بررسی گستره ی فقهی اخذ مال خراج و زکات از سلطان جائر ، اقسام و احکام اراضی صفحه 187

مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ جَمِیعاً عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ وَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُکَیْرٍ جَمِیعاً عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ(علیه السلام) قَالَ: قَضَی أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ(علیه السلام) فِی رَجُلٍ وُجِدَ مَقْتُولاً لَا یُدْرَی مَنْ قَتَلَهُ قَالَ: إِنْ کَانَ عُرِفَ وَ کَانَ لَهُ أَوْلِیَاءُ یَطْلُبُونَ دِیَتَهُ أُعْطُوا دِیَتَهُ مِنْ بَیْتِ مَالِ الْمُسْلِمِینَ وَ لَا یَبْطُلُ دَمُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ لِأَنَّ مِیرَاثَهُ لِلْإِمَامِ(علیه السلام) فَکَذَلِکَ تَکُونُ دِیَتُهُ عَلَی الْإِمَامِ وَ یُصَلُّونَ عَلَیْهِ وَ یَدْفِنُونَهُ قَالَ: وَ قَضَی فِی رَجُلٍ زَحَمَهُ النَّاسُ یَوْمَ الْجُمُعَهِ فِی زِحَامِ النَّاسِ فَمَاتَ أَنَّ دِیَتَهُ مِنْ بَیْتِ مَالِ الْمُسْلِمِینَ.(1)

عبدالله بن سنان و عبدالله بن بکیر از امام صادق(علیه السلام) نقل می کنند که فرمودند: امیرالمؤمنین(علیه السلام) درباره ی مرد مقتولی که قاتلش مشخص نبود قضاوت کردند و فرمودند: اگر مقتول قابل شناسایی است و اولیایی دارد که دیه اش را مطالبه کنند، دیه از بیت المال پرداخت می شود؛ چراکه دم فرد مسلمان باطل نمی شود؛ زیرا میراثش برای امام است و دیه اش نیز بر امام است و بر او نماز می گذارند و دفن می کنند. امام صادق(علیه السلام) فرمودند: و [امیرالمؤمنین(علیه السلام)] درباره ی مردی که به خاطر ازدحام مردم در روز جمعه از دنیا رفت قضاوت کردند که دیه اش از بیت المال مسلمین پرداخت می شود.

پس معلوم می شود این که می فرماید از بیت المال پرداخت می شود یعنی از آن بخشی که متعلّق به امام(علیه السلام) بوده و از انفال است پرداخت می شود. پس بیت المال مسلمین شامل انفال نیز می باشد.