بررسی گستره ی فقهی اخذ مال خراج و زکات از سلطان جائر ، اقسام و احکام اراضی صفحه 241

صفحه 241

اولاً: این روایت فقط در کتاب خصال شیخ صدوق نقل شده(1) و بقیه از آن نقل کرده اند.

ثانیاً: چه دلیلی دارد که بگوییم چون نقل کرده اند، پس به آن اعتماد هم کرده اند؟! اگر فتوایی مطابق آن هم باشد، معنایش این نیست که مدرک آن حتماً این روایت است؛ زیرا ممکن است مدرک آن وجوه دیگری باشد که ذکر خواهد شد.

ثالثاً: اگر بگوییم هر روایتی که صدوق در کتبش ادراج کرده به آن اعتماد داشته، می گوییم پس چرا در من لا یحضره الفقیه عنایت ویژه ای داشته و در اوّل کتاب گفته است: آن روایاتی که بینی و بین الله حجّت است ایراد می کنم(2) و مفهوم آن فی الجمله آن است که بقیه ی کتب من این طور نیست.

پس نتیجه این شد که این روایت قابل اعتماد نیست و نمی توانیم بگوییم


1- ظاهراً مراد شیخ از روایت قمیون این است که صدوق از پدرشان علی بن بابویه قمی و استادشان محمد بن الحسن بن الولید القمی و آن دو از محمد بن الحسن الصفار القمی و ایشان از سعد بن عبدالله القمی و ایشان از احمد بن الحسین بن سعید القمی* نقل کرده است، پس می توان گفت قمیون این روایت را نقل کرده اند. * رجال النجاشی، ص77: أحمد بن الحسین بن سعید بن حماد بن سعید بن مهران، مولی علی بن الحسین(علیهما السلام)، أبو جعفر الأهوازی، الملقب دندان، روی جمیع شیوخ أبیه إلا حماد بن عیسی فیما زعم أصحابنا القمیون، و ضعفوه و قالوا: هو غال و حدیثه یعرف و ینکر. ü رجال الطوسی، ص87: أحمد بن الحسین بن سعید روی عن جمیع شیوخ أبیه إلا حماد بن عیسی یرمی بالغلو مات بقم. (امیرخانی)
2- من لا یحضره الفقیه، ج 1، ص1: صَنَّفْتُ لَهُ هَذَا الْکِتَابَ بِحَذْفِ الْأَسَانِیدِ لِئَلَّا تَکْثُرَ طُرُقُهُ وَ إِنْ کَثُرَتْ فَوَائِدُهُ وَ لَمْ أَقْصِدْ فِیهِ قَصْدَ الْمُصَنِّفِینَ فِی إِیرَادِ جَمِیعِ مَا رَوَوْهُ بَلْ قَصَدْتُ إِلَی إِیرَادِ مَا أُفْتِی بِهِ وَ أَحْکُمُ بِصِحَّتِهِ وَ أَعْتَقِدُ فِیهِ أَنَّهُ حُجَّهٌ فِیمَا بَیْنِی وَ بَیْنَ رَبِّی تَقَدَّسَ ذِکْرُهُ وَ تَعَالَتْ قُدْرَتُهُ وَ جَمِیعُ مَا فِیهِ مُسْتَخْرَجٌ مِنْ کُتُبٍ مَشْهُورَهٍ عَلَیْهَا الْمُعَوَّلُ وَ إِلَیْهَا الْمَرْجِعُ مِثْلُ کِتَابِ حَرِیزِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ السِّجِسْتَانِیِ ... .
کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه