زندان و تبعید در اسلام صفحه 14

صاحب جواهر، امام خمینی و محمد رضا طبسی- والد- به مضمون این روایات فتوا داده‌اند. «1» سید مرتضی می‌گوید: «از احکامی که ویژۀ امامیه است، این است که اگر کسی مرتکب قتل شود و دیگری مقتول را نگه داشته و شخص ثالثی ناظر بوده است، قاتل کشته می‌شود و نگه‌دارنده حبس ابد می‌شود و چشم ناظر کور می‌گردد. «2»

دیگر مذاهب در این حکم اختلاف کرده‌اند: مالک می‌گوید:

«نگه‌دارندۀ مقتول، به اشدّ مجازات می‌رسد و یک سال زندانی می‌گردد»؛ «3» شافعی می‌گوید: «وی تعزیر و حبس می‌شود»؛ «4» ابو حنیفه می‌گوید: «نگه دارنده، تنبیه و سپس زندانی می‌گردد»؛ «5» همۀ حنفی‌ها می‌گوید: «وی زندانی می‌شود تا بمیرد»؛ «6» برخی حنبلی‌ها می‌گویند:

«کشته می‌شود» و برخی می‌گویند: «زندانی می‌شود تا بمیرد». «7»

حبس ابد برای نگه‌دارندۀ مقتول، حقّ الناس است و اگر اولیای دم از آن بگذرند ساقط می‌شود چنان که امام خمینی فرموده‌اند. «8»

______________________________
(1)- المقنعة، ص 166؛ الخلاف، ج 5، ص 173؛ المبسوط، ج 7، ص 49؛ المراسم العلویة، ص 238؛ غنیة النزوع، ص 407؛ جواهر الکلام، ج 41، ص 42؛ تحریر الوسیلة، ج 2، ص 463؛ ذخیرة الصالحین، ج 8، ص 67.
(2)- الانتصار، ص 270.
(3)- الموطّا، ج 2، ص 873.
(4)- الامّ، ج 6، ص 30.
(5)- الامّ، ج 7، ص 330.
(6)- الفقه علی المذاهب الاربعة، ج 5، ص 302.
(7)- الفقه علی المذاهب الاربعة، ج 5، ص 302.
(8)- موازین قضایی از دیدگاه امام خمینی، ج 1، ص 185.