز پذیرش نقش 10
- اشاره 10
- حفظ خودباوری در مواقع شکست 12
- 3. تغییر و تحولات در نظم شخصی و ارتباط با خود 13
- 4. حفظ زندگی نوپا به کمک شبکۀ روابط 14
- علت کاهش امتیازات 17
- توجه به نمونه هایی خاص و متفاوت 20
- اشاره 21
- فصل دوم: روابط همسران با خانواده ها 21
- ابعاد استقلال 24
- الف. لزوم استقلال در زندگی جدید و چگونگی کسب آن 24
- اهمیت استقلال 24
- درونی بودن استقلال 26
- مکمل استقلال 27
- برداشت های غلط از استقلال 27
- روش های عمومیِ کسب استقلال 28
- 1. تقدم در مشورت گیری 28
- 2. مواجهۀ مناسب با اظهارِنظرهای دیگران 29
- چگونگی کسب استقلال در خانواده های مختلف 31
- چگونگی مواجهه با مداخله گر ی های والدین 32
- چگونگی مواجهه با والدین رهاکننده 33
- اشاره 34
- چگونگی مواجهه با والدین وابسته پرور 34
- 1. پذیرش سختی ها 35
- 2. پرهیز از دریافت حمایت های والدین 36
- 3. پیش دستی در حمایت از والدین 36
- چگونگی مواجهه با والدین حمایتگرِ استقلال بخش 37
- خانۀ پدری یا مسکن مستقل؟ 37
- 1. کم توجهی 43
- اشاره 43
- ب. شیوه های تعامل با خانواده ها 43
- رسیدگی به خانواده ها 43
- 2. رفتار حسادت برانگیز 44
- 3. دخالت های بیجا در ارتباط همسر با خانواده اش 45
- 1. کمک والدین به فرزندان 47
- تعاملات مالی با خانواده ها 47
- اشاره 47
- اشاره 47
- استغنا 48
- 2. کمک فرزندان به والدین 51
- 3. مشارکت مالی با خانواده ها 52
- تعاملات خانوادگی در دوران عقد 54
- اشاره 57
- احترام و صمیمیت 57
- 1. احترام؛ محور ارتباط با خانوادۀ همسر 57
- 2. صمیمیت تدریجی 59
- 3. رعایت احترام در گروِ زبان 60
- 4. احترام به همسر در جمع 61
- اشاره 63
- تفاوت های خانوادگی 63
- پ. اهمیت پیشگیری از اختلاف و روش های حل نگرانی ها 63
- باورهای مؤثر دربارۀ خانوادۀ همسر 65
- اصلاح باورهای غلط 66
- انتقال ناراحتی 68
- بوی تعفّنِ بدگویی 70
- حفظ نکردن حرمت ها 72
- موضوعات محل اختلاف 73
- حل اختلاف عروس و خانوادۀ شوهر 73
- حل اختلاف داماد و خانوادۀ همسر 75
- فصل سوم: روابط همسران با خویشاوندان 77
- اشاره 77
- محاسن حضور در میانِ خویشاوندان 80
- نشاط زندگی و طول عمر 81
- بهره گیری از فکر و تجربۀ اقتصادی دیگران 82
- شراکت اقتصادی 84
- الف: مدیریت خوب 86
- شروط لازم برای مشارکت اقتصادی موفق 86
- ب: پذیرش مدیریت 86
- اشاره 86
- ج: شفافیت قراردادها 87
- د: شراکت آری؛ معامله خیر! 88
- یافتن گهرهای ناب 89
- توجه و مهربانی به افراد خاص 90
- عبرت و یادگیری از روابط همسران 91
- محدودیت های دیدوبازدید 93
- مدیریت دیدوبازدیدها 94
- مهارت های برقراری رابطۀ مطلوب با بستگان 95
- انعطاف پذیری 95
- اشاره 95
- تفاوت انعطاف و سستی 97
- پرهیز از ساختارشکنی در روابط خانوادگی 98
- تسخیر قلب ها از طریق محبت و خدمت و تدبیر 99
- مراقبت از سوء استفاده ها 100
- شیوۀ رفتار با همسر در میان خویشاوندان 102
- چگونگی مواجهه با اشتباه های خویشاوندان 105
- خوش برخوردی با دیگران و قاطعیت در برابر مزاحمت ها 112
- چگونگی شادزیستن با دیگران، در بیان امام سجاد (علیه السلام) 114
- فصل چهارم: روابط همسران با دوستان 117
- اشاره 117
- اهمیت دوستی 119
- وضعیت های مختلف روابط دوستانه 122
- بازتعریف در روابط دوستانه، پس از ازدواج 124
- مدیریت محبت 128
- شیوۀ مواجهه با دوستان نامناسب همسر 132
- اشاره 132
- الف. علت شناسی 132
- ب. پرهیز از رفتار تقابلی 133
- اشاره 136
- پ. توجه به مراحل مواجهه با خطاهای عمده 136
- تغافل 137
- تقبیح 138
- تبیین و روشنگری 139
- دوستی های پنهان 141
- شک و دل نگرانی 145
- اشاره 145
- اشتباهات قطعی 149
- ترساندن فرد بی تدبیر 152
- اقدام اضطراری 152
- فصل پنجم: الگوهای ارتباط زن و شوهر 155
- اشاره 155
- الگویی متفاوت در روابط زن و شوهر 157
- اشاره 161
- الگوی روابط عاطفی زوجین 161
- آرامش 161
- مودّت 164
- رحمت 166
- طرح یک اشکال 168
- اشاره 170
- جلوه های رحمت 170
- گذشت 170
- جبران ضعف ها 171
- چشم پوشی 171
- رفق و مدارا 174
- رعایت آستانۀ تحمل خود و دیگران 177
- جمع بندی 178
- الگوی شناختیِ روابط زوجین 178
- تعهد به خدا 179
- زوجیت 181
- لباس 183
- اشاره 183
- لباس و صمیمیت 184
- صمیمیت و جدّیت 187
- کلیشه های ذهنیِ مخرّب صمیمیت 188
- کلیشه های ذهنی مردانه 189
- کلیشه های ذهنی زنانه 190
- وظایف مشترک 192
- معاشرت نیکو و گشاده رویی 192
- الگوی حقوق و تکالیف در روابط زن و شوهر 192
- همدلی و مشارکت در امور خانه 192
- فرصت تعالی 194
- احترام و تکریم 195
- حریم خصوصی 195
- روابط جنسی مطلوب 196
- آشنایی با روابط زناشویی 196
- اشاره 196
- اشاره 199
- آداب زناشویی 199
- نقش روابط جنسی در در ابتدای زندگی زناشویی 199
- مهیّابودن زن و مرد برای رابطۀ جنسی 206
- آراستگی ظاهری 207
- 1. ظاهر زیبا و آراسته 207
- اشاره 207
- 2. حریم خانه؛ جایگاه آراستگی 207
- شناخت تفاوت های زن و مرد در انگیزۀ جنسی 208
- ریاست و مدیریت 210
- وظایف اختصاصی مرد 210
- نفقه 211
- وظایف اختصاصی زن 212
- اطاعت و تمکین 212
- اطاعت از والدین و شوهر؛ جلوۀ اطاعت از خدا 213
- شوهرداریِ نیکو 214
- اشاره 217
- فصل ششم: مهارت های حل اختلاف 217
- 1. آرامش و ادب را حفظ کنید 221
- مهارت های حلّ اختلاف 221
- اشاره 221
- 3. خوب گوش دهید 222
- 2. پشت گوش نیندازید 222
- 4. فقط یک موضوع را حل کنید 222
- 7. جنبه های مثبت را هم ببینید 223
- 6. خواسته هایتان را مطرح کنید 223
- 5. توقعات کمتری داشته باشید 223
- 10. بحث را ادامه ندهید 224
- 8. مکرر انتقاد نکنید 224
- 11. عذرخواهی کنید و عذرخواهی دیگران را بپذیرید 224
- 9. اشکال های خود را بپذیرید 224
- 13. واژۀ طلاق را به کار نبرید 225
- 12. اختلاف ها را محرمانه نگه دارید 225
- جایش را پیدا کنید 226
- اشاره 226
- 14. از حَکَم استفاده کنید 226
- مهارت مدیریت خشم 228
- اشاره 228
- اقدامات پیشگیرانه در مواجهه با خشم 229
- اقدامات فوری در مواجهه با خشم 229
- مهارت های مؤثر در پیشگیری از اختلاف 231
- تفاوت ها را به رسمیت بشناس 231
- اشاره 231
- مهارت همدلی 232
- اشاره 232
- جایش را پیدا کنید 233
- تأمین نیازهای جنسی 234
- انعطاف پذیری 235
- اشاره 235
- جایش را پیدا کنید 236
- مثبت نگری 237
- اشاره 237
- جایش را پیدا کنید 240
- 2. رفاقت به جای رقابت 241
- 1. علت شناسی 241
- راهکارهای اصلاح روابط با همسر 241
- 3. نقش مؤثر مردان در اصلاح روابط 242
- 4. نقش مؤثر زنان در اصلاح روابط 243
- اشاره 243
- شوهرداری 243
- خودآرایی 244
- خانه آرایی 245
- سفره آرایی و مدیریت تغذیه 245
- درجه بندی موضوعات 246
- کتابنامه 248
- مسابقۀ فرهنگی تاروپود عاشقی 255
مقدمه
همۀ ما در بزنگاه های مهم زندگی، از مناجات با خدا و توسل به اولیای او کمک می گیریم. به طور حتم، ازدواج یکی از تصمیم های مهم و سرنوشت ساز زندگی انسان است. از همین رو، از دیرباز رسم است که بسیاری از خانواده ها علاوه بر رعایت همۀ مقدمات لازم برای ایجاد پیوندی سالم و اصولی، برای دریافت تبرک و تیمن بیشتر، پیوند مقدس زوج های جوان را در حرم مطهر رضوی منعقد می کنند.
در همین راستا، معاونت تبلیغات اسلامی حرم مطهر رضوی، بر خود لازم دید علاوه بر فراهم آوردن مقدمات مناسب برای اجرای عقد در حرم مطهر، بر اساس آسیب شناسی مسائل ازدواج و آموزه های متون دینی، در موضوع «ازدواج و خانواده » کتاب آموزشی و کاربردیِ مناسبی آماده و به زوج های جوان اهدا کند.
پس از بررسی اولیه موضوع در کارگروه تولید کتاب مدیریت فرهنگی حرم مطهر رضوی، مسئولیت آماده سازی محتوای کتاب مذکور به آقای دکتر بانکی پور به عنوان پژوهشگر برتر حوزه خانواده، واگذار شد. در نهایت بعد از دو سال پژوهش و قلمزنی و رفت و برگشت های اصلاحی، کتاب حاضر شامل آموزش های لازم برای مراقبت مداوم از پیوند ازدواج و تحکیم بنیان خانواده، به عنوان نتیجۀ کار به زوج های جوان و خانواده ها و کارشناسان مسائل خانوادگی تقدیم می شود.
امید که به برکت عنایت امام رأفت و مهربانی، این گام کوچک در جهت ایجاد سلامت در پیوند زناشویی و استحکام بنیان خانواده مؤثر باشد.
معاونت تبلیغات اسلامی آستان قدس رضوی